AB'nin enerjide Rusyasızlaşma politikası doğrultusunda Kuzey Akım'ın dünü ve bugünü
Nord Stream's past and present in line with the EU's energy de-Russification policy
- Tez No: 974404
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BUKET TENEKE ODUNCU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası İlişkiler, Enerji, Siyasal Bilimler, International Relations, Energy, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Doğalgaz, Kuzey Akım, Almanya-Rusya Enerji İlişkileri, Avrupa Birliği, Enerji Güvenliği, Enerji Dönüşümü, Doğal gaz, Uluslararası ilişkiler, Natural Gas, Nord Stream, Germany-Russia Energy Relations, European Union, Energy Security, Energy Transition, International relations
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 2000'li yılların başından 2023'e uzanan dönemde Avrupa Birliği ile Rusya Federasyonu arasındaki enerji ilişkilerinin evrimini incelemekte; tartışmanın merkezine Kuzey Akım 1 ve Kuzey Akım 2 doğal gaz boru hatlarını yerleştirmektedir. Enerji güvenliği, tedarik çeşitliliği, altyapı dayanıklılığı, kesintisiz akış ve dış politika etkisi gibi boyutları kapsayan çok boyutlu bir kavram olarak ele alınmıştır. Bu yaklaşım, Almanya'nın uzun süredir devam eden Rus gazı bağımlılığının AB Rusya enerji dengesini nasıl şekillendirdiğini ve sonunda nasıl karmaşıklaştırdığını göstermektedir. 2022 yılı bir dönüm noktasıdır: Rusya'nın Ukrayna'yı işgali ve ardından Kuzey Akım sistemini devre dışı bırakan patlamalar, AB'yi enerji stratejisini kökten gözden geçirmeye zorlamıştır. Birliğin REPowerEU programı, bu bağlamda hem acil bir yanıt hem de yenilenebilirleri büyütmeyi, verimliliği artırmayı ve tedarik tabanını genişletmeyi hedefleyen yapısal bir yol haritası olarak değerlendirilmiştir. Denklemin diğer tarafında, Rusya en büyük ihracat pazarını kaybetmesinin ardından Asya Pasifik bölgesine yönelmiş; yeni boru hatları, LNG kapasitesi ve nükleer ortaklık arayışını hızlandırmıştır. Karşılaştırmalı bakış açısı, bu paralel yönelimlerin küresel enerji güvenliğini nasıl yeniden şekillendirdiğini ve mevcut yönetişim yapıları için nasıl bir sınama oluşturduğunu ortaya koymaktadır. Metodolojik olarak çalışma, AB ve Rusya'ya ait resmî belgelerin analizi, enerji ticaret verileri ve ikincil akademik kaynakların bir arada kullanılmasıyla teknik, ekonomik ve jeopolitik boyutlara bütüncül bir bakış sağlamaktadır. Bulgular, bir zamanlar karşılıklı bağımlılığın simgesi olan Kuzey Akım hatlarının, artık yalnızca hidrojen veya CO₂ taşımacılığı gibi niş roller için - bu da ancak derin bir siyasi normalleşme ve yüksek karbon fiyatlarının uzun süreli seyri koşuluyla - potansiyel taşıyan“atıl varlıklar”konumuna gerilediğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis analyses the evolution of energy relations between the European Union and the Russian Federation from the early 2000s to 2023, placing the Nord Stream 1 and Nord Stream 2 gas pipelines at the centre of the discussion. By treating energy security as a multidimensional concept - covering supply diversity, infrastructural robustness, uninterrupted delivery and foreign policy leverage - the study sheds light on the way Germany's long standing dependence on Russian gas shaped, and ultimately complicated, the EU Russia energy nexus. The year 2022 marks a watershed: Russia's invasion of Ukraine and the subsequent explosions that disabled the Nord Stream system forced the EU to rethink its energy strategy from the ground up. The Union's REPowerEU agenda is therefore examined as both an emergency response and a structural roadmap aimed at scaling up renewables, boosting efficiency and widening the supplier base. On the other side of the equation, Moscow's loss of its largest export outlet triggered a pivot towards Asia Pacific markets, accelerating the search for new corridors, LNG capacities and nuclear partnerships. By adopting a comparative lens, the thesis evaluates how these parallel re orientations reshape global energy security and test existing governance frameworks. Methodologically, the research combines document analysis of official EU and Russian sources, energy trade data and secondary academic literature, allowing for a holistic appraisal of technical, economic and geopolitical dimensions. The findings indicate that the Nord Stream pipelines, once a symbol of interdependence, have turned into stranded assets whose future relevance may lie only in niche roles such as hydrogen or CO₂ transport - contingent on a profound détente and sustained high carbon prices.
Benzer Tezler
- Avrupa Birliği'nin enerjide Rusya'ya bağımlılığı sorunsalında; Türkiye ve Doğu Akdeniz
European Union's problematic energy dependence on Russia: Turkey and Eastern Mediterranean
TAYFUN ARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Uluslararası İlişkilerUfuk ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET GÜNEŞ
- Uluslararası enerji politikalarının Türkiye'nin enerjide dışa bağımlılığı üzerindeki etkileri
The effects of international energy policies on Turkey's energy dependency
TALHA TÜRKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Uluslararası İlişkilerBaşkent ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDEM DAMAR
- Genişleme sürecinde Avrupa Birliği'nin enerji politikaları ve Türkiye
EU Energy policy during enlargement phase and Turkey
NAZMİYE ÖZGE ANGI
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Siyasal BilimlerBeykent ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Bölümü
YRD. DOÇ. DR. SAİT YILMAZ
- Avrupa Birliği'nin enerji sorunu: Önlenemeyen bağımlılık
The European Union's energy problem: Unavoidable dependence
OLGUN UKŞAL
Doktora
Türkçe
2025
Siyasal BilimlerTrakya ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT YORULMAZ
- Avrupa Birliği'nin enerji güvenliğini etkileyen çatışma alanları: Ukrayna-Rusya, İran ve Doğu Akdeniz
Conflict areas affecting the energy security of the European Union: Ukraine-Russia, Iran and the Eastern Mediterranean
METECAN YAŞOT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Uluslararası İlişkilerAydın Adnan Menderes ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARZU GÜLER