F2 biber melez hatlarında kuraklık stresinin biber verimine etkisi
Effects of drought stress on pepper yield in F2 hybrid lines
- Tez No: 989226
- Danışmanlar: PROF. DR. TAMER SERMENLİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, F2 biber (Capsicum annuum L.) melez popülasyonlarında kuraklık stresine karşı fenolojik ve agronomik tepkilerin ve verimi değerlendirilmesini amaçlamıştır. Çalışma, 2025 yılı yetiştirme döneminde Kilis 7 Aralık Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında ve fide dikim aşaması ise Mersin Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü serasında yapılmıştır. Denemede, 40 F2 melez genotip kullanılmıştır. Dila ve Özalkan ebeveyn Sena ise kontrol olarak kullanılmıştır. Çalışmada çiçeklenme başlangıç gün sayısı, %50 çiçeklenme gün sayısı, olgunlaşma gün sayısı gibi parametreler yani fenolojik özellikler tek yönlü varyans analizi ANOVA ile değerlendirilmiştir. Analizde F2 melezleri, ebeveynler ve kontrol çeşidi arasındaki farklılıklar test edilmiştir. Bu testler, özellikle geç olgunlaşan F2 bireylerinin hem ebeveynlerden hem de kontrol bitkisinden anlamlı şekilde farklı olgunlaştığını ortaya koymuştur. Hasat sonrası bitki yüksekliği, bitki başına meyve sayısının belirlenmesi, meyve ortalama ağırlığının hesaplanması, meyve boyu, meyve çapı gibi parametrelerde ise eşleştirilmiş t testi yapılmıştır. Fenolojik açıdan, çiçeklenme başlangıcı F2 popülasyonunda 23–43 gün aralığında değişmiş (ortalama 31.3 ± 5.5 gün) ve gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). %50 çiçeklenme süresi 42–57 gün (ortalama 47.3 ± 4.4 gün) aralığında gerçekleşmiş; ebeveynler yaklaşık 40 günde, kontrol ise 51 günde %50 çiçeklenmeye ulaşmıştır. Olgunlaşma gün sayısı 62–84 gün arasında değişmiş (ortalama 67.0 ± 5.8 gün) ve erkenci bireylerin varlığı belirginleşmiştir. Veriler, melez popülasyon içinde hem gelişim süresi hem de morfolojik özellikler açısından geniş bir çeşitlilik olduğunu ortaya koymaktadır. Morfolojik ve verim parametrelerinde kuraklığın azaltıcı etkisi net olarak görülmüştür. Hasat sonrası bitki yüksekliği kontrolde 143 cm iken kuraklıkta 133 cm'ye düşmüş ve fark anlamlı bulunmuştur (t=3.68; df=42; p=0.0006). Bitki başına meyve sayısı 136.98 ± 8.99 adetten 55.91 ± 8.99 adede gerilemiş (t=9.02; df=42; p<0.0001). Ortalama meyve ağırlığı 17.98 g'den 16.08 g'ye düşmüştür (t=2.95; p=0.0050). Meyve boyunda belirgin azalma saptanmıştır (kontrol 49.85 mm; kuraklık 16.54 mm; p<0.0001). Buna karşın meyve çapındaki düşüş istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur. (kontrol 13.09 mm; kuraklık 12.81 mm; t=1.11; df=42; p=0.2749). Genel olarak, kuraklık stresi büyüme ve verim bileşenlerini olumsuz etkilemiş; buna rağmen erkenci çiçeklenme ve kısa olgunlaşma süresi gösteren bazı F₂ genotipleri görece daha az verim kaybı ile öne çıkmıştır. Sonuçlar, bu genotiplerin kuraklık toleransı ıslahında değerli genetik materyal olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, kurak koşullara dayanıklı ve erkenci biber çeşitlerinin geliştirilmesine yönelik ıslah çalışmalarına ilerleyen araştırmalarda kullanılabilecek veri sağlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to evaluate the phenological and agronomic responses of F2 pepper (Capsicum annuum L.) hybrid populations under drought stress conditions. The experiment was conducted in the research fields of Kilis 7 Aralık University, Faculty of Agriculture, during the 2025 growing season The seedling planting stage was carried out in the greenhouse of the Mersin Alata Horticultural Research Institute. A total of 40 F2 hybrid genotypes were tested, with 'Dila' and 'Özalkan' used as parental lines and 'Sena' as the control cultivar. Phenological parameters such as days to flowering initiation, 50% flowering, and fruit maturation were analyzed by one-way ANOVA to determine variations among the F2 hybrids, parents, and control. Phenologically, days to flowering initiation in the F2 population ranged from 23 to 43 days (mean 31.3 ± 5.5 days), showing significant variation (p<0.05). The 50% flowering occurred between 42 and 57 days (mean 47.3 ± 4.4 days), while days to fruit maturity varied between 62 and 84 days (mean 67.0 ± 5.8 days), showing that the F2 population displays considerable variation in developmental timing and morphology. Drought stress caused a notable reduction in morphological and yield parameters. Mean plant height decreased from 143 cm under control conditions to 133 cm under drought (t=3.68; df=42; p=0.0006). The average number of fruits per plant declined from 136.98 ± 8.99 to 55.91 ± 8.99 (t=9.02; df=42; p<0.0001), and mean fruit weight decreased from 17.98 g to 16.08 g (t=2.95; p=0.0050). Fruit length showed a pronounced reduction (control 49.85 mm; drought 16.54 mm; p<0.0001), while the decrease in fruit diameter was statistically insignificant (control 13.09 mm; drought 12.81 mm; p>0.05). Overall, drought stress negatively affected growth and yield components; however, certain early-flowering and short-maturing F2 genotypes exhibited relatively lower yield losses. These results indicate that such genotypes may serve as valuable genetic material for developing drought-tolerant and early-maturing pepper varieties.
Benzer Tezler
- Hibrit biber (Capsicum annuum L.) ıslahında biyolojik test ve moleküler işaretleyici yardımıyla hat ve aday hibritlerin geliştirilmesi
Improvement of inbred lines and candidate hybrids with biological test and molecular marker assisted selection in hybrid pepper (Capsicum annuum L.) breeding
RAMAZAN ÖZALP
Doktora
Türkçe
2019
BiyoteknolojiAkdeniz ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERSİN POLAT
- Biberde türler arası melez populasyonunun (Capsicum annuum L. X Capsicum frutescens) morfolojik ve moleküler karakterizasyonu
Morphological and molecular characterization of inter-specific hyprid population in pepper (Capsicum annuum L. X Capsicum frutescens )
TUBA DİLFİRUZ
- Erken Hristiyan ve ilk Bizans resim ve kabartma sanatında kaynak ve okullar (2 cilt)
Sources and school of painting and sculpture during the early Christian and first Byzantine period
AHMET MEHMET KİPMEN
- Farklı tarım sistemlerinde yetiştirilen biber ıslahında genetik araç olarak kullanmaya uygun yapay mutantların seleksiyonu
Selection of induced mutants to be used as genetic tools in pepper breeding suitable for growing in different agricultural systems
ALPER ADAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSA İLHAN ÇAĞIRGAN
- Bazı yem bezelyesi (Pisum sativum L.) melezlerinin tarımsal özelliklerinin ve uyum yeteneklerinin belirlenmesi
Determination of combining ability and agricultural charasteristics of some pea (Pisum sativum L.) hybrids
DİLYAVER SİNAY HALİL