Üniversite sınavına hazırlanan adaylarda dijital stresin problemli akıllı telefon kullanımını yordaması
Di̇gi̇tal stress as a predi̇ctor of problemati̇c smartphone use in uni̇versi̇ty entrance exam candi̇dates
- Tez No: 971098
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEHER MERVE ERUS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Akıllı Telefon, Problemli Akıllı Telefon Kullanımı, Stres, Dijital Stres, Smartphone, Problematic Smartphone Use, Stress, Digital Stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, problemli akıllı telefon kullanımı ile dijital stres arasındaki ilişkileri ortaya koymaktır. Ayrıca araştırma kapsamında problemli akıllı telefon kullanımında cinsiyet, yaş, algılanan ekonomik düzey, kendini akıllı telefon bağımlısı olarak tanımlama ve akıllı telefon kullanımında stresli hissetme değişkenlerine göre anlamlı bir fark olup olmadığını incelenmektedir. Araştırma grubu, Türkiye'de yaşayan 18 ile 23 yaş arası 495 üniversite sınavına hazırlanan adaylardan oluşmaktadır. Araştırmada“Kişisel Bilgi Formu”,“Problemli Akıllı Telefon Kullanım Ölçeği-Kısa Form”, ve“Çok Boyutlu Dijital Stres Ölçeği”kullanılmıştır. Katılımcıların problemli akıllı telefon kullanımının cinsiyet ve yaş değişkenlerine göre anlamlı farklılığı olup olmadığını belirlemek amacıyla bağımsız gruplar t-testi yapılmıştır. Katılımcıların problemli akıllı telefon kullanımlarının algılanan sosyo-ekonomik durum, kendini akıllı telefon bağımlısı olarak tanımlama durumu ve akıllı telefon kullanımında stresli hissetme değişkenlerine göre anlamlı farklılığı olup olmadığını belirlemek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda araştırma katılımcılarının problemli akıllı telefon kullanımlarında cinsiyet, kendini akıllı telefon bağımlısı olarak tanımlama durumu ve akıllı telefon kullanımında stresli hissetme değişkenlerinde anlamlı düzeyde farklılık bulunmuştur. Kadın adayların erkek adaylara göre problemli akıllı telefon kullanımı anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur. Kendini akıllı telefon bağımlısı olarak tanımlama durumlarına göre bağımlıyım şeklinde ifade eden adayların bağımlı değilim şeklinde ifade eden adaylara göre problemli akıllı telefon kullanımı anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur. Akıllı telefon kullanımında stresli hissetmede sık sık stresli hissettiğini ifade eden adayların stresli hissetmediği şeklinde ifade eden adaylara göre problemli akıllı telefon kullanımı anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur. Adayların problemli akıllı telefon kullanımında yaş ve algılanan sosyo-ekonomik durum değişkenlerine göre anlamlı farklılık bulunmamıştır. Çoklu regresyon analizi sonucunda dijital stresin problemli akıllı telefon kullanımını yordadığı bulunmuştur. Araştırmanın bulguları, alanyazın ışığında tartışılmış ve öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the relationships between problematic smartphone use, cyberloafing, and digital stress. Additionally, the study investigates whether there are significant differences in problematic smartphone use based on gender, age, perceived economic status, self-identification as a smartphone addict, and feeling stressed while using smartphones. The research group consists of 495 university entrance exam candidates aged between 18 and 23 living in Turkey. The data collection tools used in the study were the“Personal Information Form,”the“Smartphone Addiction Scale–Short Version,”and the“Multidimensional Digital Stress Scale.”To determine whether problematic smartphone use differed significantly by gender and age, independent samples t-tests were conducted. One-way analysis of variance (ANOVA) was used to examine differences based on perceived economic status, self-identification as a smartphone addict, and the frequency of feeling stressed during smartphone use. The analyses revealed significant differences in problematic smartphone use based on gender, self-identification as a smartphone addict, and feeling stressed while using smartphones. Female candidates reported significantly higher levels of problematic smartphone use compared to male candidates. Similarly, candidates who identified themselves as“addicted”exhibited significantly higher levels of problematic smartphone use compared to those who did not consider themselves addicted. Furthermore, candidates who frequently felt stressed while using smartphones reported significantly higher problematic use levels than those who did not feel stressed. No significant differences in problematic smartphone use were found based on age or perceived socioeconomic status. Results of multiple regression analysis indicated that both cyberloafing and digital stress significantly predicted problematic smartphone use. The findings were discussed in light of the existing literature, and suggestions were provided accordingly.
Benzer Tezler
- Üniversite giriş sınavına hazırlanan adaylarda umutsuzluk ve öğrenilmiş güçlülük
Hopelessness and learned resourcefulness among candidates who are preparing university entrance exam
FEYZA COŞKUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
PsikolojiHacettepe ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM YILDIRIM
- Resilience in university entrance examination applicants: The role of learned resourcefulness, perceived social support, and gender
Üniversite giriş sınavına hazırlanan adaylarda psikolojik sağlamlık: Öğrenilmiş güçlülük, algılanan sosyal destek ve cinsiyetin rolü
BURCU DAYIOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2008
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Bölümü
YRD. DOÇ. DR. ZEYNEP HATİPOĞLU SÜMER
- Üniversite sınavına hazırlanan 18 yaş üstü öğrencilerin sınav kaygısının algılanan anne baba tutumu ve beslenme alışkanlıklarıyla ilişkisinin incelenmesi
The examination of the relationship among test anxiety, perceived parental attitudes and eating habits of 18-year-old students preparing for the university entrance exam
EMİNE GÜL ZAMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZLEM MESTÇİOĞLU GÖKMOĞOL
- Üniversite giriş sınavının üniversite sınavına giren öğrenciler üzerindeki etkileri
Influence of university entrance exam on students who enter the university exam
SİBEL ÇINAR ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. MEHTAP YEŞİLORMAN
- Üniversite adayı ergenlerin stresle başa çıkma ve sınav kaygılarının bazı değişkenler açısından incelenmesi
An investigation of the relationship between coping with stress and test anxiety according to some variables in adolescent candidates of the university entrance examination
SEVİL CANKIROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
PsikolojiSakarya ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ. MURAT İSKENDER