Migratory movements as a multifaceted process under the impacts of climate change: the case of Cihanbeyli in Central Anatolian Agricultural Basin/Konya/Turkey
İklim değişikliği etkileri altında çok yönlü bir süreç olarak göç hareketleri: Cihanbeyli, Orta Anadolu Tarımsal Havzası, Konya/Türkiye örneği
- Tez No: 978586
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET BARIŞ KUYMULU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Siyasal Bilimler, Coğrafya, Sociology, Political Science, Geography
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu doktora tezi, günümüz iklim değişikliğinin Türkiye kırsalındaki insan hareketliliği, hareketsizliği ve göç örüntüleri üzerindeki etkilerini, Konya'nın Orta Anadolu Tarımsal Havzası'nda yer alan Cihanbeyli ilçesi odağında incelemektedir. Siyasal ekonomi, siyasal ekoloji ve göç çalışmaları kesişiminde konumlanan disiplinlerarası bir çerçeve benimseyen araştırma, iklim değişikliğini yalıtılmış bir ekolojik kriz olarak değil; neoliberal dönüşüm süreçleriyle birlikte kırsal ekonomide kökleşmiş sosyo-ekonomik eşitsizlikleri derinleştiren bir toplumsal süreç olarak kavramsallaştırmaktadır. 1980'lerden itibaren, fakat daha da etkili bir biçimde 2000'lerden bu yana devlet desteklerinin geri çekilmesi, serbest piyasalaşmanın güçlenmesi ve ekolojik örselenme süreçleri, kırsal geçim kaynaklarını köklü biçimde dönüştürmüş; toprak, su ve gelir dağılımında yeni eşitsizlik biçimlerinin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Ampirik olarak çalışma, 2023–2024 yılları esnasında farklı dönemlerde Cihanbeyli'deki çeşitli köylerde, Cihanbeyli ilçe merkezi, Konya kent merkezi ve bölgeden Danimarka ve Finlandiya'ya uzanan göçmen ağları içinde yürütülen yarı yapılandırılmış görüşmeler ve saha gözlemlerine dayanmaktadır. Bulgular, kuraklık, yeraltı sularının plansız ve denetimsiz sulu tarım üretimi esnasında sömürülmesi, toprak yorgunluğu ve artan üretim maliyetlerinin kuru tarımı giderek sürdürülemez hale getirdiğini; buna karşılık, piyasa teşvikleriyle yaygınlaşan sulu tarımın ekolojik baskıları ve toplumsal eşitsizlikleri derinleştirdiğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda göç hareketleri, hem bir geçim stratejisi hem de yapısal adaletsizliklerin karmaşık bir yansıması olarak bölge bazlı insan hareketliliği rejimi içerisinde belirmektedir. Yüzyıllardır tarım ve hayvancılığa dayalı bir üretim geleneğine sahip bölgedeki kırsal topluluklar, son yirmi–otuz yılda hem göç deneyimlerinin hem de neoliberal ve ekolojik dönüşümlerin yapısal etkileriyle köklü bir değişim sürecine girmiş; yerel algılar, toplumsal ilişkiler ve gelecek tahayyülleri bu doğrultuda yeniden biçimlenmiştir. Dolayısıyla, günümüz Türkiye kırsalındaki göç olgusunu anlamak, neoliberal dönüşüm ve iklim değişikliği süreçlerinin iç içe geçtiği bir toplumsal zemin üzerinden okunmaya mümkün hale gelmiştir. Çalışma, yerel deneyimleri iklim ve sosyal adalet tartışmaları bağlamına yerleştirerek, tarım sektörü ve devletin kırsaldaki (olmayan) varlığına ilişkin meseleler üzerinden, sosyo-ekolojik dönüşümleri ve insan hareketliliğini anlamaya yönelik ilişkisel bir sosyolojik perspektif geliştirmeyi amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This doctoral dissertation examines how current climate change influences the patterns of human mobility, immobility, and migration in rural Turkey, with a particular focus on the district of Cihanbeyli, located in the Central Anatolian Agricultural Basin of Konya. Positioned at the intersection of political economy, political ecology, and migration studies, the research adopts an interdisciplinary framework that conceptualizes climate change not as an isolated ecological crisis, but as a social process that intensifies entrenched socio-economic inequalities within the neoliberal transformation of the rural economy. Since the 1980s and even more profoundly since the early 2000s, the withdrawal of state support, market liberalization, and ecological degradation have jointly transformed rural livelihoods, deepening disparities in land, water, and income distribution. Empirically, the study draws on qualitative data collected between 2023 and 2024 through various semi-structured interviews and field observations across several villages in Cihanbeyli and among transnational migrant networks in Denmark and Finland. The findings reveal that drought, groundwater depletion, soil degradation, and rising production costs have rendered dryland farming increasingly unsustainable, while the expansion of irrigated agriculture, driven by market incentives, has intensified ecological pressures and social inequalities. Consequently, migratory movements has emerged as both a livelihood strategy and a complex manifestations of structural injustices within the region-based human mobility regime. Rural communities with century-long traditions of agriculture and pastoralism have undergone a profound transformation over the past two to three decades, as both migratory experiences and the structural impacts of neoliberal and ecological change have reshaped local perceptions, aspirations, and social relations. Therefore, the study demonstrates that contemporary rural migration in Turkey is more likely to be analyzed through intertwined processes of neoliberal transformation and climate change. By situating local experiences within wider debates on climate and rural justice, particularly regarding the agriculture sector and state presence in rural areas, the dissertation attempts to provide a relational sociological perspective to understanding socio-ecological transformations and human mobility in the age of climate crisis.
Benzer Tezler
- Avrupa Birliği göç politikalarının dışsallaştırılması ve güvenlikleştirilmesi: Türkiye örneği üzerinden bir inceleme
Externalization and securitization of European Union migration policies: An analysis through the case of Türkiye
MUSTAFA ARAS
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerYıldız Teknik ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FULYA MEMİŞOĞLU ZAİMOĞLU
- Türkiye'de yaygın eğitim kurumlarından mezun olan göçmenlerin istihdama katılım engelleri ve çözüm önerileri
Employment barriers and solutions for immigrants graduating from non-formal education institutions in Turkey
VEYSEL CİNİVİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
SosyolojiGaziantep ÜniversitesiGöç Çalışmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRULLAH AKCAN
- Tekirdağ Balabanlı rüzgar enerji santrali ve çevresinde süzülen göçmen kuş türlerinin göç hareketlerinin belirlenmesi
Determination of soaring migrant bird species' migratory movements at Tekirdağ Balabanlı wind power plant and its surroundings
AYKUT DOĞAN
- İnsan istihbaratı ve göç hareketleri fırsatlar ve tehditler
İnsan istihbaratı ve göç hareketleri fırsatlar ve tehditler
KAAN KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Uluslararası İlişkilerMarmara ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ŞÜKRÜ YAZĞAN
- The determinants of migration from Turkey to European countries: A gravity model approach
Türkiye'den Avrupa ülkelerine göçün belirleyicileri: Çekim modeli yaklaşımı
BERNA ŞAFAK ZÜLFİKAR SAVCI
Doktora
İngilizce
2016
EkonomiHacettepe ÜniversitesiDemografi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE BANU ERGÖÇMEN