Asitli hastalarda serum asit albumin gradienti ve asit sıvısında total protein oranının transuda-eksuda tanısal ayrımındaki rolünun kıyaslanması
Comparison of the diagnostic value of the serum–ascites albumin gradient and the ascitic fluid total protein ratio in the differentiation of transudative and exudative ascites
- Tez No: 986484
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEVİL UYGUN İLİKHAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Serum asit albümin gradiyenti, transüda, eksüda, Serum–ascites albumin gradient, transudate, exudate
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu retrospektif çalışmada, asitli hastalarda serum-asit albümin gradiyenti (SAAG) ve asit sıvısında total protein (ASTP) oranının transüda–eksüda ayrımındaki sensitivite ve spesifitesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu iki biyokimyasal parametrenin birlikte değerlendirilmesinin, özellikle tanı koymada güçlük yaşanan olgularda daha net sonuçlar elde edilmesini sağlayabileceği ve gelecekte yapılacak çalışmalara ışık tutacağı düşünülmektedir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma tek merkezli, retrospektif bir araştırmadır. Ocak 2022 - Mart 2025 tarihleri arasında T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Bilkent Şehir Hastanesi İç Hastalıkları ve Gastroenteroloji servisleri ile yoğun bakım ünitelerinde herhangi bir nedenle yatan, dahil edilme ve dışlanma kriterlerini karşılayan toplam 142 hasta (61 kadın, 81 erkek) çalışmaya dahil edilmiştir. Katılımcıların yaşı, cinsiyeti ve tıbbi öykülerindeki tanılı hastalıklar hastane otomasyon sisteminden (HICAMP) taranarak kaydedilmiştir. Laboratuvar verileri aynı sistemden alınarak serum albümin (g/dL), asit albümin (g/dL), asit sıvısı total protein (g/dL), serum total protein (g/dL), asit sıvısı hücre sayımı ve serum NT-proBNP (pg/mL) düzeyleri kaydedilmiştir. Serum-asit albümin gradiyenti (SAAG) değerleri hesaplanmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 142 hastanın ortanca (25-75persentil) yaşı 66.5 (60.0-75.0) iken %43.0'ı (n=61) kadındı. Portal hipertansiyona bağlı asiti (PHTA) olan hasta sayısı 110 (%77.46) idi. Bunların 33 ü(%30) non-alkolik steatohepatit (NASH), 23 (%20.9) hepatit B veya hepatit C enfeksiyonu, 16 (%14.54) alkol, 15'i (%13,6) kardiyak neden, 18 (%16.36) kriptojenik etiyolojideydi. Portal hipertansiyona bağlı olmayan asiti (NPHTA) bulunan 32 (%22.54) hastanın tamamında altta yatan neden asit sıvı sitolojisinde pozitif maligniteydi.Ortanca (25–75 persentil) laboratuvar değerleri incelendiğinde; serum albümin düzeyi 25,45 (23,0–30,0) g/L, asit albümin düzeyi 8,87 (3,32-22,41) g/L, serum total protein düzeyi 57,6 (52,0–66,0) g/L, asit total protein düzeyi 18.52 (10,0–49,0) g/L olarak saptanmıştır. Asit beyaz küre sayısı 176,26 (40,0–1488,0) ×10⁶ hücre/L, asit kırmızı küre sayısı 10,0 (10,0–119,0) ×10⁹ hücre/L, serum–asit albümin gradiyenti (SAAG) 1,7 (1,3–2,1) ve NT-proBNP düzeyi 1100,0 (314-4331) ng/L olarak belirlenmiştir. ASTP<25 g/l (transüda) olan hasta oranı %66.19 (n=94), ASTP>25 g/l (eksüda) vasfında olan hasta oranı %33.81'di (n=48) ASTP>25 g/(Eksüda) olan hastalarda portal hipertansiyona bağlı olmayan asit (NPHTA) olma olasılığı anlamlı düzeyde daha yüksektir (p < 0,001). Ayrıca, bu grupta serum albümin düzeyi (p =0,013), asit albümin düzeyi (p < 0,001) anlamlı şekilde daha yüksek ,NT-proBNP düzeyi (p = 0,004) ise anlamlı şekilde daha düşük istatistiksel olarak bulunmuştur. Buna karşılık, serum–asit albümin gradiyenti (SAAG) değerinin ASTP>25 g/l olan hasta grubunda anlamlı şekilde daha düşük olduğu saptanmıştır (p < 0,001). Asit sebebine göre değişkenlerin karşılaştırılması sonucunda PHTA olan hastalarda asit albümini (p=0.001), asit proteini (p=0.001), asit beyaz küre değeri (p=0.004) ve ASTP>25 g/l olma ihtimali (p=0.001) istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşüktü. Sonuç: Bu çalışma, asitli hastalarda SAAG ve ASTP'nin birlikte değerlendirilmesinin, transüda–eksüda ayrımında tek başına kullanılan parametrelere kıyasla daha yüksek tanısal doğruluk sağladığını göstermiştir. Bulgular, bu iki biyokimyasal göstergenin kombine kullanımının klinik karar sürecine önemli katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: This retrospective study aimed to determine the sensitivity and specificity of the serum–ascites albumin gradient (SAAG) and the ascitic fluid total protein (AFTP) levels in distinguishing transudative from exudative ascites. It is hypothesized that the combined evaluation of these two biochemical parameters may yield higher diagnostic accuracy, particularly in patients with challenging etiologies, and may provide valuable insights for future research. Materials and Methods: This single-center, retrospective study included 142 patients (61 females