Sevinç Tevs örneği üzerinden cazda diva kavramı
The concept of diva in jazz on the case of Sevinç Tevs
- Tez No: 980345
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ESRA KARAOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Caz, Türkiye, Jazz, Türkiye
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Müzikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sevinç Tevs örneği üzerinden cazda diva kavramı başlığıyla oluşturulan bu çalışma, İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Müzikoloji Bölümünde yüksek lisans tezi olarak ortaya konmuştur. Araştırmanın hedefi, cazda diva kavramının, Türkiye'de cazın ilk vokalisti kabul edilen, kariyerinde başka“ilk”lerle de öncü olarak diva ünvanına layık görülen Sevinç Tevs (1926-1976) özelinde; müzikolojik bir yaklaşımla, caz sahnesinde kadın vokalistin toplumsal cinsiyet açısından rolü nedir, tarihsel süreçte nasıl değişim göstermiştir, uluslararası örneklerle benzerlikleri/farklılıkları nelerdir gibi sorular üzerinden nitel araştırma yöntemlerinde kullanılan yorumlayıcı fenomenolojik analiz ile çözümleme yapmaktır. Tez konusunun kapsamı dahilinde, Sevinç Tevs'in kızı müzisyen Şehrazat Kemali Söylemezoğlu ile görüşme yapılmak istenmiş, ancak görüşme için uygun zaman belirlenememiştir. Ayrıca, tez çalışması boyunca nitel araştırma yöntemleri kullanılarak, divalık kavramının tarihte tanrıça ve cadılık sembolleriyle bir korelasyonu var mıdır hipotezi bağlamında tarihsel yöntem ve feminist kuramdan da faydalanılmıştır. Literatür taramasında, bilimsel ve süreli yayınlar, konuya ilişkin sözlükler ve medya materyalleri kullanılmıştır. Bu tez çalışması ile, Türkiye'de daha önce hakkında kapsamlı bir akademik araştırma yapılmamış ilk Türk kadın caz vokalisti Sevinç Tevs'le ilgili gelecek çalışmalara sistematik bir başvuru kaynağı oluşturulmaya çalışılmıştır. Kadınlar söz konusu olduğunda, cazda sınırlı kalmış akademik literatüre katkı sağlamak üzere ortaya konan bu araştırmada, çalışmanın temelini oluşturan Sevinç Tevs'in, Türkiye'nin ilk caz divası kabul edilmesi konunun derinleştirilmesi için çıkış noktası olmuş, döneminde (20. Yüzyıl) cazın dünyada diva kabul edilen diğer örneklerine de değinilerek, caz sahnesinde divalaşan vokalist kadınlar hakkında akademik bir kaynak oluşturulmaya çalışılmıştır. Sonuç itibarıyla, bu akademik çalışmada, cazda diva kavramı Türkiye'nin ilk kadın caz vokalisti üzerinden toplumsal cinsiyet bağlamında, feminist müzikoloji çalışmalarına katkı sunmak niyetiyle incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
This master's thesis, presented to the Musicology Department of the Istanbul University State Conservatory, investigates the concept of the diva in jazz through the career of Sevinç Tevs (1926–1976), recognized as Turkey's first jazz vocalist and a pioneer of multiple“firsts”in Turkish music. Using an interpretative phenomenological analysis—a qualitative research method—within a musicological framework, the study examines the role of the female jazz vocalist in relation to gender, its historical evolution, and points of convergence and divergence with international examples. In addition to a literature review encompassing scholarly publications, periodicals, specialized dictionaries, and media sources, the research draws on historical analysis and feminist theory. It explores whether the idea of the diva has historical connections to goddess and witch symbolism. An interview was planned with musician Şehrazat Kemali Söylemezoğlu, Tevs's daughter, but could not be arranged due to scheduling constraints. By centering on Sevinç Tevs—an artist largely absent from academic literature—this work aims to establish a systematic reference for future studies on Turkish jazz. It contributes to the limited scholarship on women in jazz by positioning Tevs within the tradition of internationally recognized jazz divas, offering insights into the gendered dimensions of jazz performance. Ultimately, the thesis situates the concept of the diva within broader feminist musicology, using the life and career of Turkey's first female jazz vocalist as a case study to illuminate the interplay of artistry, gender, and cultural identity on the jazz stage.
Benzer Tezler
- Sevinç Çokum`un hikaye ve romanlarında zaman, mekan ve insan unsuru, I. Cilt
Başlık çevirisi yok
AYFER YILMAZ
Doktora
Türkçe
1997
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiYeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SADIK TURAL
- Sevinç Çokum'un hikayelerinde sentaks çalışması
The Study of syntax in the stories of Sevinç Çokum
NEVİDE BALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
DilbilimPamukkale ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NERGİS BİRAY
- Sevinç Çokum hayatı, edebi şahsiyeti ve hikayeleri
Sevinç Çokum life, chracter and stories
PINAR TURAN TOPÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2000
BiyografiFırat ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RAMAZAN KORKMAZ
- Sevinç Çokum'un eserlerinde aile kurumu
Family institution in Sevinç Çokum's works
AYSUN ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
Türk Dili ve EdebiyatıOndokuz Mayıs ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ÖZBALCI
- Sevinç Çokum'un“Gülyüzlüm”adlı eseri üzerine cümle (sentaks) çalışması
Sentence study about Sevinç Çokum's opus“My Roseface”
HACI EROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Türk Dili ve EdebiyatıNiğde ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUZAFFER AKKUŞ