Türk destanlarında savaş
War in Turkish epics
- Tez No: 973919
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜLHAN ATNUR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Folklore
- Anahtar Kelimeler: Doğal düşmanlar, Savunma silahları, Türk destanları, Natural enemies, Defensive weapons, Turkish legends
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Halk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Halk Bilimi (folklor) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmada ordu savaşlarını konu alan destanlardaki savaş ve unsurları incelenmiştir. Farklı Türk boylarından seçilen bu destanlarda, savaşın başaktörü savaşçıların özellikleri, kahramanların yetişmesi, giyim kuşamları, silahları, kırk yiğidi, savaş öncesi ve sonrası tutumları; savaşın felsefesi, savaş nedenleri, düşmanlar ve düşmanla stratejik mücadeleler, yaşadıkları coğrafya, dini unsurlar ve kültür dairesi ele alınmıştır. Tarihi hafıza ve kültürel bellekte yer alan savaşla ilgili değer yargılarının, maddi-manevi kültür ögelerinin izi sürülmüş ve Türklere mahsus savaş kültürü özelinde anlatı içerisine dâhil ettiği bilgi, birikim gün yüzüne çıkarılmıştır. Bu iz sürme, ordu ve devlet anlayışını koruyan Türk boylarındaki savaş hazırlıkları, savaş taktikleri, askerlerin motivasyonunu artıran müziklerin yeri, kahraman ve yardımcılarının rolü, silahların kültürel bağlamda önemi gibi birçok konu örnekler üzerinden karşılaştırmalı olarak verilmiştir. Destan kahramanın fizyolojik özellikleri, giyim kuşamı, destanın anlatıldığı bölgenin yeryüzü şekilleri, muharebelerin yapıldığı mekânlar, destanların dili gibi unsurlara değinilmiştir. Ayrıca savaş ganimetlerinin töre gereği paylaşımı ile sosyoekonomik yönü ve insanların bilinç eğilimlerine yer verilmiştir. Kahramanların ölümü veya şehadeti üzerinden yapılan dini ve kültürel uygulamalar, yas ve defin törenleri gibi önemli kültürel değer yargıları vurgulanmıştır. Böylece seçilen destanlarda savaş etrafında oluşan bazı bilgi ve öğretilerin değerlendirilmesi de hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
In the study, war and its elements around narrative culture were examined through epics. In epics selected from Turkish tribes, the upbringing of the warriors who were the main actors of the war, their clothing, weapons, forty brave men with them, attitudes before and after the war; philosophy of war, reasons for war, enemies and strategic struggles with the enemy, geography they lived in, religious elements and cultural circle were discussed. The traces of the value judgments related to war in historical and cultural memory, material and spiritual cultural elements were followed and the information and accumulation included in the narrative specific to the war culture of the Turks were brought to light. This trace, the preparations for war in Turkish tribes that preserved the understanding of army and state, war tactics, the place of music that increased the motivation of soldiers, the role of heroes and their assistants, the importance of weapons in the cultural context were given comparatively through examples. The elements such as the physiological characteristics of the epic hero, his clothing, the landforms of the region where the epic is told, the variety of animals in those regions, and the language of the epics are mentioned. In addition, the sharing of war spoils as required by custom, the socio-economic aspect, and the consciousness tendencies of people are included. Important value judgments such as religious and cultural practices carried out on the death or martyrdom of the heroes, mourning and burial ceremonies, and the training of folk heroes who will continue their ideals are emphasized. Thus, it is also aimed to evaluate some of the information and teachings formed around war in the selected epics.
Benzer Tezler
- Kazak destanlarında savaş aletleri
War tools in Kazakh epics
HACER YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Türk Dili ve EdebiyatıMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EKREM AYAN
- Özbek destanlarında savaş
War in the Uzbek epics
MERYEM CEMİLE DİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıAtatürk ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜSEYİN BAYDEMİR
- Türk destanlarında aile
Family in Turkish epics
GÜLGÜN TEKERLEK
Doktora
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Fırat ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESMA ŞİMŞEK
- Türk boylarının destanlarında kurt
The wolf in the epics of the Turkish tribes
BERNA KOLOT
Doktora
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıNecmettin Erbakan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELÇUK PEKER
- Türk destanlarında tören ve kutlamalar
Ceremonies and celebrations in Turkish epics
BUSE HAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıAmasya ÜniversitesiTürk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ORHAN FATİH KUŞDEMİR