Giresun İli Alucra İlçesi kültür varlıkları
Giresun Province, Alucra District cultural heritage assets
- Tez No: 990761
- Danışmanlar: PROF. DR. HALDUN ÖZKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sanat Tarihi, Art History
- Anahtar Kelimeler: Giresun, Giresun-Alucra, Kültür varlıkları, Giresun, Giresun-Alucra, Cultural properties
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Giresun İli, Alucra İlçesi'nin kültürel mirasını inceleyen bir yüksek lisans tezidir. Çalışmanın çıkış fikri, bölgenin daha önce detaylı bir şekilde araştırılmamış ve kültürel varlıklarının belgelenmemiş olmasından kaynaklanmaktadır. Alucra, küçük bir yüz ölçümüne sahip olmasına rağmen, çeşitli medeniyetlere ev sahipliği yapmış ve bu durum bölgede zengin bir kültürel mirasın oluşmasına zemin hazırlamıştır. Bu çalışmada, Alucra merkez ve köylerinde bulunan 94 kültür varlığı (4 kale, 24 cami, 14 türbe, 4 kilise, 6 ev, 6 çeşme, 32 değirmen ve 4 köprü) detaylı bir şekilde incelenmiş ve katalog haline getirilmiştir. Alucra'da tespit edilen 4 kale ve kaynaklarda geçen 5 kale daha bulunmaktadır. Ancak, tespit edilen kalelerden sadece Çakrak Köyü Kaleboynu Gözetleme Kulesi mimari açıdan kale özellikleri taşımaktadır. Diğer kalelerin ise arkeolojik kazılar yapılmadan nitelikleri tam olarak anlaşılamamaktadır. Alucra'da 24 cami incelenmiştir. Bu camiler, plan ve mimari açıdan dikdörtgen ve kare planlı olarak iki gruba ayrılmıştır. Camilerin çoğu orijinal özelliklerini korumakla birlikte, bazıları geçirdikleri onarımlarla orijinalliklerini kısmen kaybetmiştir. Özellikle harim giriş kapıları, mihraplar ve minberler bölgenin cami mimarisi hakkında önemli bilgiler sunmaktadır. Camilerdeki süsleme programı, bölgesel etkileri yansıtmaktadır. Alucra'da 14 türbe incelenmiştir. Bu türbeler, genellikle hayırsever halk tarafından saygı gören kişilerin mezarları üzerine inşa edilmiştir. Türbelerin çoğu orijinal değildir ve sonradan eklenen yapılardır. Sekizgen, altıgen ve kare planlı türbelerde kubbe veya külah örtü sistemi kullanılmıştır. Bölgede 4 kilise tespit edilmiştir. Bu kiliseler, Hristiyan halkın varlığına işaret etmekte ve Anadolu'nun kültürel zenginliğini yansıtmaktadır. Kiliselerin mimarisi ve süsleme programı, bölgenin tarihine ışık tutmaktadır. Özellikle Kamışlı Köyü Kilisesi, çan kulesi ve süslemeleriyle diğerlerinden ayrılmaktadır. Alucra'da 6 ev incelenmiştir. Bu evler, geleneksel Türk konut mimarisini yansıtan özelliklere sahiptir. Özellikle Duyun-u Umumiye Binası (Cıngışın Konağı), hayvan figürlü süslemeleriyle bölgedeki en ünik örneklerden biridir. Evlerde ocak, dolap nişi ve yüklük gibi geleneksel unsurlar bulunmaktadır. Alucra'da 6 çeşme incelenmiştir. Bu çeşmeler, genellikle köylerde bulunmakta ve 20-21. yüzyıllar arasında yapıldıkları tespit edilmiştir. Çeşmelerin çoğu kesme taş malzemeden yapılmış olup, bazıları orijinalliğini kaybetmiştir. Bölgede 32 su değirmeni tespit edilmiştir. Bu değirmenler, genellikle moloz taş ve ahşap malzemeden yapılmış olup, su gücüyle çalışmaktadır. Köklüce Köyü'ndeki dink değirmeni, hayvan gücüyle çalışmasıyla diğerlerinden ayrılmaktadır. Alucra'da 4 köprü incelenmiştir. Bu köprüler, 19. yüzyıla tarihlenmekte ve genellikle tek gözlü olarak inşa edilmiştir. Köprüler, bölgenin önemli yol güzergâhlarında yer almakta ve tarihi ticaret yollarının bir parçası olma özelliği taşımaktadır. Bu çalışma, Alucra'nın kültürel mirasını belgelemek ve bölgenin tarihine ışık tutmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bölgenin daha önce detaylı bir şekilde araştırılmamış olması, bu çalışmanın özgünlüğünü ve önemini artırmaktadır. Elde edilen bulgular, Alucra'nın zengin kültürel mirasını ortaya koymakta ve gelecekte yapılacak araştırmalar için önemli bir kaynak oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study is a master's thesis examining the cultural heritage of Alucra District in Giresun Province. The motivation behind the study stems from the fact that the region has not been thoroughly researched before, and its cultural assets have not been documented. Despite its small area, Alucra has hosted various civilizations, which has led to the formation of a rich cultural heritage in the region. In this study, 94 cultural assets (4 castles, 24 mosques, 14 tombs, 4 churches, 6 houses, 6 fountains, 32 