Geri Dön

Mesaticephalic köpeklerde foramen magnum'un morfometrik özellikleri: Retrospektif bilgisayarlı tomografi çalışması

Morphometric properties of the foramen magnum in mesaticephalic dogs: A retrospective computed tomography study

  1. Tez No: 984551
  2. Yazar: YAĞMUR ÇALTINER
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİMET TURGUT
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Anatomi, Veteriner Hekimliği, Anatomy, Veterinary Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Basion, Carnivor, Opisthion, Os occipitale, Bilgisayarlı tomografi, Basion, Carnivore, Opisthion, Occipital bone, Computed tomography
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Veterinerlik Anatomisi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Craniometri; taksonomik araştırmalarda, türlere özgü tanımlamalarda, nöroşirürjikal planlamada, adli bilimlerde ve sinir blokaj bölgelerinin belirlenmesinde oldukça önemlidir. Foramen magnum, encephalon ve medulla spinalis arasında entegrasyonu sağlayan nörovasküler ve biyomekanik açıdan önemli, kafatasının en büyük açıklığıdır. Bu açıklığa ait morfolojik ve morfometrik veriler birçok hayvan türünde çoğunlukla kuru kafatası üzerinde tanımlanmıştır. Bu çalışmanın amacı, dişi ve erkek köpeklerde BT görüntüleri kullanılarak foramen magnum'un morfolojik ve morfometrik özelliklerini belirlemek ve morfometrik verilerin yaş ve cinsiyet faktörü ile birlikte craniocervical kavşağa ait bazı ölçüm değerleri ile olan olası ilişkilerini araştırmaktır. Bu çalışmada bir yaş ve üzeri altmış altı adet (otuz üç dişi-otuz üç erkek) klinik olarak normal mesaticephalic köpeğe ait konik-ışınlı BT görüntüler kullanıldı. DICOM Viewer programının MPR aracı kullanılarak multiplanar görüntüler üzerinde foramen magnum'a ait morfolojik ve kemik noktalar referans alınarak (geleneksel yöntem) morfometrik (genişlik, yükseklik, alan, çevre, indeks) özellikler belirlendi. Kafatası ile foramen vertebrale'ye ait bazı linner ve açı ölçümleri yapıldı ve indeksler belirlendi. Ayrıca foramen magnum'a ait ölçümler açıklık duvarlarına temas eden bir elipsoid şekil yerleştirilerek de gerçekleştirildi. Bu yerleştirme işlemiyle dorsal çentik oluşumu ve canalis condylaris'in caudal açıklığı göz ardı edildi. Foramen magnum'un dişi ve erkek bireylerde farklılık göstermekle birlikte oval, dörtgen, yuvarlak, su damlası ve düzensiz şekiller sergilediği belirlendi. Foramen magnum indeks değerine göre dişilerde ve erkeklerde foramen magnum'un en yaygın şekli yatay ovaldi. Düzensiz şekle sahip dorsal çentik oluşumunun ise erkek bireylerde daha fazla şekillendiği görüldü. Dorsal çentik indeksine göre yirmi altı dişi ve otuz erkekte birinci derecede, iki dişi ve iki erkekte ikinci derecede displazi belirlendi. Occipital indeks değerine göre ise yedi dişi ve on dört erkek hayvan displazik olarak sınıflandırıldı. Foramen magnum'un genişliği, alanı ile foramen vertebrale çap ölçümlerinin dişi köpeklerde; dorsal çentik yüksekliği ve indeksi değerlerinin ise erkek köpeklerde daha büyük olduğu tespit edildi (p<0.05). Geleneksel yöntem kullanılarak gerçekleştirilen foramen magnum'a ait linner ölçümlerin, elips aracı kullanılarak yapılan ölçümlere göre daha büyük değerlere sahip olduğu belirlendi (p<0.05). Foramen magnum'a ait ölçümler ile intracranial ve foramen vertebrale ölçümleri ve indeksler arasında birçok pozitif ve negatif ilişkiler tespit edilirken (p<0.05), yaş ile ölçülen parametreler arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmedi (p>0.05). Çalışma sonucunda elde edilen veriler, bu alandaki mevcut anatomik bilgi birikimine katkı sunmakla birlikte veteriner radyologlar ve klinisyenler için tanısal süreçlere yol gösterici niteliktedir. Ayrıca, söz konusu bulgular zooarkeoloji alanındaki araştırmacılar için de tür tanımlama ve karşılaştırmalı morfolojik değerlendirmelerde değerli bir referans kaynağı oluşturabilir. Gelecekte farklı ırk ve yaş aralıklarını içeren daha geniş popülasyona ait foramen magnum morfometrik bilgisine ihtiyaç vardır.

