Algılanan güç mesafesi ve işe yabancılaşma ile ilişkisi: Bir alan araştırması
The relationship between perceived power distance and work alienation: A field study
- Tez No: 985300
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR DOĞAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Kendine yabancılaşma, Örgütsel güç, İşe yabancılaşma, Self-alienation, Organisational power, Work alienation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüz örgütlerinde güç mesafesi, çalışanların yöneticilerle ve hiyerarşik yapıyla ilişkilerini belirleyen önemli bir kavram olup, iş tutumlarını ve işe yönelik davranışlarını doğrudan etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı, algılanan güç mesafesi ile işe yabancılaşma arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma kapsamında, Artvin il merkezi ve 8 ilçesinde bulunan toplam 9 Halk Eğitimi Merkezinde (HEM) görev yapan usta öğreticiler örneklem olarak seçilmiştir. 2024 yılı Ekim ayı itibarıyla Artvin merkezde 140, Hopa HEM'de 93, Arhavi HEM'de 118, Kemalpaşa HEM'de 46, Yusufeli HEM'de 43, Murgul HEM'de 31, Ardanuç HEM'de 37, Borçka HEM'de 53 ve Şavşat HEM'de 35 usta öğretici olmak üzere toplam 508 usta öğretici araştırmanın evrenini temsil etmektedir. Bu evrenden ulaşılan 319 usta öğretici çalışmanın örneklemini oluşturmuştur. Katılımcıların demografik özelliklerine bakıldığında; örneklemin %74,6'sı kadın (n=238), %25,4'ü erkek (n=81) olup, yaş dağılımında en büyük grubu %35,4 ile 31–40 yaş aralığı oluşturmaktadır. Katılımcıların %36,7'si 5 yılın altında, %28,8'i 6–15 yıl arasında, %29,2'si ise 16–25 yıl arası mesleki deneyime sahiptir. Eğitim durumlarına göre en yüksek oranı %45,8 ile ön lisans mezunları oluştururken, lise mezunları %39,5 oranındadır. Çalışma saatleri incelendiğinde, %33,9'unun haftalık 11–20 saat çalıştığı, %30,7'sinin ise 21–30 saat aralığında çalıştığı görülmüştür. Araştırmada kullanılan veriler, algılanan güç mesafesini ölçmek amacıyla Yorulmaz, Çolak, Altınkurt ve Yılmaz (2018) tarafından geliştirilen“Örgütsel Güç Mesafesi Ölçeği”ve işe yabancılaşmayı ölçmek amacıyla Mottaz (1981) tarafından geliştirilen“İşe Yabancılaşma Ölçeği”aracılığıyla toplanmıştır. Verilere faktör analizi, güvenilirlik analizi, normallik testi yapılmıştır. Normallik analizinin sonuçlarına göre verilerin normal dağılmadığı tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda oluşturulmuş olan hipotezlerin test edilmesinde, Mann WhitneyU ve Kruskal-Wallis yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca değişkenler arasındaki ilişkiyi test X etmek amacı ile korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular, algılanan güç mesafesi ile işe yabancılaşma arasında genel düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmadığını göstermektedir. Sonuç olarak, araştırmadan elde edilen bulgular literatürde yer alan çalışmalarla karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmiş, benzerlikler ve farklılıklar incelenmiştir. Bulgular uygulamalarına yönelik çeşitli öneriler geliştirilmiş ve araştırma kapsamlı bir şekilde tamamlanmıştır.
Özet (Çeviri)
In contemporary organizations, power distance plays a critical role in shaping how employees perceive hierarchical structures and their relationships with managers, directly influencing work attitudes and behaviors. The aim of this study is to examine the relationship between perceived power distance and job alienation. The research sample consisted of master trainers working in nine Public Education Centers (PECs) located in Artvin city center and eight districts. As of October 2024, the study population included a total of 508 master trainers: 140 in Artvin center, 93 in Hopa, 118 in Arhavi, 46 in Kemalpaşa, 43 in Yusufeli, 31 in Murgul, 37 in Ardanuç, 53 in Borçka, and 35 in Şavşat. Out of this population, data were collected from 319 master trainers, who constituted the sample of the study. In terms of demographic characteristics, 74.6% of the participants were female (n=238) and 25.4% were male (n=81). The largest age group was 31–40 years (35.4%), followed by 20–30 years (33.5%). Regarding work experience, 36.7% of the participants had less than five years, 28.8% had 6–15 years, and 29.2% had 16–25 years. Educationally, associate degree graduates accounted for the largest proportion (45.8%), while high school graduates made up 39.5%. With respect to weekly working hours, 33.9% reported 11–20 hours, and 30.7% reported 21–30 hours. The data were collected using the“Organizational Power Distance Scale”developed by Yorulmaz, Çolak, Altınkurt, and Yılmaz (2018) and the“Job Alienation Scale”developed by Mottaz (1981). According to the results of the normality analysis, it was determined that the data were not normally distributed. In line with these results, the Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis methods were used to test the hypotheses. In addition, correlation analysis was conducted to examine the relationships between the variables. The findings indicate that there is no significant overall relationship between perceived power distance and job alienation. In conclusion, the findings obtained from the study were comparatively evaluated with the studies in the literature, and similarities and differences were examined. Based on the XII results, several practical recommendations were developed, and the research was comprehensively completed.
Benzer Tezler
- Güç mesafesi ile işe yabancılaşma ilişkisinde örgütsel ataletin rolü: Havacılık sektörü çalışanlarında bir uygulama
The role of organizational inertia in the relationship between power distance and work alienation: An application in aviation sector employees
HÜSEYİN TOKUR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İşletmeTürk Hava Kurumu Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPER BAHADIR DALMIŞ
- Güç mesafesinin işe yabancılaşmaya etkisi: Sağlık çalışanları üzerine bir araştırma
The effect of power distance on work alienation: A study on health workers
KÜBRA NUR GÜZEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Sağlık YönetimiSakarya ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA YILDIRIM
- Else Günther als Kinderbuchautorin und ihr Beitrag zur interkulturellen Erziehung
Çocuk kitabı yazarı olarak Else Günther ve onun kültürlerarası eğitime katkısı (Else Günther as a children's book autor and hercontribution to intercultural education)
HALİME YEŞİLYURT
Doktora
Almanca
2020
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ OSMAN ÖZTÜRK
- Sınıf içi güç mesafesi algısı ve öğrenci akademik performansı: öğretmenden algılanan güç mesafesi ve iletişimin öğrencilerin matematik akademik performansı ile ilişkilerinde öz yeterliğin biçimleyici rolü
Perception of power distance in the classroom and student academic performance: perceptional role of power distance from teacher and communication in the relationship of students' academic mathematics performance
MÜJGAN ERKOL
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve Öğretimİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELMA ARIKAN
- Okul yönetimine yönelik algılanan örgütsel güç mesafesi ve öğretmenlerin işten ayrılma niyetleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between perceived organizational power distance towards school administration and teachers intention to leave their job
EVSUN ALAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimManisa Celal Bayar ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZEN TOFUR