and 81 males) hospitalized for any reason between January 2022 and March 2025 in the Departments of Internal Medicine and Gastroenterology and intensive care units of Ankara Bilkent City Hospital, University of Health Sciences. Demographic data, including age, sex, and comorbidities, were obtained from hospital electronic medical records. Laboratory data were retrieved via the hospital information system (HICAMP) and included serum albumin (g/dL), ascitic albumin (g/dL), ascitic total protein (g/dL), serum total protein (g/dL), ascitic fluid cell counts, and serum NT-proBNP (pg/mL) levels. The serum–ascites albumin gradient (SAAG) was calculated for all patients. Result:The median age (25-75th percentile) of the 142 patients included in the study was 66.5 (60.0-75.0), and 43.0% (n=61) were female. The number of patients with ascites due to portal hypertension (PHTA) was 110 (77.46%). Of these, 33 (30%) had non-alcoholic steatohepatitis (NASH), 23 (20.9%) had hepatitis B or hepatitis C infection, 16 (14.54%) had alcohol-related causes, 15 (13.6%) had cardiac causes, and 18 (16.36%) had cryptogenic etiology. In all 32 (22.54%) patients with ascites not due to portal hypertension (NPHTA), the underlying cause was a positive malignancy in the ascites fluid cytology. When the median (25-75th percentile) laboratory values were examined; Serum albumin level was determined as 25.45 (23.0–30.0) g/L, ascites albumin level as 8.87 (3.32–22.41) g/L, serum total protein level as 57.6 (52.0–66.0) g/L, and ascites total protein level as 18.52 (10.0–49.0) g/L. Ascites white blood cell count was 176.26 (40.0–1488.0) ×10⁶ cells/L, ascites red blood cell count was 10.0 (10.0–119.0) ×10⁹ cells/L, serum–ascites albumin gradient (SAAG) was 1.7 (1.3–2.1), and NT-proBNP level was 1100.0 (314–4331) ng/L. The percentage of patients with ASTP <25 g/l (transudate) was 66.19% (n=94), and the percentage of patients with ASTP >25 g/l (exudate) was 33.81% (n=48). Patients with ASTP > 25 g/l (exudate) have a significantly higher probability of non-portal hypertension-related ascites (NPHTA) (p < 0.001). Furthermore, serum albumin levels (p = 0.013) and ascites albumin levels (p < 0.001) were statistically significantly higher, while NT-proBNP levels (p = 0.004) were statistically significantly lower in this group. Conversely, the serum ascites albumin gradient (SAAG) was found to be significantly lower in the patient group with ASTP > 25 g/l (p < 0.001). Comparing the variables according to the cause of ascites, patients with PHTA had statistically significantly lower ascites albumin (p=0.001), ascites protein (p=0.001), ascites white blood cell count (p=0.004), and the probability of ASTP > 25 g/l (p=0.001). Conclusion:This study demonstrates that the combined evaluation of SAAG and AFTP provides greater diagnostic accuracy than either parameter alone in differentiating transudative from exudative ascites. The findings suggest that concurrent assessment of these biochemical markers may significantly enhance clinical decision-making in patients with ascites.
Benzer Tezler
- Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim dalında siroz nedeniyle yatan 225 hastanın retrospektif irdelenmesi
Başlık çevirisi yok
FERİT ÇELİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
GastroenterolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET ÖMER ÖZÜTEMİZ
- Asit sıvılarının ayırıcı tanısında kalprotektin düzeyi, tiyol-disülfid dengesi ve oksidatif stres parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of calprotectin level, thiol-disulfide balance and oxidative stress parameters in the differential diagnosis of ascitic fluids
İBRAHİM BAYHAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
GastroenterolojiHarran Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET UYANIKOĞLU
- Hospitalize asitli hastalarda demografik özellikler ve asit etyolojisi
Başlık çevirisi yok
ÖMÜR TABAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
Gastroenterolojiİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. AYKUT FERHAT ÇELİK
- Portal hipertansiyonun iki bulgusu: serum asit albumin gradienti ve özofagus varisleri'nin korelasyon değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
ULVİ DEMİREL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
Gastroenterolojiİnönü Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MELİH KARINCAOĞLU
- Karaciğer ilişkili ve karaciğer dışı nedenli asiti olan hastalarda BNP'nin ayırıcı tanı ve klinik seyirdeki önemi
The importance of BNP in differantial diagnosis and prognosis ofpatients with ascites related to and non-related to liver disease
BURCU BENLİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
GastroenterolojiÇukurova Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. OĞUZ ÜSKÜDAR