Tip 1 diyabetli çocuk ve adolesanlarda subklinik nöropatinin değerlendirilmesi
Evaluation of subclinical neuropathy in children and adolescents with type 1 diabetes
- Tez No: 985948
- Danışmanlar: PROF. DR. ZEHRA AYCAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Tip 1 diyabet, diyabetik periferik nöropati, subklinik nöropati, sinir iletim çalışmaları, glisemik kontrol, Type 1 diabetes, diabetic peripheral neuropathy, subclinical neuropathy, nerve conduction studies, glycemic control
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, tip 1 diyabetli çocuk ve adolesanlarda subklinik diyabetik periferik nöropatiyi saptamak amacıyla kapsamlı klinik değerlendirme, laboratuvar testleri ve sinir iletim çalışmalarının birlikte kullanıldığı sistematik bir tarama yapmak ve erken dönem nöropatik değişiklikler ile ilişkili risk faktörlerini belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışmaya tip 1 diyabetli 6–18 yaş aralığındaki 154 çocuk ve adolesan dahil edilmiştir. Demografik, antropometrik ve laboratuvar verileri (kan glukozu, HbA1c, lipid profili, B12, folik asit ve 25-OH vitamin D) hasta kayıtlarından elde edilmiştir. Tüm katılımcılara standardize nörolojik muayene uygulanmış; ağrı, dokunma, sıcak–soğuk ayrımı, kas gücü, refleksler ve vibrasyon duyusu değerlendirilmiştir. Duyu testlerinde Ipswich Touch Test, monofilament ve Rydel-Seiffer diyapazonu kullanılmıştır. Michigan Nöropati Tarama Testi semptom taraması amacıyla uygulanmıştır. Tüm hastalara sural ve peroneal sinirleri içeren sinir iletim çalışmaları yapılmış ve sonuçlar yaş-cinsiyet referansları ile karşılaştırılarak nöropati hafif, orta ve ağır düzey olarak sınıflandırılmıştır. İstatistiksel değerlendirmede bağımsız örneklem t-testi, Mann-Whitney U testi ve ki-kare testleri kullanılmış, p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 154 hastanın yaş ortalaması 13,4±3,3 yıl olup katılımcıların %51,9'u kızdı. ENMG değerlendirmesi sonucunda hastaların %38,3'ünde nöropati saptandı ve subklinik nöropati prevalansı %20,1 olarak belirlendi. Nöropati varlığı daha ileri yaş, daha uzun diyabet süresi ve daha yüksek ortalama HbA1c düzeyleri ile ilişkiliydi. Ortalama HbA1c arttıkça nöropati prevalansının yükseldiği görüldü; son kontrol HbA1c değerleri de nöropati grubunda anlamlı olarak daha yüksekti. Nöropatisi olan hastaların izlem ve son kontroldeki günlük insülin dozları anlamlı şekilde daha yüksekti. Nöropatisi olan diyabetli çocukların puberte evresi anlamlı olarak ileriydi. Eşlik eden kronik hastalığı olanlarda nöropati sıklığı anlamlı olarak daha yüksekti. Vitamin B12 düzeyleri nöropati grubunda anlamlı derecede daha düşük saptandı. Buna karşın tanı şekli, akut glisemik durum, DKA öyküsü, kan şekeri düzeyleri, lipid profili, folik asit ve D vitamini düzeyleri ile nöropati arasında anlamlı ilişki gösterilmedi. Olguların %16'sında nefropati mevcuttu; nefropatisi olan ve olmayan hastalar arasında nöropati sıklığı açısından anlamlı bir farklılık saptanmadı. Ayrıca hiçbir olguda retinopati tespit edilmedi. MNSI semptom taraması ve Rydel–Seiffer diyapazon testinin duyarlılıklarının düşük olduğu, bu nedenle pediatrik popülasyonda erken nöropatiyi saptamada yetersiz kaldığı belirlendi. Sonuç: Bu çalışma, tip 1 diyabetli çocuk ve adolesanlarda diyabetik periferik nöropatinin göz ardı edilemeyecek oranda görüldüğünü ve önemli bir bölümünün subklinik seyirli olabileceğini göstermektedir. Nöropati varlığı, daha ileri yaş, daha uzun diyabet süresi ve daha yüksek HbA1c düzeyleri ile ilişkili bulunmuş olup, metabolik kontrolün temel belirleyici rolünü desteklemektedir. Semptom temelli tarama araçlarının düşük duyarlılığı, pediatrik yaş grubunda erken tanı amacıyla objektif yöntemlerin kullanım gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bulgular, çocukluk çağında düzenli nöropati taramasının izlem protokollerine entegre edilmesi ve metabolik kontrolün optimize edilmesinin nöropati gelişimini azaltmada önemli olabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: The aim of this study was to perform a systematic screening for subclinical diabetic peripheral neuropathy in children and adolescents with type 1 diabetes using a combination of comprehensive clinical evaluation, laboratory investigations, and nerve conduction studies, and to identify risk factors associated with early neuropathic changes. Materials and Methods: This cross-sectional study included 154 children and adolescents aged 6–18 years with type 1 diabetes. Demographic, anthropometric, and laboratory data (blood glucose, HbA1c, lipid profile, vitamin B12, folic acid, and 25-hydroxyvitamin D levels) were obtained from medical