Afet sonrası kullanılan modüler hücre sistemli geçici yapıların uyarlanabilirlik düzeyinin incelenmesi
Investigation of the adaptability level of temporary buildings with modular room unit building system used after disaster
- Tez No: 990100
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FETHİYE ECEM EDİS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çevre Kontrolü ve Yapı Teknoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Doğal afetler, savaşlar, terör saldırıları ve halk hareketleri gibi küresel sorunlar sosyal, ekonomik ve diğer faktörler açısından insan yaşamını ve yapılı çevreyi etkilemektedir. Bu felaketler bazen insanların konakladığı yapılara, hastane, eğitim, vb. yapılara zarar vererek kullanılamaz hale getirmekte bazen de nüfus yoğunluğuna da bağlı olarak hastanelerde yoğun bakım ve acil yardım bölümlerinin yetersiz kalmasına sebep olabilmektedir. Bu durumlarda yeniden kullanılabilir, hızla kurulup kaldırılabilir ve kolay taşınabilir geçici yapılara ihtiyaç duyulmaktadır. Geçici yapılar farklı amaçlarla insanların çeşitli işlevsel ihtiyacına göre belirli bir süre için kullandığı, kurulumu kolay ve hızlı, sökülebilir ve yeniden kullanılabilir özellikte tasarlanmış yapılardır. Kullanım amacı sona eren geçici yapıların yeniden kullanımı, tasarım ve uygulama aşamasında dikkate alınması gereken bir konudur. Yeniden kullanım süreci zamanında planlanmayan yapılarda, kullanılan malzemenin, altyapı ve kullanım alanlarının atıl kalması söz konusu olabilmektedir. Tez kapsamında geçici yapıların yeniden kullanım sürecinde, aynı veya farklı işlevle kullanımının sağlanması için, bu yapıların kaldırılması/sökülmesi sonrası mevcut yapı sistemlerinin ya da yeni yapı sistemlerinin, aynı yapı içinde veya farklı yapı türleri oluşturacak şekilde yeniden kullanılmaları ele alınmaktadır. Geçici yapıların yeniden kullanımı, iki farklı durum için ele alınmıştır. Bunlar, (i) mevcut yapının işlevinin değişmesi veya (ii) işlev değişimi olmadan farklı bir konumda kullanılmasıdır. Bu iki senaryoda yapının değişen işlev veya yeni arazinin koşullarına göre yapısal, işlevsel, ekonomik açılardan kullanım ömrünü sürdürmesi için uyarlanabilirlik gereksinimi ortaya çıkmaktadır. Bu doğrultuda, yatırımcılara, yüklenicilere, tasarımcılara ve kullanıcılara, geçici yapıların kullanımının devamı için gereken değişimlere ve koşullara uyarlanabilirliğini değerlendirmeye yardımcı olacak bir yöntem gerekmektedir. Bu doğrultuda, tez çalışması kapsamında geçici yapılardaki belirtilen değişim türleri için yapı elemanlarında/bileşenlerinde gereken uyarlama ihtiyaçları ve bu ihtiyaçlara cevap verebilecek uyarlanabilirlik ölçütleri arasındaki ilişkiden yola çıkarak yapının yeniden kullanım amacına yönelik destek sağlamak üzere uyarlanabilirlik düzeyinin nesnel bir şekilde belirlenmesi hedeflenmiş ve bir yöntem geliştirilmiştir. Geçici yapılarda kolay ve hızlı kurulum ile sökülebilir ve yeniden kullanılabilir özellikte tasarım beklendiği için, genellikle modüler yapım sistemleri tercih edilmektedir. Çevresel sürdürülebilirlikle bağlantılı olarak, özellikle kaynak israfını azaltmaya yardımcı olmak ve atık oluşumunu azaltmak amacıyla hazırlanan yöntem, modüler hücre yapım sistemli geçici afet yapılarının işlev veya konum değişimi gerektiği durumlardaki uyarlanabilirlik düzeyini değerlendirmektedir. Bu kapsamda tez çalışmasında ilk olarak yazın araştırmaları ile belirlenen yapı elemanlarında/bileşenlerinde gereken uyarlama ihtiyaçları ve uyarlanabilirlik ölçütleri tanımlanmıştır. İkinci aşamada uyarlanabilirlik düzeyini etkileyen bu ihtiyaç ve ölçütlerin önem ağırlıklarını belirlemek üzere Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) tabanlı karşılaştırma matrisleri ve anket yöntemi kullanılmış ve yöntem önerisi geliştirilmiştir. Son aşamada ise, oluşturulan yöntemin kullanılabilirliği ve modüler hücre yapım sistemi teknolojisinin/uygulamalarının, gelecekteki değişimlere uyum sağlama sürecini nasıl etkileyebileceğini belirlemek üzere örnek bir proje üzerinde işlerliği denenmiştir.
