İrritabl bağırsak sendromlu hastalarda beslenme ve yaşam kalitesi ilişkisinin incelenmesi: Türkler ve Türkiye'de yaşayan İran'lılar üzerinde kültürlerarası çalışma örneği
An investigation of the relationship between nutrition and quality of life in patients with irritable bowel syndrome: A cross-cultural study on Turks and Iranians living in Turkey
- Tez No: 973597
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM YAZICI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, İrritabl Bağırsak Sendromlu hastalarda beslenme ve yaşam kalitesi ilişkisinin incelenmesi ve kültürlerarası farklılıkların belirlenmesi amacıyla Türkler ve Türkiye'de yaşayan İranlılar üzerinde yapılan kültürlerarası kesitsel bir çalışmadır. Araştırmaya İBS tanılı 203 Türk ve 203 Türkiye'de yaşayan İranlı hasta dahil edildi. Verilerin toplanmasında“Hasta Bilgi Formu”,“Yeme Davranışı Modeli Ölçeği (YDMÖ)”ve“İrritabl Bağırsak Sendromu Yaşam Kalitesi Ölçeği (İBS-YKÖ)”kullanıldı. Verilerin istatistiksel analizi için SPSS Statistics 25.00 versiyonu kullanıldı. Veriler, 19.Kasım.2024-22.Nisan.2025 tarihleri arasında kartopu yöntemiyle toplandı. Türklerin yaş ortalaması 39,50±13,40 olup, %59,1'i (n=120) kadın; İranlıların yaş ortalaması 38,46±13,62 olup, %65'i (n=132) kadındır. Hastaların YDMÖ puan ortalaması 2,87±0,25; İBS- YKÖ puan ortalaması 87,30±20,38'dir. İBS-YKÖ puanı ile birçok yeme davranışı arasında anlamlı ilişki saptanmadı, yalnızca sağlıklı yeme ve planlı davranış ile çok zayıf düzeyde negatif, az yağlı beslenme ile tatlı/bisküvi tüketimi arasında çok zayıf düzeyde pozitif ilişki bulundu. Ancak, yaşam kalitesi alt boyutları ile güçlü korelasyonlar bulundu: disfori, sosyal tepki ve sosyal ilişkiyle çok güçlü; aktivite, beden imgesi ve yiyeceklerden kaçınmayla güçlü; sağlık endişesi ve seksüaliteyle ise orta düzeyde anlamlı pozitif ilişkiler saptandı. Genel olarak, psikososyal ve bedensel boyutlar birbirleriyle yüksek düzeyde ilişkili iken, yeme davranışıyla ilişkiler ya çok zayıf ya da istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. İrritabl Bağırsak Sendromu hastalarına bireyselleştirilmiş eğitim programlarının sunulması ve bu hastalara özel multidisipliner bir yaklaşımla (diyetisyen, gastroenterolog, psikolog, hemşire) bireysel danışmanlık hizmetlerinin verilmesi, hastaların yaşam kalitesini ve yeme davranışını arttırmada etkili olabilir.
Özet (Çeviri)
This is a cross-cultural cross-sectional study conducted among Turks and Iranians living in Turkey to examine the relationship between nutrition and quality of life in patients with Irritable Bowel Syndrome and to identify cross-cultural differences. 203 Turkish and 203 Iranian patients living in Turkey with IBS were included in the study. Data were collected using the Patient Information Form, the Eating Behavior Model Scale (EBS), and the Irritable Bowel Syndrome Quality of Life Scale (IBS-QLS). SPSS Statistics version 25.00 was used for statistical analysis. Data were collected using the snowball method between November 19, 2024, and April 22, 2025. The mean age of the Turks was 39.50±13.40, and 59.1% (n=120) were female; The average age of the Iranians was 38.46±13.62, and 65% (n=132) were female. The patients' average EBS score was 2.87±0.25, and the average IBS-QOL score was 87.30±20.38. No significant correlation was found between the IBS-QOL score and many eating behaviors. Only a very weak negative correlation was found with healthy eating and planned behavior, and a very weak positive correlation was found between low-fat diet and sweet/biscuit consumption. However, strong correlations were found with the quality of life subscales: very strong correlations were found with dysphoria, social response, and social relationships; strong correlations were found with activity, body image, and food avoidance; and moderately significant positive correlations were found with health anxiety and sexuality. In general, the psychosocial and physical dimensions were highly correlated with each other, while the correlations with eating behavior were either very weak or not statistically significant. Providing individualized education programs to patients with Irritable Bowel Syndrome and providing individual counseling services with a specialized multidisciplinary approach (dietician, gastroenterologist, psychologist, nurse) can be effective in improving patients quality of life and eating behaviors.
Benzer Tezler
- İrritabl bağırsak sendromu olan hastaların beslenme ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutrition and quality of life of patients with irritable bottom syndrome
MİNE UÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Medipol ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAL BÜYÜKUSLU
- İrritabl bağırsak sendromu olan hastalarda ortorektik eğilimlerin ve diyet kalitesinin yaşam kalitesiyle ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between orthorexic tendencies and diet quality with quality of life in patients with irritable bowel syndrome
MERVE KİP
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikNuh Naci Yazgan ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEŞE KAYA
DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI GİZEM ÇAPAR
- İrritabl bağırsak sendromu semptomları olan hastalarda yaşam kalitesinin, beslenme alışkanlıklarının ve hastane başvuru sıklığının değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life, eating habits and frequency of admission to hospital in patients with symptoms of irritable bowel syndrome
AHMET SELİM KİRAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ARICA
- Hastalarda algılanan stres düzeyi ile gastrointestinal semptomlar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between patients' perceived stress level and gastrointestinal symptoms
ECEM DİLARA GÜL DEMET
Tıpta Yan Dal Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiEskişehir Osmangazi ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜSEYİN BALCIOĞLU
- İrritabl bağırsak sendromlu hastalarda beslenme durumu, yaşam kalitesi ile anksiyete ve depresyon durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status, quality of life, anxiety and depression status in patients with irritable bowel syndrome
BİRSEN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Beslenme ve DiyetetikGazi ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GAMZE AKBULUT