Geri Dön

Psikotik bozukluklarda sosyal bilişsel kümelerin klinik, dil ve nörogörüntüleme özellikleri

Clinical, language and neuroimaging features of social cognitive clusters in psychotic disorders

PDF İndir

  1. Tez No: 975283
  2. Yazar: BURCU VERİM
  3. Danışmanlar: PROF. DR. İBRAHİM EMRE BORA
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Psikiyatri, Psychiatry
  6. Anahtar Kelimeler: Grafik teorisi, Nöropsikiyatri, Nöropsikoloji, Yapısal MR görüntüleme, Graph theory, Neuropsychiatry, Neuropsychology, Structural MRI imaging
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Sinirbilimler Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Temel Sinirbilimler Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Psikotik bozukluklarda zihin kuramı, duygu tanıma, sosyal algı ve sosyal bilgi alanlarında bozulmalar olduğu bilinmektedir. Psikozda sosyal biliş hasarı yalnızca klinik seyir, işlevsellik ve düşünce bozukluğu ile değil, aynı zamanda beyin yapısı ve fonksiyonundaki anormalliklerle de ilişkilendirilmiştir. Ancak psikoz tanılı bireylerde sosyal biliş hasarı oldukça heterojendir ve nörobiyolojisi yeterince aydınlatılamamıştır. Bu çalışmanın amacı, psikozda sosyal biliş hasarını veriye dayalı yöntemlerle incelemek ve sosyal bilişsel alt grupların özelliklerini ortaya koymaktır. Bu çalışmaya psikotik bozukluk tanısı alan 88 hasta ve 41 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Katılımcılar kapsamlı bir klinik görüşme ve bilişsel değerlendirmenin ardından T1-ağırlıklı, difüzyon-ağırlıklı ve fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme çekimlerine katılmışlardır. Latent profil analizi, hasta grubunda hafif ve ağır sosyal bilişsel bozukluk olmak üzere iki küme ortaya koymuştur. Alt gruplar kliniğe ve dile ilişkin ölçümlerde birbirinden farklılık göstermezken, nörobilişsel ve sosyal bilişsel değerlendirmelerde Ağır Bilişsel Bozukluk grubu, değerlendirilen bütün alanlarda Hafif Bilişsel Bozukluk grubundan ve sağlıklı kontrollerden daha düşük performans sergilemiştir. Üç grup arasında kortikal kalınlık, yüzey alanı, hacim, subkortikal yapılara ait hacimler, beyaz cevher bütünlüğü, kortikal girifikasyon ve istirahat-hali fonksiyonel bağlantısallık ölçümlerinde anlamlı farklılıklar saptanmıştır. En belirgin bulgu, ağır sosyal bilişsel bozulma gösteren grupta hem yapısal hem de bağlantısal düzeyde daha yaygın ve tutarlı değişikliklerin gözlenmesidir. Elde edilen bulgular, psikotik bozukluklarda sosyal bilişsel bozulma düzeyinin beynin morfolojik ve bağlantısal özellikleriyle yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu durum, sosyal bilişsel alt grupların nörobiyolojik olarak ayrıştığına dair kanıt sunmaktadır. Alt grupların nörobiyolojik profillerinin belirlenmesi, psikoz için daha özgül biyobelirteçlerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir ve gelecekte kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarına temel oluşturabilir.

Özet (Çeviri)

It is well established that individuals with psychotic disorders show impairments in theory of mind, emotion recognition, social perception, and social knowledge. Social cognitive deficits in psychosis have been linked not only to clinical course, functioning, and thought disorder, but also to abnormalities in brain structure and function. However, social cognitive impairment among individuals with psychosis is highly heterogeneous, and its neurobiology remains insufficiently understood. The aim of this study was to examine social cognitive deficits in psychosis using data-driven methods and to identify the characteristics of social cognitive clusters. This study included 88 patients diagnosed with a psychotic disorder and 41 healthy controls. Following a comprehensive clinical interview and cognitive assessment, participants underwent T1-weighted, diffusion-weighted, and functional magnetic resonance imaging. Latent profile analysis identified two clusters in the patient group: mild and severe social cognitive impairment. While the subgroups did not differ in clinical or language-related measures, the Severe Cognitive Impairment group performed worse than both the Mild Cognitive Impairment group and healthy controls across all neurocognitive and social cognitive assessments. Significant differences were also observed among the three groups in cortical thickness, surface area, volume, subcortical volumes, white matter integrity, cortical gyrification and resting-state functional connectivity measures. The most prominent finding was the presence of more widespread and consistent structural and connectivity alterations in the Severe Cognitive Impairment group. These findings demonstrate that the degree of social cognitive impairment in psychotic disorders is closely related to morphological and connectivity features of the brain. This provides evidence that social cognitive subgroups are neurobiologically distinct. Characterizing the neurobiological profiles of these subgroups may contribute to the development of more specific biomarkers for psychosis and lay the groundwork for personalized treatment approaches.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    478270

    Şizofreni hastaları ve sağlıklı kardeşlerinin bilişsel fonksiyon, yüz tanıma becerisi ve düşünce-dil fonksiyonlarının sağlıklı kontroller ile karşılaştırılması

    Comparison of cognitive function, face recognition skills, thought and language function in schizophrenia patients, their healthy siblings and healthy controls

    DERYA ÖKTEM

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    PsikiyatriAbant İzzet Baysal Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET HAMİD BOZTAŞ

  2. Tez No

    800422

    Halüsinasyonların psikotik belirteçlerle ilişkisi

    The relationship of hallucinations and psychotic markers

    MAHMUT KOÇOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    PsikiyatriDokuz Eylül Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İBRAHİM EMRE BORA

  3. Tez No

    581156

    Kognitif empati endofenotip midir? Şizofreni ve diğer psikotik bozukluk tanısı almış hastalar ile birinci dereceden yakınlarının karşılaştırılması

    Is cognitive empathy endophenotype? Comparison of the first-degree relatives of patients who are diagnosed with schizophrenia and other psychoric disorders and the patients who are diagnosed with schizophrenia and other psychotic disorders

    HAZAL FATMA DİNDAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    PsikolojiÜsküdar Üniversitesi

    Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM ZEYNEP METİN

  4. Tez No

    778868

    Psikotik bozukluk tanısı almış hastaların bakım veren akrabalarında duygu dışavurumunun işlem belleğiyle ilişkisi

    The relationship between working memory and expressed emotion in the related caregivers of psychotic patients

    PINAR ERASLAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    PsikiyatriSağlık Bakanlığı

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. EYLEM ŞAHİN CANKURTARAN

  5. Tez No

    689133

    Türkiye'de psikotik bozukluk tanısı alan hastalarda 2019 yılına ait farmakoepidemiyolojik değerlendirme

    Pharmacoepidemiological assessment of patients diagnosed with psychotic disorder in Turkey for 2019

    SENA TÜRKEŞ DOKUYAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    PsikiyatriGazi Üniversitesi

    Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SÜREYYA BARUN

Geri Dön