Spirodiklofen'in sazan balıkları (Cyprinus carpio, linnaeus 1758) üzerindeki histopatolojik, serum biyokimyasal parametreleri ve antioksidan enzim aktiviteleri üzerine etkileri
The effects of spirodiclofen on histopathological, serum biochemical parameters and antioxidant enzyme activities in common carp (Cyprinus carpio, linnaeus 1758)
- Tez No: 973565
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZNUR DİLER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Su Ürünleri, Aquatic Products
- Anahtar Kelimeler: Cyprinus carpio, Hematoloji, Histopatoloji, Oksidatif stres, Toksikoloji, Cyprinus carpio, Hematology, Histopathology, Oxidative stress, Toxicology
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Spirodiklofen (SPF), özellikle iki noktalı kırmızı infestasyonuna karşı turunçgiller, yumuşak ve sert çekirdekli meyveler ile kabuklu yemişlerde kullanılan etkili bir akarisittir. Tarım alanlarından drenaj kanalları ve buharlaşma yoluyla akuatik ortama taşınan SPF, balıklarda toksik etkilere yol açabilmektedir. Sazan balığı (Cyprinus carpio), SPF'nin etkilerini değerlendirmek için uygun model organizma olarak seçilmiştir. Balıklar 21 gün boyunca SPF'ye (0; 0,05; 0,1 ve 0,3 mg/L) maruz bırakılmıştır. Histopatolojik incelemeler, hepatopankreas, bağırsak, gonad ve solungaç dokularında hücresel dejenerasyon ve inflamasyonu ortaya koymuştur. Antioksidan enzim aktiviteleri ve oksidatif stres belirteçleri incelendiğinde, katalaz (CAT), süperoksit dismutaz (SOD) ve peroksidaz (POD) aktiviteleri ile çözünebilir protein seviyeleri 0,1 mg/L SPF'ye kadar yükselmiş, konsantrasyon arttıkça azalma göstermiştir (p<0,05), Malondialdehit (MDA) seviyeleri ise SPF konsantrasyonunun artmasıyla anlamlı şekilde yükselmiştir (p<0,05). Serum biyokimyasal parametreler açısından, toplam protein (TP), albümin (ALB) ve toplam kolesterol (CHOL) değerlerinde artan konsantrasyona bağlı olarak azalma; kreatinin (CRE) ve ürik asit (UA) düzeylerinde ise anlamlı artışlar (p < 0,05) saptanmıştır. SPF maruziyeti ile oluşan tepkileri değerlendirmek için antioksidan serum biyokimyasal parametreleri üzerinde Temel Bileşen Analizi (PCA) uygulanmıştır. Sonuç olarak, elde edilen bulgular SPF'nin balıklarda oksidatif stres, biyokimyasal bozulmalar ve doku hasarı yoluyla toksisiteye neden olabileceğini göstermekte ve bu durumun akuatik ekosistemler için potansiyel bir risk faktörü olduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Spirodiclofen (SPF) is an acaricide that has been found to be effective in the management of two-spotted red spider (Tetranychus urticae) infestations in a variety of crops, including citrus fruits, soft and hard stone fruits, and nuts. The process of transporting SPF from agricultural areas to aquatic environments via drainage channels and evaporation has the potential to exert a toxic effect on fish. Carp (Cyprinus carpio) is selected as a suitable model organism for assessing the effects of environmental toxicants. The fish were exposed to SPF (0, 0.05, 0.1 and 0.3 mg/L) for a 21 days. Histopathological examinations revealed cellular degeneration and inflammation in the hepatopancreas, intestine, gonads and gill tissues. The examination of antioxidant enzyme activities and oxidative stress markers revealed that catalase (CAT), superoxide dismutase (SOD) and peroxidase (POD) activities, as well as soluble protein levels, increased up to 0.1 mg/L SPF, and decreased as the concentration increased (p<0.05). The levels of malondialdehyde (MDA) increased significantly with increasing SPF concentration. Serum biochemical parameters revealed a decline in total protein (TP), albumin (ALB), and total cholesterol (CHOL) values concurrent with increased concentrations. Conversely, there were significant increases in creatinine (CRE) and uric acid (UA) levels (p<0.05). Principal Component Analysis (PCA) was performed on serum biochemical parameters to evaluate interrelationships and responses to SPF exposure. In conclusion, the findings indicate that SPF may cause toxicity in fish through oxidative stress, biochemical impairments, and tissue damage, and this poses a potential risk factor for aquatic ecosystems.
Benzer Tezler
- Isparta ili elma bahçelerinde zararlı Tetranychus urticae koch (Acarina: Tetranychidae) populasyonlarının spiromesifen+abamectin, spirodiclofen, milbemectin direnç düzeylerinin belirlenmesi
Determination of spiromesifen+abamectin, spirodiclofen, milbemectin resistance levels of pest Tetranychus urticae koch (Acarina: Tetranychidae) populations in isparta apple orchards
KEVSER ULUKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP AY
- Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae)'de spirodiclofen direnci ve endosimbiyont Wolbachia arasındaki ilişki
The relationship between spirodiclofen resistance and wolbachia endosymbiont in Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae)
BETÜL BAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİBEL YORULMAZ
- Isparta ili elma bahçelerinde zararlı iki noktalı kırmızıörümcek, tetranychus urticae koch (Acarı: Tetranychıdae)'nin farklı populasyonlarının etoxazole ve spırodıclofen'e karşı duyarlılık düzeylerinin ve direnç mekanizmalarının belirlenmesi
Determination of the susceptibility levels and resistance mechanisms of different populations of twospotted spider mite, tetranychus urticae koch (Acari: Tetranychidae) found in apple orchards in isparta province, against etoxazole and spirodiclofen
FEHMİYE OYA TUNCA
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
BiyolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP AY
- Isparta ili yağlık güllerden toplanan tetranychus urticae (Koch) (Acarı: Tetranychidae) popülasyonlarında spirodiclofene karşı direnç, sinerjist ve detoksifikasyon enzimlerinin belirlenmesi
Spirodiclofen resistance in tetranychus urticae (Koch) (Acari: Tetranychidae) populations collected from oil rose production areas in Isparta province
SELÇUK ÇİFTCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
ZiraatIsparta Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL YORULMAZ SALMAN
- Çukurova bölgesinde kullanılan bazı akarisitlere karşı turunçgil kırmızıörümceği Panonychus citri mcgregor (Acari:Tetrancyhıdae)'nin direnç düzeylerinin belirlenmesi
Determination of resistance levels of citrus red mite, Panonychus citri mcgregor (Acari:Tetrancyhidae) against some acaricides used in Çukurova region
İSMAİL DÖKER