Davranışsal iktisat perspektifinde hedonik tüketim ve evcil hayvan sahiplik ilişkisi
The relationship between hedonic consumption and pet ownership in behavioral economics perspective
- Tez No: 970288
- Danışmanlar: PROF. DR. FERHAT PEHLİVANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Davranışsal ekonomi, Evcil hayvanlar, Kocaeli, Lüks tüketim, Tüketici davranışı, Tüketici tercihleri, İrrasyonel karar verme, Behavioral economics, Domestic animals, Kocaeli, Luxury consumption, Consumer behavior, Consumer preferences, Irrational decision making
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İktisat Teorisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bireylerin kararları yalnızca rasyonel değerlendirmelerle değil, aynı zamanda duygusal, bilişsel, sosyal ve psikolojik etkenlerle de şekillenmektedir. Bu durum, davranışsal iktisat anlayışına benzer olup; klasik iktisat anlayışındaki“rasyonel insan”tanımlamasından ayrılmaktadır. Davranışsal iktisat perspektifinde birey, yalnızca maksimum fayda sağlama ve maliyeti en aza indirme bilinciyle hareket eden bir tüketici olarak değil; aynı zamanda psikolojik, bilişsel ve sosyal faktörlerin etkisiyle karar alan bir aktör olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla, haz ve keyif odaklı tatmin sağlayan bir tüketim biçimi olarak hedonik tüketim, davranışsal iktisadın ortaya koyduğu irrasyonel karar alma yaklaşımıyla örtüşmektedir. Hedonik tüketim, bireylerin dürtüsel eğilimleri ve duygusal yönelimleriyle bağlantılı olup, bu özellikleriyle davranışsal iktisat yaklaşımıyla kesişmektedir. Araştırmada, bireylerin davranışsal iktisat ekseninde hedonik tüketim ve lüks tüketime yönelik davranışları incelenmekte, bu davranışların evcil hayvan sahiplik rolüyle ve demografik değişkenlerle ilişkisi analiz edilmektedir. 2025 yılı kapsamında evcil hayvan sahiplenme rolünün, bireylerin hedonik ve lüks tüketim eğilimleri üzerindeki etkilerinin analiz edilmesi amaçlanmaktadır. Buna ek olarak, bireyin yaşamında evcil hayvan sahipliğinin yalnızca sorumluluk olarak değerlendirilmesinin ötesinde; psikolojik denge, sosyal etkileşim, duygusal destek gibi noktalardaki etkisine değinilerek bu alanların detaylı açıklanması hedeflenmektedir. Araştırma evreni, Kocaeli ili içerisindeki rastgele seçilen tüketicilerden oluşturulmaktadır. Evcil hayvan sahibi olan ve evcil hayvan sahibi olmayan iki ayrı örneklem grubunun hedonik-lüks tüketim anlayışları arasında farklar SPSS 25 istatistiksel veri analizi programıyla hesaplanması hedeflenmektedir. Faktör Analizi T testi, ANOVA, Post Hoc testleri uygulanarak bulgular incelenmektedir. Elde edilen bulguların, tüketim davranışlarını şekillendiren sosyo-psikolojik dinamiklerin anlaşılmasına ve davranışsal iktisat literatürüne katkı sunması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
Individuals' decisions are shaped not only by rational evaluations but also by emotional, cognitive, social, and psychological factors. This situation is consistent with the perspective of behavioral economics while diverging from the classical economic notion of the“rational man.”From the behavioral economics perspective, the individual is not defined solely as a consumer seeking to maximize utility and minimize cost, but rather as an actor whose decisions are influenced by psychological, cognitive, and social factors. Accordingly, hedonic consumption, defined as consumption that provides satisfaction based on pleasure and enjoyment—overlaps with the principles of behavioral economics. Hedonic consumption is closely associated with individuals' impulsive tendencies and emotional orientations, and in this regard, it intersects with the framework of behavioral economics. In this study, individuals' behaviors toward hedonic and luxury consumption are examined within the framework of behavioral economics, analyzing their relationship with pet ownership and demographic variables. Within the scope of 2025, the study aims to analyze the impact of pet ownership on individuals' hedonic and luxury consumption tendencies. In addition, pet ownership is considered not merely as a responsibility but as a phenomenon with broader effects on individuals' lives, particularly in terms of psychological balance, social interaction, and emotional support, with these dimensions explained in detail. The research population consists of consumers randomly selected from the province of Kocaeli. Differences in hedonic and luxury consumption patterns between pet owners and non-pet owners are analyzed using the SPSS 25 statistical data analysis program. Factor Analysis, T-Test, ANOVA, and Post Hoc tests are applied to evaluate the findings. The results are expected to contribute to a deeper understanding of the socio-psychological dynamics shaping consumer behavior and to the literature on behavioral economics.
Benzer Tezler
- Davranışsal iktisat perspektifinde medeni durumun rasyonel modern tüketici davranışları üzerindeki etkileri (Kocaeli ili örneği)
The effects of marital status on rational modern consumer behaviors in behavioral economic perspective (Kocaeli province example)
ÇAĞLA ŞENVELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
EkonomiKocaeli Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERHAT PEHLİVANOĞLU
- Davranışsal iktisat perspektifinde Trump'ın sosyal medyadaki söylemleri ile döviz hareketleri ilişkisinde kamusal önlemler
Public measures in the relationship of Trump's disclosures on social media and foreign exchange movements in behavioral economics perspective
VOLKAN BOZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonomiPamukkale ÜniversitesiMaliye Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYLİN İDİKUT ÖZPENÇE
- Davranışsal iktisat perspektifinde tüketici davranışlarının incelenmesi: Otomobil satın alma örneği
Examination of consumer behaviors in behavioral economics perspective: Case of purchase of car
MEVRİYE SONKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
EkonomiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiEkonomi Finans Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞAHİN BULUT
- Davranışsal iktisat perspektifinde bireylerin satın alma eğilimleri: Siirt Üniversitesi örneği
Purchasing tendencies of individuals in the perspective of behavioral economics: Sample of Siirt University
ABDULLAH DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
EkonomiSiirt Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMİH SERKANT AKTUĞ