Çocuklukta reddedilme ve ihmal ile psikopatoloji ilişkisinde bilişsel duygu düzenlemenin rolü
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 970559
- Danışmanlar: PROF. DR. ARZU AYDIN ACI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, bireylerin çocukluk döneminde ebeveynleri tarafından reddedilme ve ihmale maruz kalmalarının, anksiyete ve depresyon düzeyleriyle olan ilişkisinde uyumsuz bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin aracı rolünü incelemektir. Araştırmanın örneklemini, yaşları 19-57 arasında değişen (Ort.=33.28, SS=7.76) 270 yetişkin birey oluşturmaktadır. Katılımcıların %31.9'u erkek,%68.1'i ise kadındır. Veriler; Demografik Bilgi Formu, Yetişkin Ebeveyn Kabul-Red Ölçeği Kısa Formu, Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği, Beyaz Ayı Supresyon Envanteri ve Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği kullanılarak çevrim içi anket yöntemiyle elde edilmiştir. Toplanan veriler SPSS ve JASP programları aracılığıyla analiz edilmiş; korelasyon, t-testi, tek yönlü varyans analizi (one-way ANOVA) ve aracılık analizleri uygulanmıştır. Bulgular, kadınların ruminasyon ve algılanan anne red düzeylerinin, erkeklerin ise algılanan anne kabul ve depresyon düzeylerinin daha yüksek olduğunu göstermiştir. Evli ve çalışan bireylerin depresyon düzeylerinin daha düşük olduğu; yüksek sosyoekonomik düzeydeki bireylerin ise daha yüksek anne kabul düzeyine sahip olduğu bulunmuştur. Algılanan baba reddi ile kendini suçlama, felaketleştirme ve diğerlerini suçlama; algılanan baba ihmali ile kendini suçlama arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Ayrıca, algılanan baba reddi ile depresyon ve anksiyete ilişkisinde kendini suçlama ve felaketleştirmenin; algılanan baba ihmali ile depresyon ve anksiyete ilişkisinde kendini suçlamanın aracı rolü olduğu bulunmuştur. Algılanan anne reddi ile depresyon ve anksiyete ilişkisinde uyumsuz bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin aracılık rolü olduğu görülmemiştir. Bulgular, çocuklukta algılanan baba reddi ve ihmalinin, yetişkinlikteki psikopatolojik belirtilerle ilişkili olabileceğini ve bu ilişkide uyumsuz bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin önemli bir faktör olarak rol oynayabileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this research is to examine the mediating role of maladaptive cognitive emotion regulation strategies in the relationship between individuals' experiences of parental rejection and neglect during childhood and their levels of anxiety and depression. The study sample consists of 270 adult individuals, aged between 19 and 57 years (M = 33.28, SD = 7.76). Of the participants, 31.9% are male, and 68.1% are female. Data were collected through an online survey using the Demographic Information Form, the Short Form of the Adult Parental Acceptance-Rejection Scale, the Cognitive Emotion Regulation Scale, the White Bear Suppression Inventory, and the Depression-Anxiety-Stress Scale. The collected data were analyzed using SPSS and JASP programs; correlation, t-test, one-way ANOVA, and mediation analyses were applied. The findings show that women have higher levels of rumination and perceived maternal rejection, while men have higher levels of perceived maternal acceptance and depression. Married and employed individuals have lower depression levels, while those with higher socioeconomic status have higher levels of maternal acceptance. A positive and significant relationship was found between perceived paternal rejection and self-blame, catastrophizing, and blaming others; and between perceived paternal neglect and self-blame. Additionally, self-blame and catastrophizing were found to mediate the relationship between perceived paternal rejection and depression and anxiety, while self-blame was found to mediate the relationship between perceived paternal neglect and depression and anxiety. No mediating role of maladaptive cognitive emotion regulation strategies was found in the relationship between perceived maternal rejection and depression and anxiety. The results suggest that perceived paternal rejection and neglect during childhood may be associated with psychopathological symptoms in adulthood, and that maladaptive cognitive emotion regulation strategies could play an important role in this relationship.
Benzer Tezler
- The effects of child abuse and neglect on psychopathological symptomatology: The roles of early maladaptive schemas and schema coping processes
Çocuk istismarı ve ihmalinin psikopatolojik semptomlar üzerindeki etkisi: Erken dönem uyumsuz şemaların ve şema baş etme biçimlerinin rolü
ELİF ÜNAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2014
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÜLİN GENÇÖZ
- The relationship of narcissism with emotional childhood trauma and separation-individuation and the mediating role of mentalization
Narsisizmin duygusal çocukluk travması ve ayrışma-bireyleşme ile ilişkisi ve zihinselleştirmenin aracı rolü
ECE YAYLA
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALEV ÇAVDAR SİDERİS
DR. ÖĞR. ÜYESİ ANIL ÖZGE ÜSTÜNEL BALCI
- Çocukluk çağı travmaları ve duygusal yeme arasındaki ilişki: Erken dönem uyum bozucu şema alanlarının aracı rolü
The relationship between the childhood traumas and emotional eating: The mediator role of early maladaptive schema domains
DOĞUKAN TERZİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM ATEŞ
- Anoreksiya nervoza ve Bulimiya nervoza tanılı ergenlerde, ayrılma bireyleşme özelliklerinin ve dayanıklılık üzerine etkisinin incelenmesi
Examination of separation-individuation characteristics and their effects on resilience in adolescents diagnosed with Anorexia nervosa and Bulimia nervosa
EZGİ ÇETİN GÖK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İREM DAMLA ÇİMEN
- Algılanan ebeveyn kabul-reddi ve saldırganlık arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rolü
The mediating role of emotion regulation difficulty in the relationship between perceived parental acceptance-rejection and aggression
ASİYE YALÇİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiBursa Teknik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERAP AKGÜN