Özet (Çeviri)

Craniometry is highly important in taxonomic research, species-specific identification, neurosurgical planning, forensic sciences, and in determining sites for nerve block applications. The foramen magnum, the largest opening of the skull, is a neurovascularly and biomechanically significant structure that ensures the integration between the encephalon and the spinal cord. Morphological and morphometric data related to this opening have been described in many animal species, mostly on dry skulls. The aim of this study is to determine the morphological and morphometric characteristics of the foramen magnum in female and male dogs using CT images, and to investigate the possible relationships of morphometric data with certain measurement values of the craniocervical junction alongside age and sex factors. In this study, cone-beam CT images of sixty-six clinically normal mesaticephalic dogs aged one year and older (thirty-three females and thirty-three males) were used. Using the MPR tool of a DICOM Viewer program, the morphometric characteristics of the foramen magnum (width, height, area, perimeter, and indices) were determined on multiplanar images by referencing morphological and bony landmarks (conventional method). In addition, several linear and angular measurements related to the skull and the foramen vertebrale were obtained, and corresponding indices were calculated. Furthermore, measurements of the foramen magnum were also performed by placing an ellipsoidal shape in contact with the margins of the opening. With this placement method, the dorsal notch formation and the caudal opening of the condylar canal were disregarded. The foramen magnum was found to vary in male and female individuals, exhibiting oval, quadrangular, round, water drop, and irregular shapes. According to the foramen magnum index value, the most common shape of the foramen magnum in both males and females was a horizontal oval. The irregularly shaped dorsal notch was observed to be more common in males. Based on the dorsal notch index, first-degree dysplasia was determined in twenty-six females and thirty males, and second-degree dysplasia in two females and two males. Based on the occipital index value, seven females and fourteen males were classified as dysplasia. Foramen magnum width, area, and vertebral foramen diameter measurements were found to be greater in female dogs, while dorsal notch height and index values were found to be greater in male dogs (p<0.05). Linear measurements of the foramen magnum performed using the traditional method were found to have greater values than measurements performed using the ellipse tool (p<0.05). While many positive and negative relationships were found between the measurements of the foramen magnum and intracranial and vertebral foramen measurements and indices (p<0.05), no significant relationship was found between age and the measured parameters (p>0.05). The data obtained in this study not only contribute to the existing anatomical knowledge in this field but also provide valuable guidance for veterinary radiologists and clinicians in diagnostic processes. Moreover, these findings may serve as an important reference source for researchers in zooarchaeology, particularly in species identification and comparative morphological assessments. In the future, morphometric data on the foramen magnum derived from larger populations that include different breeds and age groups will be needed.

Benzer Tezler

  1. Osteomorphometry and morphometric parameters of the skeleton of Deltari Ilir dog – indigenous dog of Kosovo

    Kosova'nın yerli köpekleri Deltarı İlir köpek iskeletinin osteomorfometrisi ve morphometrik parametreleri

    TEFIK JASHARI

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Veteriner Hekimliğiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Anatomi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OYA KAHVECİOĞLU

    DOÇ. DR. SOKOL DURO