Sağlık profesyonellerinde Akdeniz diyetinin yaşam kalitesi ve duygu durumlarına etkisi
The effect of the Mediterranean diet on quality of life and mood in health proffessionals
- Tez No: 976465
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Tınaztepe Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, sağlık profesyonellerinin Akdeniz diyetine uyum düzeyini belirlemek, sekiz haftalık bir beslenme eğitiminin bu uyumu artırmadaki etkisini değerlendirmek ve diyet uyumunun bireylerin yaşam kalitesi ile duygu durumları üzerindeki etkilerini incelemek amaçlanmıştır. Araştırma, Balıkesir Havran Devlet Hastanesi'nde görev yapan 18–65 yaş aralığındaki 69 gönüllü sağlık çalışanıyla yürütülmüş ve deneysel tasarım kullanılmıştır. Çalışma iki aşamada gerçekleştirilmiştir: İlk aşamada katılımcıların Akdeniz diyetine uyumu (MEDAS), yaşam kalitesi (WHOQOL-BREF) ve depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri (DASS-21) değerlendirilmiş; ikinci aşamada ise tüm katılımcılara 8 hafta boyunca yüz yüze Akdeniz diyeti temelli beslenme eğitimi verilmiş ve testler yeniden uygulanmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik özellikleri, sigara ve alkol kullanma durumları, düzenli spor yapma durumları ''yüz yüze görüşme yöntemi'' kullanılarak genel bilgiler formu ile sorgulanmıştır. Beslenme eğitimi yapılandırmacı yaklaşıma göre verilmiş olup; 8 hafta boyunca sırasıyla“1. Akdeniz tarzı beslenme ve önemi, 2. Tam Tahıllar, Sebze ve Meyveler, 3. Kurubaklagiller ve Sızma zeytinyağı, 4. Sert kabuklu yemişler, 5. Süt ve süt ürünleri, 6. Kırmızı et, tavuk, yumurta, 7. Balık ve şarap, 8. Akdeniz tarzı tabak modelleri”konuları işlenmiştir. Çalışma sonucunda kadınların, bekar bireylerin ve düzenli olarak ilaç/takviye kullananların MEDAS ve DASS-21 puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). Erkeklerin, bekar bireylerin ve düzenli olarak ilaç/takviye kullanmayanların WHOQOL-BREF puanları daha yüksek bulunmuştur (sırasıyla; p=0,032, p=0,001, p=0,001). Akdeniz diyetine uyum ile yaş arasında pozitif yönde orta düzeyde bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,005; r=0,248). Beslenme eğitimi sonrası MEDAS puanları anlamlı düzeyde artarken (7.42±1.79 → 8.65±1.70), yaşam kalitesinin fiziksel ve psikolojik alan puanlarında da iyileşmeler gözlemlenmiştir (p<0.001). Ayrıca yaşam kalitesi ve Akdeniz diyetine uyum arasında düşük düzeyde ancak anlamlı pozitif korelasyon bulunmuştur. Akdeniz diyetine uyum ile DASS-21 puanları arasında bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak, beslenme eğitimi; Akdeniz diyetine uyumu artırmakta ve yaşam kalitesini iyileştirmektedir. Sağlık profesyonellerine yönelik sürdürülebilir beslenme eğitimi programlarının yaygınlaştırılması hem bireysel hem de kurumsal düzeyde önemli kazanımlar sağlayabilir. Duygu durumundaki değişimler zaman alacağı için daha uzun izlem süreli müdahalelere yönelik çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to determine healthcare professionals' adherence to the Mediterranean diet, evaluate the effectiveness of an eight-week nutrition education program in improving this adherence, and examine the effects of dietary adherence on individuals' quality of life and mood. The study employed an experimental design with 69 volunteer healthcare professionals aged 18–65 working at Balıkesir Havran State Hospital. The study was conducted in two stages: In the first stage, participants' adherence to the Mediterranean diet (MEDAS), quality of life (WHOQOL-BREF), and depression, anxiety, and stress levels (DASS-21) were assessed. In the second stage, all participants received face-to-face Mediterranean diet-based nutrition education for eight weeks, and the tests were administered again. Participants' sociodemographic characteristics, smoking and alcohol use status, and regular exercise activity were questioned using a general information form using a face-to-face interview method. Nutrition education was given according to the constructivist approach; for 8 weeks, the following topics were covered, in order:“1. Mediterranean-style nutrition and its importance, 2. Whole grains, vegetables and fruits, 3. Legumes and extra virgin olive oil, 4. Nuts, 5. Milk and dairy products, 6. Red meat, chicken, eggs, 7. Fish and wine, 8. Mediterranean-style plate models.”The study found that women, single individuals, and those regularly using medication/supplements had higher MEDAS and DASS-21 scores (p<0.05). Men, single individuals, and those not regularly using medication/supplements had higher WHOQOL-BREF scores (p=0.032, p=0.001, p=0.001, respectively). A moderate positive correlation was found between adherence to the Mediterranean diet and age (p<0.005; r=0.248). MEDAS scores increased significantly after the nutrition education (7.42±1.79 → 8.65±1.70), and improvements were also observed in the physical and psychological domains of quality of life (p<0.001). Additionally, a low but significant positive correlation was found between quality of life and adherence to the Mediterranean diet. No relationship was found between adherence to the Mediterranean diet and DASS-21 scores (p>0.05). In conclusion, the nutrition education; It increases adherence to the Mediterranean diet and improves quality of life. Expanding sustainable nutrition education programs for healthcare professionals could yield significant benefits at both the individual and institutional levels. Because changes in mood take time, studies focusing on interventions with longer follow-up periods are needed.
Benzer Tezler
- Sağlık çalışanlarının beslenme alışkanlıkları ile Akdeniz Diyetine uyumlarının yaşam kalitesi ve antropometrik parametreler üzerine etkisinin değerlendirilmes
Evaluation of the effect of health worker's nutritional habits and adaption to the Mediterranean Nutrition on the quality of life and anthropometric parameters
MELTEM MUTLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikLokman Hekim ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYHAN DAĞ
- Toplu beslenme sistemlerinde çalışanların diyet kalitesi, sürdürülebilir beslenme ve besin atıkları hakkında bilgi düzeylerinin incelenmesi
Evaluation the knowledge and attitudes level of sustainable nutrition and food waste and quality of nutrition in food production systems' employees
BÜŞRA AY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikSağlık Bilimleri ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEVRA KOÇ
- Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerinde mikrobiyota farkındalığı ve Akdeniz Diyetine uyumun değerlendirilmesi
Evaluation of microbiota awareness and compliance with the Mediterranean Diet in Faculty of Health Sciences students
SALİHA ERSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikSelçuk ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİDEM ÖNAY DERİN
- Merhamet yorgunluğu düzeyinin çalışma yaşam kalitesi ile ilişkisi: Sağlık profesyonelleri örneği
The relationship between the level of compassion fatigue and quality of professional life: The case of medical professionals,
FATMA NUR POLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Sağlık Kurumları YönetimiSüleyman Demirel ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RAMAZAN ERDEM
- Tip 1 diabetes mellitusu olan hastaların cinsellik algılarının ve cinsel bakım gereksinimlerinin belirlenmesi
Determination of sexual perceptions and sexual care needs of patients with TYPE 1 diabetes mellitus
ŞEFİKA DEDEMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikAkdeniz ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL İNCE