mills, and 4 bridges) located in Alucra and its villages were examined in detail and cataloged. In Alucra, 4 castles were identified, and 5 more castles are mentioned in historical sources. However, among the identified castles, only the Çakrak Village Kaleboynu Watchtower exhibits the architectural features of a castle. The characteristics of the other castles cannot be fully understood without archaeological excavations. In Alucra, 24 mosques were examined. These mosques were divided into two groups based on their plans and architecture: rectangular and square. While most mosques retain their original features, some have partially lost their originality due to repairs. Particularly, the entrance doors of the prayer halls, mihrabs, and minbars provide important information about the mosque architecture of the region. The decorative programs of the mosques reflect regional influences. In Alucra, 14 tombs were examined. These tombs were generally built over the graves of individuals respected by the local community. Most of the tombs are not original and were added later. Tombs with octagonal, hexagonal, and square plans feature dome or conical roof systems. Four churches were identified in the region. These churches indicate the presence of a Christian population and reflect the cultural richness of Anatolia. The architecture and decorative programs of the churches shed light on the history of the region. Particularly, the Kamışlı Village Church stands out with its bell tower and decorations. In Alucra, 6 houses were examined. These houses reflect the characteristics of traditional Turkish residential architecture. Especially the Duyun-u Umumiye Building (Cıngışın Mansion), with its animal-figure decorations, is one of the most unique examples in the region. Traditional elements such as fireplaces, cupboard niches, and storage spaces are found in the houses. In Alucra, 6 fountains were examined. These fountains are generally located in villages and were built between the 20th and 21st centuries. Most of the fountains are made of cut stone, though some have lost their originality. In the region, 32 water mills were identified. These mills are typically constructed from rubble stone and wood and operate using water power. The animal-powered mill in Köklüce Village stands out from the others. In Alucra, 4 bridges were examined. These bridges date back to the 19th century and are generally single-arched. The bridges are located on important routes in the region and are part of historical trade routes. This study was conducted to document Alucra's cultural heritage and shed light on the region's history. The fact that the region has not been previously researched in detail enhances the originality and significance of this study. The findings reveal Alucra's rich cultural heritage and provide an important resource for future research.
Benzer Tezler
- Kelkit çayı yukarı havzasında coğrafi potansiyelin öğretim ve eğitim faaliyetlerinin planlanması üzerine etkileri
The Effects of geographical over the planning ef education activities in the upper Kelkit river basin
ERDOĞAN ORUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Eğitim ve ÖğretimMarmara ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ SELÇUK BİRİCİK
- Giresun ili Alucra yöresi saf ve karışık sarıçam meşçerelerin de kalın kök kütlesinin belirlenmesi
Coarse root biomass properties in scotch pine stands of Alucra, Giresun
ONUR ZENGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Ormancılık ve Orman MühendisliğiArtvin Çoruh ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN TÜFEKÇİOĞLU
- Giresun ili Alucra yöresi saf ve karışık sarıçam meşçerelerinde bazı toprak özelliklerinin belirlenmesi
Coarse root biomass properties in scotch pine stands of Alucra, Giresun
NURAY ZENGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Ormancılık ve Orman MühendisliğiArtvin Çoruh ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDIN TÜFEKÇİOĞLU
- Aluçra (Giresun) yöresindeki kaya şevlerinin duraylılığının kinematik analizi ve yapısal yaklaşım
Kinematical analyses of the rock slopes in Alucra (Giresun) and structural approach
GÜL ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Jeoloji MühendisliğiCumhuriyet ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. IŞIK YILMAZ