records. All participants underwent a standardized neurological examination, including assessment of pain, touch, temperature discrimination, muscle strength, deep tendon reflexes, and vibration sense. Sensory testing was performed using the Ipswich Touch Test, monofilament testing, and the Rydel–Seiffer tuning fork. The Michigan Neuropathy Screening Instrument was administered for symptom assessment. Nerve conduction studies involving the sural and peroneal nerves were performed in all patients, and results were compared with age- and sex-matched reference values. Neuropathy severity was classified as mild, moderate, or severe. Statistical analyses included independent samples t-test, Mann–Whitney U test, and chi-square test, with p<0.05 considered statistically significant. Results: The mean age of the 154 participants was 13.4 ± 3.3 years, and 51.9% were female. Based on electroneuromyographic evaluation, neuropathy was detected in 38.3% of patients, while the prevalence of subclinical neuropathy was 20.1%. The presence of neuropathy was associated with older age, longer diabetes duration, and higher mean HbA1c levels. Neuropathy prevalence increased with rising mean HbA1c, and HbA1c values at the most recent follow-up were significantly higher in the neuropathy group. Daily insulin doses at follow-up and at the last visit were significantly higher in patients with neuropathy. Pubertal stage was significantly more advanced in patients with neuropathy. Neuropathy frequency was significantly higher in patients with concomitant chronic diseases. Vitamin B12 levels were significantly lower in the neuropathy group. In contrast, no significant associations were observed between neuropathy and mode of diagnosis, acute glycemic status, history of diabetic ketoacidosis, blood glucose levels, lipid profile, folic acid levels, or vitamin D levels. Nephropathy was present in 16% of cases; however, neuropathy frequency did not differ significantly between patients with and without nephropathy. No cases of retinopathy were detected. The Michigan Neuropathy Screening Instrument symptom score and the Rydel–Seiffer tuning fork test demonstrated low sensitivity and were found to be insufficient for detecting early neuropathy in the pediatric population. Conclusion: This study demonstrates that diabetic peripheral neuropathy is present at a considerable rate in children and adolescents with type 1 diabetes, with a substantial proportion exhibiting a subclinical course. Neuropathy was associated with older age, longer disease duration, and higher HbA1c levels, supporting the central role of metabolic control in neuropathy development. The low sensitivity of symptom-based screening tools highlights the need for objective diagnostic methods for early detection in pediatric patients. These findings suggest that regular neuropathy screening should be integrated into follow-up protocols during childhood and adolescence, and that optimization of metabolic control may play a critical role in reducing neuropathy risk.
Benzer Tezler
- Tip 1 diyabetli çocuk ve adolesanlarda tiroid disfonksiyonunun değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
MEHMET ARMAĞAN ALAKUŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıNecmettin Erbakan ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET EMRE ATABEK
- Tip 1 diabetes mellitus tanılı çocuk hastalarda hashimoto tiroiditi birlikteliğinin kardiyovasküler sistem hastalık riski üzerine etkisi: Metabolik sağlık göstergelerinin değerlendirilmesi
The effect of hashimoto's thyroiditis on cardiovascular system disease risk in pediatric patients diagnosed with type 1 diabetes mellitus: Evaluation of metabolic health indicators
BERİL GÖRGÜLÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERİH BERBEROĞLU
- Tip 1 diyabetes mellituslu çocuk ve adolesanlarda kardiyak fonksiyonların biyokimyasal göstergeler ve doku dopler ekokardiyografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of cardiac function through biochemical indices and tissue doppler echocardiography in children and adolescents with diabetes mellitus type 1
NİLGÜN EROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıCelal Bayar ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BETÜL ERSOY
- Tip 1 diyabetes mellitus ile takip edilen çocuk ve adölesanlarda arteriyal damar sertliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of arterial stiffness in children and adolescents followed with type 1 diabetes mellitus
HÜSEYİN SIDDIK SOYBAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGaziantep ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. OSMAN BAŞPINAR