Geri Dön

İbn Cemâ'a'nın Ğurerü't-Tibyân li-Mübhemâti'l-Kurʾân adlı eseri

Ibn Jamaʿa's work named Ghurar al-Tibyān lī Mubhamāt al-Qur'ān

  1. Tez No: 977307
  2. Yazar: DOĞAN OĞUL
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ABDULMECİT OKCU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kafkas Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Tefsir Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Kur'ân-ı Kerim, insanlığı dünya ve ahiret mutluluğuna ulaştıran, ilahî bir hayat programı ve rehberdir. Müslüman'ın şeref ve izzet kaynağıdır. Bu nedenle Müslüman için Kur'ân'ı anlamaya gayret etmek elzem bir uğraştır. Vahyin ilk muhatapları olan sahâbeler, âyetleri anlama bakımından aynı derecede değillerdi. Bazı sahâbelerin vahye olan şâhitlikleri diğerlerine göre farklıydı. Ayrıca Kur'ân'ın mükemmel bir belagat üslubuna sahip olması Hz. Peygamber'in vefatından sonra da âyetlerin anlaşılmasına yönelik ihtiyaçları artmıştır. Böylelikle bu ihtiyaçlar Kur'ân ilimlerinin ortaya çıkışına zemin hazırlamıştır. Kur'ân ilimleri arasında müstakil bir başlık altında yer alan Mübhemâtu'l-Kur'ân ilmi ise açıkça anlaşılmayan muğlak lafızları konu edinmektedir. Mübhemât hakkında günümüzde mevcut olan malumatların neredeyse tamamı, sahâbe ve tabiîn döneminde rivâyet edilen bilgilerden oluşmaktadır. İslâm âlimlerinin bir çoğu yoğun araştırmalar ve gayretler neticesinde bu alanda önemli eserler kaleme almışlardır. Bu eserlerden biri de Memlûkler döneminde uzun süre müderrislik ve baş kadılık yapmış Bedrüddîn b. Cemâ'a'nın (ö. 733/1333)“Ġurerü't Tibyân fî Mübhemâti'l Ḳurʾân”adlı eseridir. Bizde bu kıymetli eseri esas alarak İbn Cemâ'a'nın mübhemâta dair açıklamalarını inceledik. Bir giriş ve üç bölümden oluşan çalışmamızın giriş bölümünde İbn Cemâ'a'nın yaşadığı dönemin siyasî, içtimaî ve dinî durumu hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde müfessir'in hayatı, ilmi kişiliği ve telif ettiği eserleri incelenmiştir. İkinci bölümünde Mübhemâtü'l Kur'ân ilminin önemi, Kur'ân ilimleri arasındaki yeri ve ortaya çıkış süreci ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise çalışmanın temel amacı olan İbn Cemâ'a'nın ''Ġurerü't-Tibyân li-Mübhemâti'l Ḳurʾân'' adlı eseri ayrıntılı bir şekilde tetkik edilmiş, eser hakkında bilgi verilerek müellifin açıklamalarına yer verilmiştir.

Özet (Çeviri)

The Noble Qur'an is a divine guide and a heavenly life plan that leads humanity to happiness in this world and the hereafter. It is the source of honor and dignity for Muslims. Therefore, striving to understand the Qur'an is an essential endeavor for every Muslim. The Companions (ṣaḥābah), as the first recipients of revelation, varied in their understanding of the verses. The degree of engagement and comprehension of the revelation differed among them. Additionally, the Qur'an's unparalleled eloquence and literary excellence necessitated greater efforts to comprehend its verses after the passing of the Prophet (peace be upon him). These needs laid the groundwork for the emergence of Qur'anic sciences. Among these sciences, Mubhamāt al-Qur'ān (the study of ambiguous or unclear terms in the Qur'an) specifically addresses such terms and phrases. Nearly all contemporary knowledge on this subject derives from narrations transmitted during the eras of the Companions and their successors (tābiʿūn). Many Islamic scholars conducted extensive research and produced significant works in this field. One such work is Ghurar al-Tibyān fī Mubhamāt al-Qur'ān by Badr al-Dīn ibn Jamaʿa (ö. 733/1333), a prominent scholar, teacher, and chief judge during the Mamluk period. This study examines Ibn Jamaʿa's views on mubhamāt through an analysis of this valuable work. Our research consists of an introduction and two chapters. The introduction provides an overview of the political, social, and religious context of Ibn Jamaʿa's time, as well as his life, personality, scholarly works, and official duties. The first chapter explores the significance of Mubhamāt al-Qur'ān as a discipline, its place among Qur'anic sciences, and its historical development. The second chapter offers a detailed analysis of Ibn Jamaʿa's Ghurar al-Tibyān fī Mubhamāt al-Qur'ān, including insights into his exegetical methodology and interpretations.

Benzer Tezler

  1. Mehmed zihni Efendi'nin Tuhfetü'r-Râğıb Fî Sîreti Cemâ'atin Min A'yâni Ehli Beyti'l-Etâyib adlı eseri: Çeviri yazı ve dizin

    The work titled“tuhfetü'r-râğib fî sîreti cemâ'atin min a'yâni ehli beyti'l-etâyib”by mehmed zihni efendi: Transcription and index

    ERHAN TOPUZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Tarihİnönü Üniversitesi

    Alevilik-Bektaşilik Araştırmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. MUHAMMET FATİH ALKAYIŞ

  2. Musul'da hadis ilmi ve Ömer b. Bedr el-Mevsılî el-Hanefinin hadisçiliği

    Hadith science in Mosul and the hadith scholarship of Omar Ibn Bedr al-Mawsili al-Hanafi

    ABDULMAWJOOD ABDULFATTAH A. QA QARABASHA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DinEskişehir Osmangazi Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZTOPRAK

  3. İbn Kayyım el-Cevziyye'nin Medâricü's-Sâlikîn adlı eserindeki tasavvufî görüşleri

    The Ibn Qayyim al-Jawziyya's understanding of sufism in his work named al-Madâric al-Sâlikîn

    SAMET KELLECİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    DinYalova Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HACI BAYRAM BAŞER

  4. شرح منظومة“غرامي صحيح”لأعرابي محمد الأزهري- دراسة وتحقيقاً

    Arabî Muhammed el-Ezherî'nin Şerhu Garâmi Sahîh isimli eserinin tahkik ve analizi / Sharh Mandhomat Sahih Gharami by Arabi Muhammad al-Azhari: Study and investigation

    FARMAN YASEEN ABDULLAH

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2023

    DinTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ENES SALİH

  5. Mehmed bin Pûlâd'ın ?Terceme-i Yûsuf u Züleyhâ? adlı eserinin ses ve biçim yapısı

    Voice and shape structure of Mehmed bin P?lad?s wok of art named ?Terceme-i ?Y?suf u Züleyh??

    MEHTAP ALPER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    Türk Dili ve EdebiyatıOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. SALİH DEMİRBİLEK