Özet (Çeviri)
Global problems such as natural disasters, wars, terrorist attacks and exodus affect human life and the built environment in terms of social, economic and other factors. These disasters sometimes damage the buildings where people stay, make hospitals and education buildings unusable, and sometimes cause the intensive care and emergency aid departments in hospitals to be insufficient, depending on the population density. In these cases, there is a need for temporary structures that can be easily transported, quickly installed, and removed when need is over, andreused elsewhere. Temporary structures are structures designed to be easy and fast to install, demountable and reusable, which people use for a certain period of time according to their various functional needs in different areas. The reuse of temporary structures that have expired is an issue that should be considered during the design and implementation phase. It is possible that the materials, infrastructure and settlement areas used for these buildings remain idle when they are not planned in the relevant processes. Within the scope of the thesis, the reuse of temporary building systems used after a disaster with the same function or with a different function is discussed. Temporary structures can be reused with a change in the function of the existing structure, or with a change in location without a change in their function. In these two scenarios, the need for adaptability arises in order for the building to maintain its useful life in terms of structural, functional and economic aspects, depending on the changing function or the conditions of the new location. Accordingly, a method is needed to assist investors, contractors, designers and users in adapting temporary structures to the changes and conditions required for continued use. Based on the relationship between the adaptation needs required in the building elements/components for these two types of change in the temporary buildings and the adaptability criteria associated with these needs, it was aimed to determine the adaptability level in a rational way to provide support for the reuse of these buildings, and a method was developed. Modular construction systems are generally preferred, because easy and fast installation, demountable and reusable design is expected from temporary buildings. The method prepared in connection with environmental sustainability especially in terms of minimizing resource consumption evaluates the level of adaptability of temporary structures with modular room unit building systems in situations where function or location change is required. In this context, the thesis study firstly defines the adaptation needs and adaptability criteria in the building elements/components determined by the literature research. In the second stage, Analytic Hierarchy Process (AHP)-based comparison matrix and survey method are used to determine the importance weights of these needs and criteria that affect the adaptability level, and an evaluation method is proposed. In the last stage, in order to determine the usability of the method created i and how the modular cell construction system technology/applications can affect the process of adapting to future changes, it has been tested on a sample project.
Benzer Tezler
- Acil durum ve afet sonrası konutlarda modüler konut tasarımının potansiyeli
The potential of modular housing design in emergency and post-disaster housing
HAILEMIKAEL NEGUSSIE GORFE
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkBursa Uludağ ÜniversitesiBina Bilgisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEBLA ARIN ENSARİOĞLU
- Deprem sonrası kullanıma yönelik modüler konut tasarımı önerisi
Modular housing design proposal for use after an earthquake
EZGİ GİZEM GÖKDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MimarlıkBaşkent Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RIZA FATİH MENDİLCİOĞLU
- Seismic performance analysis of interdependent utility network systems
Karşılıklı bağımlı altyapı şebekelerinin sismik performans analizi
HÜSEYİN CAN ÜNEN
Doktora
İngilizce
2011
Deprem Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiJeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMED ŞAHİN
- Acil durum barınakları ve bir barınak olarak acil durum konteynır öneri modeli
Emergency state shelter and proposal of a model of an emergency state container as a shelter
CENGİZ BEYATLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
MimarlıkTrakya ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HATİCE KIRAN ÇAKIR
- Yenilikçi ve sürdürülebilir yapı tasarımının çok fonksiyonlu mimarlık yaklaşımları ile birleşimi
The integration of innovative and sustainable building design with multifunctional architectural approaches
EDA DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkHarran ÜniversitesiYenilenebilir Enerji Kaynakları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. İSMAİL HİLALİ