The adoption and impact of ai in small and medium- sized enterprises (SMEs): A review of trading sector
Küçük ve orta büyüklükteki işletmelerde (KOBİ'ler) yapay zeka benimsenmesi ve etkisi: Ticaret sektörünün bir incelemesi
- Tez No: 981399
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞBA DAYIOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Nişantaşı Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Avrupa Birliği İktisadı ve İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapay Zeka'nın (YZ) entegrasyonu, farklı sektörlerdeki işletmelerin rekabet gücünü ve operasyonel verimliliğini artırmada dönüştürücü bir güç haline gelmiştir. Ancak, özellikle Türkiye'nin ticaret sektöründeki Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler (KOBİ'ler), YZ teknolojilerini benimsemede önemli zorluklarla karşı karşıyadır. Türkiye ekonomisinin omurgasını oluşturan bu işletmeler, tedarik zinciri yönetimi, perakende operasyonları ve müşteri memnuniyetinde kritik bir rol oynamaktadır. Önemlerine rağmen, KOBİ'ler sınırlı finansal kaynaklar, teknik uzmanlık eksikliği ve değişime direnç gibi çok sayıda engelle karşılaşmakta ve bu da YZ'yi etkili bir şekilde benimsemelerini engellemektedir. Bu tez, ticaret sektöründeki Türk KOBİ'leri arasında YZ benimsemesinin kapsamını, etkisini ve engellerini inceleyerek mevcut literatürdeki boşlukları gidermeyi amaçlamaktadır. Kantitatif bir araştırma yaklaşımı kullanılarak, 300 KOBİ'den yapılandırılmış anketler yoluyla veri toplanmış ve bu veriler sektör raporları ve vaka çalışmaları gibi ikincil kaynaklarla desteklenmiştir. Çalışma, YZ benimseme modellerini incelemekte, üretkenlik, inovasyon ve istihdam üzerindeki etkisini değerlendirmekte ve temel uygulama engellerini belirlemektedir. Bulgular, yapay zekânın benimsenmesinin hâlâ sınırlı olduğunu, ancak erken benimseyenlerin verimlilik artışı, maliyet düşüşü ve müşteri memnuniyetinin arttığını bildirdiğini ortaya koymaktadır. Örneğin, yapay zekâ destekli araçlar lojistiği kolaylaştırmış, envanter yönetimini optimize etmiş ve kişiselleştirilmiş pazarlama stratejilerine olanak sağlamıştır. Ancak, istihdam üzerindeki etkisi karmaşıktır; otomasyon bazı rolleri değiştirirken, diğerlerinde beceri geliştirme talebi yaratmıştır. Temel engeller arasında yüksek uygulama maliyetleri, teknik uzmanlık eksikliği ve kurumsal değişime direnç yer almaktadır. Bu zorlukların üstesinden gelmek için çalışma, yapay zekânın benimsenmesini teşvik etmek amacıyla finansal teşvikler, eğitim programları ve politika desteği önermektedir. Bu müdahaleler, yapay zekânın faydaları hakkında farkındalık yaratırken kaynak ve beceri eksikliklerini gidermeyi amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler Yapay zekâ, yapay zekâ benimsenmesi, KOBİ'ler, Türkiye, ticaret sektörü, verimlilik, inovasyon, istihdam, uygulama engelleri, dijital dönüşüm.
Özet (Çeviri)
The integration of Artificial Intelligence (AI) has become a transformative force in enhancing the competitiveness and operational efficiency of enterprises across industries. However, Small and Medium-Sized Enterprises (SMEs), particularly in Türkiye's trading sector, face significant challenges in adopting AI technologies. These enterprises, which form the backbone of Türkiye's economy, play a critical role in supply chain management, retail operations, and customer satisfaction. Despite their importance, SMEs encounter numerous obstacles, including limited financial resources, lack of technical expertise, and resistance to change, which hinder their ability to adopt AI effectively. This thesis investigates the extent, impact, and barriers to AI adoption among Turkish SMEs in the trading sector, aiming to address gaps in existing literature. Using a quantitative research approach, data was collected from 300 SMEs through structured surveys, complemented by secondary sources such as industry reports and case studies. The study examines AI adoption patterns, evaluates its influence on productivity, innovation, and employment, and identifies key implementation barriers. Findings reveal that while AI adoption is still limited, early adopters report increased efficiency, cost reduction, and improved customer satisfaction. For example, AI-powered tools have streamlined logistics, optimized inventory management, and enabled personalized marketing strategies. However, the impact on employment is mixed, with automation replacing some roles while creating demand for upskilling in others. Key barriers include high implementation costs, a shortage of technical expertise, and organizational resistance to change. To address these challenges, the study recommends financial incentives, training programs, and policy support to foster AI adoption. These interventions aim to bridge resource and skill gaps while raising awareness about AI's benefits. Keywords Artificial intelligence, AI adoption, SMEs, Türkiye, trading sector, productivity, innovation, employment, implementation barriers, digital transformation.
Benzer Tezler
- The impact of generative AI on decision-making processes in Saudi Arabian SMEs.
Suudi Arabistan'daki KOBİ'lerde üretken yapay zekânın karar verme süreçlerine etkisi
ABDULAZIZ AHMED ABDULLAH AHMED
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İşletmeİstanbul Gelişim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLIHAN ÜNAL
- A conceptual model for image recognition based progress monitoring: retail construction and finishing works
Görüntü tanıma tabanlı ilerleme takibi için kavramsal bir model: perakende inşaat ve ince yapı işleri
SALİH KAAN MAZLUM
Doktora
İngilizce
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BEGÜM SERTYEŞİLIŞIK
- Designing a microcontroller-based system for agricultural data monitoring
Tarımsal verilerin takibi amaçlı mikrodenetleyici tabanlı sistem tasarımı
GÖKTAN KIRAĞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiElektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MAHMUT TENRUH
- Teknolojik yeniliklerin küçük ve orta boy inşaat firmalarına yaygınlaşması
Diffusion of technological innovations to small and medium-sized construction firms
EMRAH ACAR
- Türkiye'de altın borsası
Başlık çevirisi yok
A. ORHAN KESKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET BOLAK