Unequal paths to medicine: Class inequalities among YKS high achievers in medical school
Tıpta eşit olmayan rotalar: Tıp fakültesindeki YKS'de yüksek puan alan öğrenciler arasında sınıfsal eşitsizlikler
- Tez No: 983498
- Danışmanlar: PROF. DR. ALİM ARLI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Eğitim sosyolojisi, Karşılaştırmalı sosyoloji, Mesleki sosyoloji, Türk sosyolojisi, Tıp sosyolojisi, İlişkisel sosyoloji, Education sociology, Comparative sociology, Sociolog of profession, Turkish sociology, Medical sociology, Relational sociology
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu nitel çalışma, öğrencilerin ailelerinin sosyoekonomik ve kültürel geçmişlerinin üniversiteye giriş sınavındaki başarılarını ve tıp fakültesi tercihlerini nasıl şekillendirdiğini anlamayı amaçlamaktadır. Bourdieu'nün pratikler kuramını ve Goldthorpe'un sınıf modelini temel alarak, çalışma iki boyutu ele almaktadır: (i) öğrencilerin eğitim başarısı ve bölüm seçiminde ekonomik, sosyal ve kültürel sermayelerini nasıl mobilize ettikleri ve (ii) bir bölüm olarak tıbbı tercih etme gerekçeleri. Tıp, Türkiye'de farklı sosyal geçmişlere sahip öğrenciler için çekici bir alan olarak öne çıkmaktadır. Bu cazibeyi anlamak amacıyla, 2023 YKS sınavında ilk % 0,5'lik dilimde yer alan yüksek başarılı öğrencilere odaklandım. İstanbul ve Ankara'daki devlet tıp fakültelerinde tıp eğitimlerinin hazırlık ya da birinci yılında olan 23 öğrenci ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirdim ve 10 öğrencinin aile üyeleri ile görüşülerek ailevi dinamikler araştırdım. Analiz temalarım iki temel örüntüyü göstermektedir. Birincisi, işçi, kendi hesabına çalışan veya alt kademe hizmet sektörlerinden gelen öğrenciler; çoğunluğu ilkokul mezunu ebeveynlerinden destek almadan, eğitim ve bölüm tercihlerinde öğretmenlerinden aldıkları yönlendirmelerle yol almış ve tıbbı ekonomik güvence, sosyal hareketlilik, aile prestiji ve politik beklentilerle ilişkilendirmişlerdir. İkincisi, küçük işletme sahibi, eğitim veya tıp sektöründe alt kademe ve üst kademe hizmet sınıflarına mensup ayrıcalıklı öğrenciler, ebeveyn rehberliği ve aile sermayesinden yararlanarak tıbbı sosyal konumlarının devamı ve yaşamlarında bir kesinlik olarak görmüş, seçimlerini kişisel yatkınlıklarıyla ilişkilendirmişlerdir. Tüm gruplar genelinde öğrenciler, fedakarlık temelli motivasyonları ve aile dinamikleri içerisine gömülü olan tıbbın sembolik değerini ön plana çıkardı.
Özet (Çeviri)
This qualitative study explores how students' familial socioeconomic and cultural backgrounds shape their success in the university entrance examination and influence their decision to pursue medical school. Drawing on Bourdieu's framework of practices and Goldthorpe's class model, the study examines two dimensions: (i) how economic, social, and cultural capital are mobilized for educational success and major selection, and (ii) why students choose medicine. Medicine remains appealing across all social backgrounds in Turkey. To understand this appeal, I focused on high-achieving students who ranked within the top 0.5% in the 2023 YKS (Higher Education Institutions Exam). I conducted semi-structured interviews with 23 students who were in either their first year or preparatory year of medical education at public medical schools, primarily in Istanbul and Ankara, and 10 family members to capture the familial dynamics shaping their choices. The findings reveal two broad patterns. Firstly, self-guided students from working class, self-employed, or lower-service backgrounds in noneducational and nonmedical sectors managed their educational paths without assistance from their largely primary school–graduate parents, instead relying on teachers, and viewed medicine as a route to economic security, social mobility, family prestige, and political aspirations. Secondly, privileged students from small business owners, lower grade service employees in educational or medical sectors, and higher grade service employee classes benefited from parental guidance and capital mobilization. They perceived medicine as a secure continuation of their social position, sought certainty in life through this path, and aligned their choice with personal aptitudes. Across all groups, students emphasized altruistic motives and the symbolic value of medicine embedded in family dynamics.
Benzer Tezler
- Historical representation of women in leadership: A mixed-method analysis of enablers and barriers of women's progression in higher education
Kadınların liderlikteki tarihi temsili: Kadınların yükseköğretimde ilerlemelerini kolaylaştıran ve engelleyen faktörlerin bir karma yöntem analizi
ÖZLEM BAYKAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. MERVE ZAYİM KURTAY
- Causes and consequences of the highly skilled migration from Turkey to Germany: 2014 - 2019
Türkiye'den Almanya'ya vasıflı emek göçünün nedenleri ve etkileri: 2014 – 2019
HAZAL BÖLEREK
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUNA GÜLFER IHLAMUR ÖNER
- Lineer olmayan gemi dalgalarının ışın teorisi (ray theory) ile incelenmesi
A Ray theory approach to nonlinear ship waves at low froude numbers
NURHAN KAHYAOĞLU
- Advanced techniques for the design of MIMO free space optical communication systems
ÇGÇÇ serbest uzay optik iletişim sistemleri tasarımı için ileri teknikler
TUĞBA ÖZBİLGİN
Doktora
İngilizce
2016
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiBoğaziçi ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUTLU KOCA
- Kentsel çevrede fiziksel aktivite ve mekansal planlama: Denizli örneği
Physical activity and spatial planning in urban environment: Case of Denizli
YELİZ İLGAR
Doktora
Türkçe
2016
Şehircilik ve Bölge PlanlamaSüleyman Demirel ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN GÜL