Kahramanmaraş ili Dulkadiroğlu ilçesinde üzüm üretiminin katma değer analizi
Value added analysis of grape production in Dulkadiroglu district of Kahramanmaras province
- Tez No: 988322
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEKİ BAYRAMOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kültüre alınan en eski bitkilerden biri olan asma (Vitis vinifera L.) dünyada ve Türkiye'de yetiştirilen ekonomik açıdan önemli bir ılıman iklim bitkisidir. Üzümden üretilen ürünlerden katma değerli ürün geliştirme gündeme gelmesi gereken bir konudur. Fakat bir ürüne katma değer katmak ya da yeni bir ürün geliştirmek belirli bir süreç gerektirmektedir. Çalışmanın temel amacı, bölgedeki üzüm üreticilerinin ekonomik yapısını, üretim süreçlerini, katma değerli ürünlerin üretim potansiyelini ve karşılaşılan sorunları ortaya koymaktır. Çalışmanın birincil verilerini Kahramanmaraş ili Dulkadiroğlu ilçesinde üzüm üretimi yapan üreticiler ile 2024 yılı Ekim – Kasım aylarında yapılan anketlerden elde edilen veriler oluşturmaktadır. Araştırmada örnek işletmelerin sayısı tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemine göre belirlenmiş olup, gerekli örnek hacmi 111 işletme olarak belirlenmiştir. İncelenen işletmelerde ortalama 7,83 da işletme arazisi tespit edilmiştir. Üreticilerin yaş ortalamasının 54,26 olduğu ve eğitim seviyelerinin büyük ölçüde ilkokul düzeyinde kaldığı tespit edilmiştir. Araştırma bölgesinde işletme başına ortalama aktif sermayenin (2.798.096,92 TL), %85,86'sını arazi sermayesi ve %14,14'ünü işletme sermayesi oluşturmaktadır. Üretim masrafları toplamı işletme başına 8.711,58 TL olarak hesaplanmıştır. Bu masrafların içerisinde değişen masrafların payı %75,25, sabit masrafların payı ise %24,25 olarak hesaplanmıştır. Değişen masraflar içinde en yüksek payı %42,78 ile hasat masrafları almaktadır. Gayri safi üretim değeri (GSÜD) 9.737,80 TL, brüt kar 2.679,64 TL, net kar 1.026,21 TL, 1 kg üzümün maliyeti 15,31 TL, 1 kg üzümün satış fiyatı 44,91 TL, 1 kg üzümün net karı 29,60 TL olarak hesaplanmıştır. Araştırma alanında üretilen üzümlerin %39,54 sofralık olarak pazarlanmakta, %31,90'ı pekmez üretimine ayrılmaktadır, %15,45 cevizli sucuk üretimi için kullanılmakta, % 7,75'i bastık üretimine ayrılmakta, %4,26'sı ise kuru üzüm üretimine ayrılmaktadır. Bölgede üzüm üretiminin geleneksel yöntemlerle sürdürüldüğü, katma değerli ürünlerin üretiminde pazarlama ve markalaşma sorunları yaşandığı belirlenmiştir. Üreticilerin örgütlenme ve modern tekniklere erişim konusunda desteklenmesi gerektiği vurgulanmıştır. Ayrıca, coğrafi işaretin alınması ve pazarlama stratejilerinin geliştirilmesiyle katma değerin artırılabileceği önerilmiştir.
Özet (Çeviri)
Grapevine (Vitis vinifera L.), one of the oldest cultivated plants, is an economically important temperate climate plant grown globally and in Turkiye. Developing value-added products from grapes is a topic that deserves attention. However, adding value to a product or developing a new one requires a specific process. The purpose of this study is to test the value-added analysis in grape production using the Dulkadiroğlu district of Kahramanmaraş province as an example. The primary data for this study consists of data obtained from surveys conducted with grape producers in the Dulkadiroğlu district of Kahramanmaraş province between October and November 2024. The number of sample enterprises in the study was determined using a stratified random sampling method, and the required sample size was 111 enterprises. The primary objective of the study is to reveal the economic structure, production processes, production potential of value-added products, and the problems encountered by grape producers in the region. An average of 7.83 decares of land was identified in the studied enterprises. The average age of producers was 54.26, and their education level was largely primary school. Of the average active capital per farm (2.798.096,92 TL), land capital constituted 85.86% and working capital 14.14%. Total production costs were calculated as 8.711,58 TL. Variable costs accounted for 75.25% of these costs, while fixed costs accounted for 24.25%. Harvesting costs accounted for the largest share of variable costs. Gros Production Value (GPV) 9.737,80 TL, Gross profit 2.679,64 TL, Net profit 1.026,21 TL, cost of 1 kg grapes 15.31 TL, sales price of 1 kg product 44.91 TL, net profit of 1 kg product is calculated as 29.60 TL. 39.54% of the grapes produced in the research area are marketed as table, 31.90% are allocated to molasses production, 15.45% are allocated to walnut sausage production, 7.75% are allocated to bastık production, and 4.26% are allocated to dried grape production. It has been determined that grape production in the region is carried out with traditional methods, and there are marketing and branding problems in the production of value-added products. It has been emphasized that producers should be supported in terms of organization and access to modern techniques. In addition, it has been suggested that added value can be increased by obtaining geographical indications and developing marketing strategies.
Benzer Tezler
- Kahramanmaraş Dulkadiroğlu ilçesinde derici sumak (rhus coriaria l.) popülasyonu içerisinde ümitvar genotiplerin belirlenmesi
Determination of promising genotypes in derici sumac (rhus coriaria l.) population in Dulkadiroğlu, Kahramanmaraş
ALİ İMRAN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SÜTYEMEZ
- Okul yöneticilerinin yenilik yönetimi becerilerinin öğretmen görüşlerine göre incelenmesi (Kahramanmaraş il merkezi özel ve devlet okulları örneği)
The investigation of school administrators innovation management skills according to teachers' opinion (Kahramanmaraş province center, private and state school examples)
NEJMETTİN AYDOĞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN YİRCİ
- 6 Şubat Kahramanmaraş depremini yaşayan yetişkinlerde travma sonrası stres bozukluğu belirtileri ve travma sonrası büyüme düzeylerinin incelenmesi
Examination of post-traumatic stress disorder symptoms and post-traumatic growth levels in adults who experienced the February 6 Kahramanmaraş earthquake
SENA NUR BABACAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CANAN TANIDIR
- Sorgulayıcı araştırma yönteminin öğrencilerin fen ve teknoloji dersi akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi
The effect of inquiry based learning on the students academic achivements and attitudes in science and technology course
MEHMET AKİF KURTULMUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ORHAN ERCAN
- G-FeTeMM uygulamalarının altıncı sınıf öğrencilerinin takım çalışması becerisine yansımaları:bir karma yöntem araştırması
The reflections of E-STEM implementations to the teamwork skills of sixth grade students: A mixed method research
SÜMEYYE KAVAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiFen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSA DEVECİ