Adölesanlarda diyet inflamatuar indeksinin abdominal obezite ile ilişkisi
The relationship between dietary inflammatory index and abdominal obesity in adolescents
- Tez No: 971073
- Danışmanlar: PROF. DR. NERİMAN İNANÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Nuh Naci Yazgan Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, adölesanların besin tüketimleri değerlendirilerek diyet inflamatuar indeks (Dİİ) ile abdominal obezite arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, 2025 yılında, Kayseri Merkezde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı devlet ve özel okullarda öğrenim gören 12-16 yaş arası 386 (189'u erkek, 197'si kız) adölesan ile yürütülmüştür. Bireylerin sosyodemografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları anket ile elde edilmiş, antropometrik ölçümleri alınmış ve fiziksel aktivite düzeyleri Çocuklar İçin Fiziksel Akitivite Anketi (ÇFAA) ile değerlendirilmiştir. Adölesanların Beden Kütle İndeksi (BKİ) Z skor verileri WHO AnthroPlusa göre sınıflandırılmıştır. Ayrıca 24 saatlik besin tüketim kayıtlarından Dİİ değerleri incelenmiş, tüm parametrelerle Dİİ puanları ve tertiller arası farklılıklar belirlenmiştir. Yaş ortalaması 13,5±1,2 yıl olan adölesanların BKİ Z skor sınıflamasına göre erkeklerin %18'i, kızların %7,6'sı şişmandır. Her iki cinste de riboflavin, folik asit, kalsiyum (Ca), D vitamini ve selenyum (Se) alımlarının, erkeklerde omega-6, E vitamini ve kızlarda B6 vitamini, demir (Fe), çinko (Zn) alımlarının yetersiz oldukları belirlenmiştir. Adölesanların Dİİ puan medyanı 5,0 (1,2-7,7)'dir. (en az -11,7", en çok +12,8) Katılımcıların %81,1'i proinflamatuvar diyet, %18,9'u ise antiinflamatuvar diyet profiline sahiptir (p>0,05). Ancak, Dİİ tertillerine göre; vücut ağırlığı, boy uzunluğu, BKİ değerleri, vücut yağ yüzdeleri ve fiziksel aktivite düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır (p>0,05). Dİİ puanı ile vücut yağ yüzdesi arasında pozitif yönde (B=0,410; %95 GA: 0,232–0,589; p<0,001), fiziksel aktivite puanı ile negatif yönde anlamlı ilişki (B=-1,562; %95 GA: -2,642 – -0,481; p=0,005) olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak; adölesan bireyler arasında Dİİ puanları ile antropometrik ölçümleri ve fiziksel aktivite düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki belirlenmemiştir. Ancak yapılan çoklu regresyon analizinde Dİİ skorlarının yüksek olmasının vücut yağ yüzdesini arttırdığı saptanmıştır. Bu nedenle, adölesanların gereksinimlerini yeterli düzeyde karşılamalarının ve antiinflamatuvar özellikte beslenmenin, diyetin inflamatuar yükünün azalmasına, büyüme ve gelişmenin sağlıklı şekilde devam etmesine ve kronik hastalıkların önlenmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the relationship between the dietary inflammatory index (DII) and abdominal obesity by evaluating the food consumption of adolescents. The study was conducted in 2025 with 386 adolescents (197 females, 189 males) aged 12-16 years attending state and private schools affiliated with the Ministry of National Education in Central Kayseri. The sociodemographic characteristics and dietary habits of the individuals were obtained through a questionnaire, anthropometric measurements were taken, and their physical activity levels were assessed using the Physical Activity Questionnaire for Children (PAQC). The Body Mass Index (BMI) Z-score data of the adolescents were classified according to WHO AnthroPlus. In addition, DII values were examined from 24-hour dietary records, and DII scores and differences between tertiles were determined for all parameters. According to BMI Z-score classification, 18% of males and 7.6% of females among adolescents with a mean age of 13.5±1.2 years were obese. Insufficient intake of riboflavin, folic acid, calcium (Ca), vitamin D and selenium (Se) was determined in both genders, while insufficient intake of omega-6, vitamin E in males, and vitamin B6, iron (Fe) and zinc (Zn) in females was determined. The median DII score for adolescents was 5.0 (1.2-7.7) (minimum-11.7“, maximum +12.8”). 81.1% of participants had a pro-inflammatory diet profile, while 18.9% had an anti-inflammatory diet profile (p>0.05). However, no significant differences were found between DII tertiles in terms of body weight, height, BMI values, body fat percentages, and physical activity levels (p>0.05). There was a positive correlation between DII score and body fat percentage (B=0.410; 95% CI: 0.232–0.589; p <0.001), and a negative significant relationship between physical activity score and DII (B = −1.562; 95% CI: −2.642 – −0.481; p = 0.005). In conclusion, no significant relationship was found between DII scores and anthropometric measurements or physical activity levels among adolescents. However, the multiple regression analysis revealed that high DII scores increased body fat percentage. Therefore, it is thought that meeting adolescents' needs adequately and consuming an anti-inflammatory diet may contribute to reducing the inflammatory load of the diet, ensuring healthy growth and development, and preventing chronic diseases.
Benzer Tezler
- Adolesan intihar girişimlerinin psiko-sosyal nedenleriyle ilgili araştırma
Başlık çevirisi yok
NAZMİYE YÜKSEL
- Ergenlerde anababa yoksunluğunun früstrasyon toleransına etkisi
Başlık çevirisi yok
TALİP ÇABUK
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
PsikiyatriDokuz Eylül ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVDET ARSAN
- Avcılar Sağlık Ocağı bölgesindeki genç kızların adet görme, gebelik ve aile planlaması hakkındaki bilgi, tutum ve görüşleri
Başlık çevirisi yok
NİHAL ARAPTARLI
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Halk Sağlığıİstanbul ÜniversitesiAile Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖVAT GÜRAY