Üniversite öğrencilerinin erken dönem uyum bozucu şema alanları ile duygusal yeme arasındaki ilişkide bilinçli farkındalık ve yaşantısal kaçınmanın aracı etkisi
The mediatory effect of mindfulness and experiential avoidance on the relationship between early maladaptive schemas and emotional eating in university students
- Tez No: 980383
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAFİYE ELİF ÇAĞATAY İREN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Arel Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Duygusal yeme, bireylerin gerçek bir açlık hali hissetmeden olumlu ve olumsuz duyguların etkisiyle gerçekleşen bir yeme eylemidir. Young, erken dönem uyum bozucu şemaları bireyin çocukluk deneyimlerine dayanan ve kendilik ile dış dünya algısını biçimlendiren kalıcı örüntüler olarak tanımlamıştır. Yaşantısal kaçınma, bireyin olumsuz duygu, düşünce ve duyumlar ile bunlara yol açabilecek durumlardan bilinçli olarak uzak durma çabasıdır. Bilinçli farkındalık, bireyin içinde bulunduğu ana odaklanarak, içsel ve dışsal deneyimlerine amaç yüklemeden ve yargılamadan dikkatini vermesi olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırmanın amacı, duygusal yeme ve erken dönem uyum bozucu şema alanları arasındaki ilişkide bilinçli farkındalık ve yaşantısal kaçınmanın aracılık rolünün incelenmesi olarak belirlenmiştir. Araştırmaya İstanbul'da öğrenim gören 18 ve 30 yaş arasında değişen 255 yetişkin kadın, 87 yetişkin erkek olmak üzere toplamda 342 katılımcı katılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak; Demografik Bilgi Formu, Duygusal Yeme Ölçeği ve Young Şema Ölçeği Kısa Formu, Bilinçli Farkındalık Ölçeği, Yaşantısal Kaçınma Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma kapsamında gerçekleştirilen analizler için IBM SPSS (Statistical Package for Social Sciences) versiyon 26 paket programı kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, erken dönem uyum bozucu şema alanları ile duygusal yeme arasındaki ilişkide yaşantısal kaçınma ve bilinçli farkındalığın aracılık rolü olduğu saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
Emotional eating is defined as the act of eating triggered by positive or negative emotions rather than a genuine feeling of hunger. Young defined early maladaptive schemas as persistent patterns shaped by childhood experiences that influence an individual's perception of the self and the outside world. Experiential avoidance refers to the conscious effort of an individual to avoid negative emotions, thoughts, sensations, and the situations that may cause them. Mindfulness is defined as focusing one's attention on the present moment without assigning meaning or judgment to internal and external experiences. The aim of this study is to examine the mediating role of mindfulness and experiential avoidance in the relationship between emotional eating and early maladaptive schema domains. A total of 342 participants, consisting of 255 adult women and 87 adult men aged between 18 and 30, who are studying in Istanbul, participated in the study. The data collection tools used in the research were: Demographic Information Form, Emotional Eating Scale, Young Schema Questionnaire–Short Form, Mindfulness Scale, and Experiential Avoidance Scale. The data analyses were conducted using IBM SPSS (Statistical Package for Social Sciences) version 26. According to the results, experiential avoidance and mindfulness were found to have a mediating role in the relationship between early maladaptive schema domains and emotional eating.
Benzer Tezler
- Flört şiddetinin şema terapi modelinde incelenmesi
Examining dating violence from the perspective of schema therapymodel
NUR BALTALARLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Psikolojiİstanbul Şehir ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GONCA SOYGÜT PEKAK
- Üniversite öğrencilerinin çocukluk çağı travmaları ile erken dönem uyumsuz şemaları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between childhood traumas and early period disclaimed schemes in university students
BURCU BALBABA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU SOMAY
- Üniversite öğrencilerinin erken dönem uyumsuz şemalarının çok boyutlu mükemmeliyetçilik aracılığıyla akademik erteleme davranışlarına etkisi
The effect of university students' early maladaptive schemas on academic procrastination behaviors through multidimensional perfectionism
FEYZA BEYZA TOSUNTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ARSLANTÜRK
- Üniversite öğrencilerinde erken dönem uyumsuz şemaların yakın partner şiddetine yönelik tutumlar ile ilişkisi
The relationship between early maladaptive schemas and attitudes towards intimate partner violence in university students
NAZLI ECE ÇAKILKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiAntalya Bilim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CUMHUR AVCİL
- Üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveynlik biçimleri, erken dönem uyumsuz şemaları, benlik kurguları, ayrılma-bireyleşme ve duygu düzenleme güçlüğünün psikolojik belirtilerle ilişkisi
The relationship of perceived parenting styles, early maladaptive schemas, self construal, separation-individuation, and difficulties of emotional regulation to psychological distress in Turkish university students
MEHİN AKHUN
Doktora
Türkçe
2012
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GONCA SOYGÜT PEKAK