Afganistan'da kota sistemi uygulamasının kadın politikalarına etkisi: 2001-2018 dönemi
The impact of the quota system in Afghanistan on women's policies: 2001-2018 period
- Tez No: 987361
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİME KÖKCE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Uluslararası İlişkiler, Political Science, International Relations
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Orta Doğu ve İslam Ülkeleri Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ortadoğu Siyasi Tarihi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, 2001–2018 yılları arasında Afganistan'da uygulanan cinsiyet kotası sisteminin ülkenin siyasi sistemi ve kadın politikaları üzerinde etkili olup olmadığını incelemektedir. On bir Eylül 2001 saldırılarının ardından gerçekleşen uluslararası müdahale sonrasında yeniden yapılandırılan Afganistan hükümetinde, kadınların siyasî katılımı demokratikleşme ve modernleşme sürecinin en önemli unsurlarından biri olarak kabul edilmekte ve 2004 Anayasası'nda kadınlara parlamentodaki sandalyelerin %27'si ayrılmıştır. Araştırma, bu kota sisteminin kadınların siyasete katılımını yalnızca sembolik düzeyde mi artırdığını, yoksa gerçek bir siyasal güçlenmeye yol açıp açmadığını tartışmaktadır. Çalışma, feminist teoriye ve özellikle kesişimsellik yaklaşımına dayalı nitel bir araştırma olarak tasarlanmıştır. Bu kapsamda anayasa ve yasal metinler, parlamento kayıtları, uluslararası veriler ile Afganistan'daki kadınların siyasetten dışlanmasına ilişkin kadın milletvekilleri ve savunucularının sözlü anlatımları analız edilmektedır. Çalışmada Söylem Analiz yöntemi, Norman Fairclough'un üç boyutlu söylem modeline dayanmaktadır. Bu model çerçevesinde, kadınların temsili bağlamında dilsel, sözlü ve yazılı pratikler incelenmiştir. Araştırma sonuçları, Afganistan'daki kota sisteminin kadınlara parlamentoda yer alma olanağı sağladığını; ancak bu sistemin esas olarak siyasi temsilin sembolik bir göstergesi olduğunu ortaya koymaktadır. Parlamentoda yer alan kadınların karar alma süreçlerinde sınırlı bir role sahip oldukları;“kadın kotası”uygulamasının kadınların sayısal temsilini artırmasına rağmen ataerkil yapının köklü biçimde değişmediği tespit edilmiştir. Ayrıca, kadınların deneyimlerinin etnik köken, dinî inanç, sınıf ve diğer toplumsal farklılıkların kesişiminde şekillendiği ve kota sisteminin bu çeşitliliği yeterince yansıtamadığı görülmektedir. Sonuç olarak araştırma, Afganistan'daki cinsiyet kotalarının kadınların siyasi görünürlüğünü artırdığını; ancak yapısal ve dilsel engeller aşılmadıkça gerçek bir siyasi güçlenmenin mümkün olmayacağını göstermektedir. Bu bulgular, savaş sonrası toplumlarda kadın temsilini artırmayı amaçlayan politikaların yerel bağlam, toplumsal yapı ve cinsiyet eşitsizlikleri dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines whether the gender quota system implemented in Afghanistan between 2001 and 2018 had an impact on the country's political system and women's policies. Following the international intervention after the September 11, 2001 attacks, women's political participation was recognized as a key component of the democratization and modernization process in the restructured Afghan government. Accordingly, the 2004 Constitution reserved 27% of parliamentary seats for women. This research discusses whether the quota system increased women's participation in politics symbolically or also contributed to substantive political empowerment. The study is designed as qualitative research based on feminist theory, particularly the intersectionality approach. The analysis draws on constitutional and legal texts, parliamentary records, international data, and oral narratives of female members of parliament and women's rights advocates regarding the political marginalization of women in Afghanistan. The analytical framework is grounded in Norman Fairclough's three-dimensional model of discourse analysis, through which linguistic, spoken, and written practices are examined in the context of women's representation. The findings indicate that while the quota system in Afghanistan enabled women to gain access to parliamentary positions, it primarily represents a symbolic form of political representation. Women in parliament possess limited influence in decision-making processes, and although the women's quota policy increased numerical representation, it did not fundamentally transform entrenched patriarchal structures. Furthermore, the study reveals that women's political experiences are shaped by the intersection of ethnicity, religious belief, social class, and other forms of diversity, and that the quota system fails to adequately reflect these differences. In conclusion, the research demonstrates that although gender quotas in Afghanistan increased women's political visibility, they are insufficient to generate genuine political power unless structural and discursive barriers are overcome. These findings underscore the need to evaluate policies aimed at enhancing women's representation in post-conflict societies within their local context, social structures, and existing gender inequalities.
Benzer Tezler
- Sahra tozunun biyolojik araıtım prosesine olan etkilerinin araştırılması
An investigation of effect of saharan dust on biological treatment process
SİBEL EREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Çevre MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF.DR. AHMET CEMAL SAYDAM
Y.DOÇ.DR. SELİM LATİF SANİN
- Afganistan'da Yükseköğretimde din eğitimi
Religious education In Afghanistan's higher educational system
JAWAD SIDDIQI
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
DinSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. RAMAZAN BUYRUKÇU
- Afganistan`da kadının sosyal statüsü ve din eğitimi
The Social status and religious education of women in Afganistan
ALİYE YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
DinSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. RAMAZAN BUYRUKÇU
- Afganistan`da ortaokul ve liselerde din eğitimi ve öğretimi (öğretim programları ve ders kitapları üzerine bir inceleme)
Başlık çevirisi yok
SAHAİLLA KAMALLUDDİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. RAMAZAN BUYRUKÇU