Üniversite öğrencilerinin siber zorbalık / mağduriyet düzeyleri ve sanal sosyal destek ağları arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between university students 'levels of cyberbullying/victimization and their virtual social support networks
- Tez No: 980591
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEHİR YASAN AK, DOÇ. DR. SİNEM BURCU UĞUR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet, Sanal Sosyal Destek, Ekolojik Sistem Kuramı, Cyberbullying, Cybervictimization, Online Social Support, Ecological Systems Theory
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dijitalleşmenin hızla şekillendirdiği çağdaş toplumsal yapılar, bireyler arası ilişkileri dönüştürmekte; bu dönüşüm, çevrim içi ortamlarda ortaya çıkan yeni sosyal sorunların, özellikle de siber zorbalık ve siber mağduriyetin, genç yetişkinler arasında daha görünür ve etkili hale gelmesine neden olmaktadır. Bu çalışma, dijitalleşmenin toplumsal yapı üzerindeki etkileri çerçevesinde üniversite öğrencilerinin siber zorbalık ve siber mağduriyet deneyimleri ile bu süreçte etkili olan sanal sosyal destek ağları arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Günümüzde bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı dönüşüm, çevrim içi ortamları sosyal etkileşim ve güç ilişkilerinin yeni biçimlerinin ortaya çıktığı mecralar hâline getirmiştir. Bu gelişmeler, geleneksel zorbalık olgusunun dijital ortamlarda farklı biçimlerde yeniden üretildiği bir süreci beraberinde getirmiştir. Siber zorbalık, bireyler arası dijital şiddetin sistematik ve tekrarlayan biçimlerini içermekte; bireylerin psikososyal iyi oluşlarını tehdit eden önemli bir sosyal sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışma kapsamında siber zorbalık ve mağduriyet, bireylerin çevrim içi ortamlarda maruz kaldıkları düşmanca davranışların sıklığı ve etkileri açısından değerlendirilmiş; bu bağlamda bireylerin sosyal destek algıları ile yaşadıkları mağduriyet düzeyleri arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Araştırmanın kuramsal temeli Bronfenbrenner'in Ekolojik Sistem Kuramı'na dayandırılmış; bu çerçevede, bireylerin maruz kaldıkları zorbalık ve sağladıkları ya da eksikliğini yaşadıkları destek sistemleri mikrodan makroya uzanan sosyal katmanlarda incelenmiştir. Nicel desende yürütülen bu çalışmada, Antalya ilindeki farklı fakültelerde öğrenim gören 571 üniversite öğrencisinden elde edilen veriler SPSS programı ile analiz edilmiştir. Bulgular, siber zorbalık ve mağduriyetin cinsiyet, internet kullanım süresi ve sosyal medya platformlarının kullanım biçimi gibi değişkenlerle anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca, yüksek sanal sosyal destek algısının siber mağduriyetin olumsuz etkilerini azalttığı, ancak destek yapılarının işlevsizliği durumunda zorbalık eğilimlerinin güçlenebileceği belirlenmiştir. Bu bağlamda çalışma, siber zorbalık, mağduriyet ve sosyal destek dinamiklerinin çok katmanlı yapısını anlamaya yönelik özgün bir katkı sunmakta; dijital şiddetle mücadelede sosyal hizmet temelli müdahale yaklaşımlarına ışık tutmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Contemporary social structures, increasingly shaped by the process of digitalization, are fundamentally transforming interpersonal relationships. This transformation has contributed to the heightened visibility and influence of emerging social issues in online environments, particularly cyberbullying and cybervictimization, among young adults. The present study investigates the relationship between university students' experiences of cyberbullying and cybervictimization and the role of virtual social support networks within the broader context of digitalization's impact on social structure. The rapid evolution of information and communication technologies has redefined online platforms as arenas for novel forms of social interaction and power dynamics. Consequently, the traditional phenomenon of bullying has been reconfigured within digital environments, manifesting in systematic and repetitive acts of digital aggression. Cyberbullying thus represents a significant social issue, with serious implications for individuals' psychosocial well-being. This study assesses cyberbullying and cybervictimization in terms of the frequency and psychological impact of hostile behaviors encountered in digital spaces. In this regard, the relationship between perceived social support and the level of victimization experienced by individuals is examined. The theoretical framework of the study is grounded in Bronfenbrenner's Ecological Systems Theory, which facilitates a multilevel analysis of the exposure to online bullying and the availability or absence of corresponding support systems across micro- to macro-level social contexts. Employing a quantitative research design, the study analyzed data collected from 571 university students enrolled in various faculties within the province of Antalya. Statistical analysis was conducted using the SPSS software. The findings reveal significant associations between cyberbullying/victimization and variables such as gender, duration of internet usage, and patterns of engagement with social media platforms. Furthermore, a high level of perceived virtual social support was found to mitigate the adverse effects of cybervictimization, whereas dysfunctions in support structures appeared to correlate with increased bullying tendencies. In sum, this study offers a novel contribution to the literature by elucidating the multilayered dynamics of cyberbullying, victimization, and social support in digital contexts. It further seeks to inform the development of intervention strategies grounded in social work to address and prevent digital forms of violence.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin öz şefkat düzeyleri ile siber zorba ve siber mağdur olmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between university students' self-compassion levels and cyber bullying and cyber victim
RÜVEYDA BULGAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiBiruni ÜniversitesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU KUŞCU
- Şiddet içerikli bilgisayar oyunlarının üniversite öğrencilerinin saldırganlık ve siber zorbalık düzeylerine etkisi
The effect of violence computer games on the levels of aggression and cyber bullying of university students
MUSTAFA BAHADIR KOYUNCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimAmasya ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERAY UĞUR ERDOĞMUŞ
- The relationship between cyberbullying and loneliness in social media use among university students in Turkey
Türkiye'de üniversite öğrencileri arasında sosyal medya kullanımında yalnızlık siber zorbalık arasındaki ilişki
NOUSSRA IBERKIS
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Psikolojiİstanbul Nişantaşı ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYYÜB ENSARİ CİCERALİ
- Üniversite öğrencilerinin teknoloji bağımlılık, sanal zorba ve sanal mağdur olma düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between technology dependence, virtual bullets and virtual victim levels of university students
MEHMET BAŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Bilim ve TeknolojiSakarya ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZELİHA DEMİR KAYMAK
- Ortaokul öğrencilerinde siber zorbalık/ siber mağduriyet davranışları ve internet saldırganlığı düzeyleri- Zonguldak örneği
Cyber bullying / cyber victimization behaviors and internet aggressiveness levels in middle school students - Zonguldak sample
AFİDE AKYÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELTEM KÜRTÜNCÜ