Belirsizlik altında drone tabanlı ilaç dağıtımı için entegre matematik programlama yaklaşımı
An integrated mathematical programming approach for drone-based drug delivery under uncertainy
- Tez No: 987632
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ONUR DERSE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tarsus Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, insansız hava araçlarının sağlık lojistiğinde kullanım potansiyelini inceleyerek eczanelere yönelik ilaç dağıtım sürecinde depo seçimi, drone türü belirleme ve dağıtım planlamasının bütünleşik biçimde ele alındığı bir matematik programlama modeli önermektedir. Geleneksel karayolu dağıtımında yaşanan gecikme ve operasyon maliyeti sorunları, sağlık lojistiğinde zamana duyarlı teslimatlar için alternatif yöntem arayışlarını artırmıştır. Drone tabanlı dağıtım sistemleri, kısa mesafeli ve acil nitelikli teslimatlarda hızlı ve esnek bir çözüm olarak öne çıkmaktadır. Çalışmada, belirli bir ilçede bulunan 103 eczane, aday depo konumları ve teknik özellikleri farklı beş drone türü dikkate alınmıştır. Ayrıca, meteorolojik belirsizliğin drone performansı üzerindeki etkisini incelemek amacıyla beş hava durumu senaryosu tanımlanmıştır. Menzil ve enerji tüketiminde ortaya çıkan değişimler senaryoya bağlı performans çarpanlarıyla birlikte modele entegre edilmiştir. Modelde, drone batarya süresi, menzil kısıtları, drone kapasitesi ve belirsiz eczane talepleri gibi operasyonel faktörler bütünleşik biçimde ele alınarak stokastik bir yapı geliştirilmektedir. çalışmada, maliyet, zaman ve enerji tüketimi gibi amaçların aynı anda ele alınabilmesi için Hedef programlama yaklaşımını kullanmaktadır. Her bir amaç için sapma değişkenleri tanımlanmış ve bu sapmaların ağırlıklandırılmış toplamını minimize eden çok amaçlı bir yapı oluşturulmuştur. Bu kapsamda geliştirilen model, farklı hava koşullarının etkisini dikkate alarak sağlık lojistiği için uygulanabilir ve bütüncül bir dağıtım planlama yaklaşımı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the potential use of unmanned aerial vehicles in healthcare logistics and proposes a mathematical programming model that integrates warehouse selection, drone type determination, and distribution planning in the pharmacy pharmaceutical distribution process. Delays and operational costs experienced in traditional road distribution have increased the search for alternative methods for time-sensitive deliveries in healthcare logistics. Drone-based distribution systems stand out as a fast and flexible solution for short-distance and urgent deliveries. The study considered 103 pharmacies in a specific district, candidate warehouse locations, and five drone types with varying technical specifications. Furthermore, five weather scenarios were defined to examine the impact of meteorological uncertainty on drone performance. Changes in range and energy consumption were integrated into the model with scenario-based performance multipliers. The model develops a stochastic structure by integrating operational factors such as drone battery life, range constraints, drone capacity, and uncertain pharmacy demands. The study utilizes a Goal Programming approach to simultaneously address objectives such as cost, time, and energy consumption. Deviation variables were defined for each objective, and a multi-objective structure was created that minimizes the weighted sum of these deviations. The model developed in this context offers a applicable and holistic distribution planning approach for healthcare logistics, taking into account the impact of different weather conditions.
Benzer Tezler
- Fractional-order derivative based adaptive methods for control and optimization
Kontrol ve optimizasyon için kesir mertebeli türev tabanlı adaptif yöntemler
MERT CAN KURUCU
Doktora
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiKontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜJDE GÜZELKAYA
PROF. DR. İBRAHİM EKSİN
- Otonom araçların yön güdümünde PAF tabanlı EZKH yönteminin geliştirilmesi
PFF based SLAM method development for autonomous vehicles' navigation
EROL DUYMAZ
Doktora
Türkçe
2018
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiElektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN TEMELTAŞ
- Prediction of wave resistance by experimental and computational methods
Deneysel ve hesaplamalı yöntemler ile dalga direnci tahmini
ÖMER FARUK SUKAS
Yüksek Lisans
İngilizce
2014
Deniz Bilimleriİstanbul Teknik ÜniversitesiGemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAKİR BAL
- Multi-agent coverage control with adaptation to performance variations and imprecise localization
Çok etmenli sistemlerde performans değişimlerine adaptasyonu ve konumlama belirsizliğini göz önüne alan kapsama kontrolü
MERT TURANLI
Doktora
İngilizce
2020
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiKontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAKAN TEMELTAŞ
- Yüksek frekanslı cihaz kalibrasyon kurulumlarında ölçüm belirsizliklerinin hesaplanması ve kalibrasyon yazılımı geliştirilmesi
Calculation of measurement uncertainties of high frequency device calibration setups and development of calibration software
ONUR ÇETİNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. UMUT SEZEN