Evli çiftlerde kırılgan narsisizm ve büyüklenmeci narsisizm ilişkisinin incelenmesi ve evlilik uyumuna etkisi : APIM modeli
An examination of the relationship between vulnerable and grandiose narcissism in married couples and its effect on marital adjustment: An APIM model
- Tez No: 980864
- Danışmanlar: PROF. DR. GAYE SALTUKOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada evli çiftlerde kırılgan ve büyüklenmeci narsisizmin partnerin narsisizmi ve evlilik uyumu üzerindeki etkileri incelenmiştir. Araştırmanın amacı, en az bir yıldır evli olan çiftlerde partnerlerden birinin kırılgan narsisizmi ile diğerinin büyüklenmeci narsisizmi arasındaki ilişkiyi ve narsisizmin alt boyutlarının evlilik uyumu üzerindeki etkilerini incelemektir. Araştırmada bu etkiler, Aktör-Partner Karşılıklı Bağımlılık Modeli (APIM), Mixed Model kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmaya 20–65 yaş arasında, en az 1 yıldır evli olan 57 evli çift (N=114) katılmıştır. Analizlerde Mixed Model kullanılmış ve partner etkisi üzerine odaklanılmıştır. Araştırmada narsisizmin kırılgan boyutunu ölçmek amacıyla Kırılgan Narsisizm Ölçeği; büyüklenmeci boyutunu ölçmek amacıyla Beş Faktör Narsisizm Ölçeği – Kısa Formu ve evlilik uyumu düzeyini değerlendirmek için ise Yakın Doğu Evlilik Uyum Ölçeği kullanılmıştır. Betimleyici değişkenlere göre yapılan karşılaştırmalarda, cinsiyet, evlenme şekli, yaş farkı ve evin geçimini sağlama durumlarına göre narsisizm ve evlilik uyumu puanlarında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Eğitim düzeyine göre yapılan analizlerde yalnızca kırılgan narsisizm düzeyinde anlamlı farklılık saptanmış; lise mezunları, üniversite ve üzeri eğitim alanlara kıyasla daha yüksek kırılgan narsisizm puanı almıştır. Gelir düzeyine göre yapılan karşılaştırmalarda ise kırılgan narsisizm açısından sınıra yakın bir fark gözlenmiştir. APIM analizleri, kadının kırılgan narsisizmi ile partnerinin büyüklenmeci narsisizmi arasında güçlü bir korelasyon ve karşılıklı yordayıcı ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Erkeğin büyüklenmeci narsisizmi partnerinin kırılgan narsisizmini anlamlı biçimde yordarken, kadınların kırılgan narsisizmi partnerlerinin kırılgan narsisizmini de pozitif yönde yordamaktadır. Narsisizmin alt boyutlarının partnerin evlilik uyumu üzerinde anlamlı etkileri bulunmasa da kadınların kırılgan narsisizminin kendi evlilik uyumlarıyla anlamlı şekilde ilişkili olduğu saptanmıştır. Ayrıca, çiftlerin evlilik uyumu düzeyleri arasında güçlü korelasyon ve karşılıklı yordayıcılık olduğu görülmüştür. Sonuçlar, narsisizmin çiftler arası ilişkilerde ve eş seçiminde rol oynayabileceğini, büyüklenmeci ve kırılgan narsisizmin ilişkilerde birbirini tamamlayıcı şekilde işleyebileceğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, bu iki narsisizm türünün hem kadınlarda hem de erkeklerde birlikte görüldüğü anlaşılmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examined the effects of vulnerable and grandiose narcissism on the partner's narcissism level and marital adjustment among married couples. The primary aim was to investigate the relationship between one partner's vulnerable narcissism and the other partner's grandiose narcissism, as well as the impact of narcissism subdimensions on marital adjustment, in couples who have been married for at least one year. The Actor–Partner Interdependence Model (APIM) with a mixed model approach was employed to analyze these effects. The sample consisted of 57 married couples (N = 114), aged between 20 and 65, who had been married for a minimum of one year. The analyses focused on partner effects within the APIM framework. To measure narcissistic traits, the Hypersensitive Narcissism Scale was used for the vulnerable dimension, and the Five-Factor Narcissism Inventory – Short Form (FFNI-SF) was used for the grandiose dimension. Marital adjustment was assessed using the Near East Marital Adjustment Scale. According to comparisons based on descriptive variables, no significant differences were found in narcissism or marital adjustment scores with respect to gender, type of marriage, age difference between spouses, or who provided for the household. However, a significant difference in vulnerable narcissism was found in relation to educational level; individuals with only a high school education scored higher on vulnerable narcissism than those with university-level education or higher. A marginally significant difference in vulnerable narcissism was also observed across income levels. APIM analyses revealed a strong correlation and mutual predictive relationship between the woman's vulnerable narcissism and her partner's grandiose narcissism. The man's grandiose narcissism significantly predicted his partner's vulnerable narcissism, while the woman's vulnerable narcissism also positively predicted her partner's vulnerable narcissism. Although the subdimensions of narcissism did not significantly predict the partner's marital adjustment, the woman's vulnerable narcissism was significantly associated with her own marital adjustment. Moreover, a strong correlation and mutual predictive relationship were observed between partners' marital adjustment levels. The results suggest that narcissism may play a role dynamics within romantic relationships and partner selection, and that grandiose and vulnerable narcissism can function in a complementary manner within relationships. Additionally, it appears that both types of narcissism co-occur in both women and men.
Benzer Tezler
- Yerleşme ve ziraat hayatı açısından Baltacı ve Solaklı Deresi havzaları
Başlık çevirisi yok
YÜKSEL ACAR
- Evli çiftlerde gözlenebilen çatışma odakları ve iletişim sorunları
Conflict focuses and communication problems which can be observed in married couples
A. BATI TÜMER
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLNUR BAYEZİD
- Evli çiftlerde cinsiyet ayrımına ilişkin tutumlar, çatışma yönetimi biçimleri ve evlilik uyumu arasındaki ilişki
The Relationships between sexism, conflict management strategies and marital adjustment in married couples
OZANSER UĞURLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
PsikolojiAnkara ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELİM HOVARDAOĞLU
- Evli çiftlerde görülen ruhsal belirtiler ile aile işlevsellik düzeyi arasındaki ilişki
The mental symptoms seen between married couples and the relationship between the family functionality level
MEHMET KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
PsikolojiDokuz Eylül ÜniversitesiAile Eğitimi ve Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZEKAVET TOPÇU KABASAKAL
- Evli çiftlerde bağışlama sürecinin bağlanma, stresle başa çıkma, empati ve bazı demografik değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of married couples in the process of forgiveness in terms empathy, coping with stress, attachment styles and some demographic variables
ECE ERMUMCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
PsikolojiGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAŞAR ÖZBAY