Biyolojik ajan kullanan inflamatuar bağırsak hastalığı tanılı hastalarda hepatit B prevalansı ve profilaksi verilmesinin reaktivasyon riskine etkisi
Hepatitis B prevalence and the effect of prophylaxis on reactivation risk in patients with inflammatory bowel disease using biological agents
- Tez No: 986859
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİLAY DANIŞ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Gastroenteroloji, Internal diseases, Gastroenterology
- Anahtar Kelimeler: Antiviral profilaksi, biyolojik ajan, Hepatit B reaktivasyonu, inflamatuar bağırsak hastalığı, Antiviral prophylaxis, biologic agent, Hepatitis B reactivation, inflammatory bowel disease
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda takip edilen İBH (İnflamatuar Bağırsak Hastalığı) tanılı ve biyolojik ajan tedavisi alan hastalarda HBV (Hepatit B Virüsü) prevalansının saptanması ve profilaksi verilmesinin HBV reaktivasyon riskine etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, retrospektif, kohort tasarımda gerçekleştirilmiştir. Ocak 2010- Aralık 2024 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Polikliniği'nde İBH tanısı ile izlenen ve biyolojik ajan tedavisi almış ≥18 yaş hastalar retrospektif olarak incelenmiştir. Toplam 654 hasta arasından eksik seroloji verisi bulunan ve 6 aydan kısa süre tedavi alan hastalar dışlanmış, anti-HBc (Hepatit B Core Antibody) total pozitif olan 96 hasta analiz kapsamına alınmıştır. Hastaların demografik verileri, klinik özellikleri, laboratuvar değerleri, HBV serolojisi, biyolojik ajan tedavi detayları, profilaksi durumları ve tedavi süreçleri hasta dosyalarından ve dijital kayıt sisteminden elde edilmiştir. Veriler SPSS 29.0 ile analiz edilmiş; parametrik ve non-parametrik testler kullanılmış, p<0,05 istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 96 hastanın %59,4'ü erkek, ortalama yaşı 56,0 ± 12,8 yıldır. Hastaların %66,7'si Crohn hastalığı, %33,3'ü ülseratif kolit tanılıdır. Hastaların %56,3'ü HBV reaktivasyonuna karşı profilaksi tedavisi almıştır. Profilaksi tedavisi olarak en sık tenofovir disoproksil fumarat (%49) kullanılmıştır. Laboratuvar analizlerinde profilaksi alan grupta istatistiksel olarak anlamlı olarak INR (International Normalized Ratio) ortalaması almayan gruptan düşük, başlangıç total bilirubin ise yüksek bulunmuştur. HBsAg (Hepatitis B Surface Antigen) pozitiflik oranı %8,3 olup hiçbir hastada reaktivasyon tespit edilmemiştir. Biyolojik ajan olarak en sık infliksimab (%56,3) ve adalimumab (%39,6) kullanılmıştır. Medyan ilk sıra biyolojik tedavi süresi 17 ay (6–150 ay) olarak hesaplanmıştır. Sonuç: IBH nedeniyle biyolojik ajan tedavisi alan hastalarda hepatit B ile karşılaşma oranı yüksektir. HBV reaktivasyonu açısından riskli grupta yer alan bu hastalarda, tedavi öncesi serolojik tarama yapılması ve uygun hastalara antiviral profilaksi uygulanması reaktivasyon riskini azaltabilir. Çalışmamız, immünsüpresif tedaviler altında HBV serolojisinin düzenli takibi ve profilaksinin klinik sonuçlara olumlu etkisini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to determine the prevalence of HBV (Hepatitis B Virus) infection and evaluate the effect of antiviral prophylaxis on the risk of HBV reactivation in patients diagnosed with IBD (Inflammatory Bowel Disease) who were treated with biologic agents and followed up at the Department of Gastroenterology, Faculty of Medicine, Dokuz Eylül University. Materials (Patients) and Methods: This was a retrospective, cohort study. Patients aged ≥18 years who were diagnosed with IBD and received biologic therapy between January 2010 and December 2024 at the Gastroenterology Outpatient Clinic of Dokuz Eylül University Faculty of Medicine were retrospectively analyzed. Among a total of 654 patients, those with incomplete serological data and those who received treatment for less than 6 months were excluded. A total of 96 patients who were anti-HBc (Hepatitis B Core Antibody) total positive were included in the analysis. Demographic data, clinical characteristics, laboratory results, HBV serology, details of biologic therapy, prophylaxis status, and treatment courses were obtained from patient files and electronic medical records. Data were analyzed using SPSS 29.0, applying parametric and non-parametric tests, with a significance level set at p<0.05. Results: Of the 96 patients included in the study, 59.4% were male, and the mean age was 56.0 ± 12.8 years. Among them, 66.7% were diagnosed with Crohn's disease and 33.3% with ulcerative colitis. Antiviral prophylaxis was administered to 56.3% of the patients to prevent HBV reactivation. Tenofovir disoproxil fumarate was the most frequently used prophylactic agent (49%). Laboratory analyses showed that the mean INR (International Normalized Ratio) was significantly lower and baseline total bilirubin significantly higher in the prophylaxis group compared to those who did not receive prophylaxis. The HBsAg (Hepatitis B Surface Antigen) positivity rate was 8.3%, and no cases of reactivation were detected. The most commonly used biologic agents were infliximab (56.3%) and adalimumab (39.6%). The median duration of first-line biologic therapy was 17 months (range: 6–150 months). Conclusion: The rate of prior exposure to hepatitis B is high among patients receiving biologic therapy for IBD. In this high-risk population, serological screening prior to treatment and administration of antiviral prophylaxis in appropriate patients may reduce the risk of HBV reactivation. Our study emphasizes the importance of regular monitoring of HBV serology under immunosuppressive therapy and highlights the positive clinical impact of prophylaxis on patient outcomes.
Benzer Tezler
- Ülseratif kolit ve crohn hastalığı tanılı hastaların demografik özellikleri ve biyolojik ajan kullanan hastaların dökümü
Demographic features of patients diagnosed with ulcerative colitis and crohn's disease and inventory of patients using biological agents
MERİH REİS ARAS
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
GastroenterolojiKaradeniz Teknik Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ORHAN ÖZGÜR
- İnflamatuar bağırsak hastalığı tanılı hastalarda biyolojik ajanlarla tedavinin hayat kalitesi üzerine etkisi
The effect of treatment with biological agents on the quality of life in patients with inflamatuar intestinal disease
RASHAD TAGHIYEV
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Gastroenterolojiİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM DURMAZ UĞURCAN
- İnflamatuar bağırsak hastalarında biyolojik ajan başlama zamanlaması, takibi ve sonuçları
Initiation timing, monitoring, and outcomes of biologic therapy in patients with inflammatory bowel disease
AYŞE YÖRÜK ÖĞÜT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERDA AKBAY HARMANDAR
- Hastanemizde inflamatuar barsak hastalığı tanılı hastalarda uygulanan tedavilerin etkinlik, yan etki ve hasta uyumu açısından değerlendirilmesi
The evaluation of the treatments applied to patients diagnosed with inflammatory bowel disease in haseki̇ suam in terms of effectiveness, side effects and patient compliance
DENİZLER SEZER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TURAN ÇALHAN
- İnflamatuar bağırsak hastalığında azatiyoprin kullanımı ile servikal displazi ilişkisi
The association between azathioprine use and cervical dysplasia in inflammatory bowel disease
SİNEM KÜÇÜKÖZER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç Hastalıklarıİstanbul Medeniyet Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERUZE YILMAZ