Geri Dön

Psikiyatri polikliniğine başvuran hastalarda uyku yakınması ve ilişkili etmenlerin değerlendirilmesi

Assessment of sleep disturbances and related factors among patients attending a psychiatric outpatient clinic

  1. Tez No: 985902
  2. Yazar: FADİME AKDAĞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. YAVUZ SELVİ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Psikiyatri, Psychiatry
  6. Anahtar Kelimeler: Uyku bozuklukları, uyku hijyeni, kronotip, Sleep disorders, sleep hygiene, chronotype
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Polikliniği'ne başvuran hastaların uyku yakınmalarının tespit edilmesi, uyku bozuklukları tanılarının konulması, uyku özelliklerinin ve uyku hijyen özelliklerinin değerlendirilmesi, sirkadiyen tercihlerinin tanımlanması ve sosyodemografik bulgularla ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'ne ilk kez başvuran ve klinik psikiyatrik muayene ile en az bir uyku yakınması tespit edilen 18-65 yaş arasındaki gönüllü hastalarla yapılmıştır. Hastaların sosyodemografik ve klinik bilgileri tarafımızca hazırlanan bir form ile değerlendirildi. DSM-5 için Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu (SCID-5) kullanılarak psikiyatrik değerlendirme yapıldı. Hastalardan Uyku Şikayet Listesi, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ), Uyku Hijyen İndeksi (UHİ), Beck Depresyon Envanteri (BDE), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) ve Sabahlılık-Akşamılık Anketi gibi öz bildirim ölçeklerini doldurmaları istendi. Hastalar ICSD-3 tanı kriterlerine göre uyku bozuklukları açısından tekrar değerlendirilerek, gerekli görülen hastalardan uyku günlüğü ve polisomnografi tetkikleri istenerek konsültasyonlar yapıldı. Bulgular: Örneklemin %76,7'sinde en az bir uyku bozukluğu tanısı bulunmaktaydı. Örneklemin uyku bozuklukları tanıları incelendiğinde insomni %44,5, uyku ile ilişkili solunum bozuklukları %3,4, hipersomnolans %3,8, sirkadiyen ritim uyku bozuklukları %10,6, parasomniler %6,5 ve uyku ile ilişkili hareket bozuklukları %8,9 oranında saptanmıştır. Hastaların %81,5'inde uykuya dalmakta güçlük, %70,6'sında gece nedensiz uyanmalar ve %55,1'inde gündüz uykulu ve yorgun olma şikayeti mevcuttu. Kötü uyku kalitesine sahip kişilerin uyku hijyen indeksinden aldıkları ortalama puan iyi uyku kalitesine sahip kişilere göre anlamlı olarak daha yüksekti. Kötü uyku kalitesi, daha yüksek BDE ve BAÖ puanları ile ilişkili bulunmuştur. Örneklemin %30,5'i akşam, %48,3'ü ara ve %21,2'si sabah kronotipine sahipti. Sabah kronotipine sahip kişilerin BDE ve BAÖ puanları diğer kronotiplere göre anlamlı olarak daha düşüktü. Akşam kronotipine sahip kişilerin uyku hijyenleri daha kötü bulunmuştur. Sonuç: Psikiyatri polikliniğine başvuran hastalarda uyku bozuklukları yaygındır. Hastaların uyku şikayetlerinin dikkatli bir şekilde değerlendirilmesi ve uyku bozukluklarının tedavi edilmesi, ruh sağlığını iyileştirmek için kritik öneme sahiptir.

Özet (Çeviri)

Aim: The aim of this study is to identify sleep complaints among patients presenting to the Psychiatry Outpatient Clinic of Selçuk University Faculty of Medicine, to diagnose sleep disorders, to evaluate sleep patterns and sleep hygiene characteristics, to determine circadian preferences, and to examine their relationships with sociodemographic variables. Materials and Methods: The study enrolled voluntary patients aged 18–65 years who presented for the first time to the clinic and were found to have at least one sleep complaint during clinical psychiatric examination. Sociodemographic and clinical data were collected using a researcher‑designed form. Psychiatric diagnoses were established with the Structured Clinical Interview for DSM‑5 Disorders (SCID‑5). Participants completed the Sleep Complaint List, Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Sleep Hygiene Index (SHI), Beck Depression Inventory (BDI), Beck Anxiety Inventory (BAI), and Morningness–Eveningness Questionnaire (MEQ). All patients were re‑evaluated for sleep disorders according to the International Classification of Sleep Disorders, 3rd Edition (ICSD‑3). Where indicated, additional assessments including sleep diaries, polysomnography, and specialty consultations were performed. Results: A diagnosis of at least one sleep disorder was identified in 76.7% of the sample. When the distribution of sleep disorders was examined, insomnia was observed in 44.5% of participants, sleep related breathing disorders in 3.4%, hypersomnolence in 3.8%, circadian rhythm sleep-wake disorders in 10.6%, parasomnias in 6.5%, and sleep-related movement disorders in 8.9%. Among the patients, 81.5% reported difficulty initiating sleep, 70.6% experienced unexplained nighttime awakenings, and 55.1% complained of excessive daytime sleepiness and fatigue. Participants with poor sleep quality had significantly higher scores on the Sleep Hygiene Index compared to those with good sleep quality. Poor sleep quality was also significantly associated with higher scores on both the Beck Depression Inventory (BDI) and the Beck Anxiety Inventory (BAI). Regarding circadian typology, 30.5% of the sample were evening types, 48.3% intermediate types, and 21.2% morning types. Morning-type individuals had significantly lower BDI and BAI scores compared to other chronotypes, while evening-type individuals exhibited poorer sleep hygiene. Conclusion: Sleep disorders are common among patients presenting to psychiatric outpatient clinics. Careful evaluation of patients' sleep complaints and appropriate treatment of sleep disorders are critical for improving mental health outcomes.

Benzer Tezler

  1. Kanser hastalarında psikolojik faktörlerin tedavi uyumuna etkileri

    Effects of psychological factors on medication adherence in cancer patients

    GÖKBERK GÖZÜKAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    OnkolojiKırıkkale Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. UĞUR COŞKUN

  2. Primer baş ağrısı tanısı konulan olgularda uyku kalitesi,mizaç özellikleri ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi

    Evaluation of sleep quality, quality characteristics and related factors in primary head care

    AHMET BURAK ELBEYLİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    NörolojiNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. EMİNE GENÇ

  3. Fibromiyalji sendromu hastalarının zihin kuramı, empati ve bağlanma biçimleri açısından sağlıklı gönüllüler ile karşılaştırılması

    A comparison of fibromyalgia syndrome patients with healthy controls in terms of theory of mind, attachment style and empathy

    BEYCAN GÖZDE AYHAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Aile HekimliğiMarmara Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜLRU PEMRA ÜNALAN

  4. Ayaktan psikiyatri polikliniğine gelen hastalarda uykusuzluk şiddeti ve yeme farkındalığı arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the correlation between the severity of insomnia and mindful eating in psychiatric outpatients

    BÜŞRA AYGÜNDÜZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    PsikolojiÜsküdar Üniversitesi

    Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA DUYGU KAYA YERTUTANOL

  5. Bipolar bozukluğu olan hastalarda aktigrafi ile değerlendirilen uyku özellikleri ve nörobilişsel işlevlerle ilişkisi

    Sleep characteristics assessed with actigraphy and their associations with neurocognitive functions in patients with bipolar disorder

    GAMZE KUTLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    PsikiyatriKaradeniz Teknik Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EVRİM ÖZKORUMAK KARAGÜZEL