Hemşirelerin duygusal zekâ düzeyleri ve hasta merkezli bakım yetkinliği arasındaki ilişki
The relationship between nurses' emotional intelligence levels and patient-centered care competence
- Tez No: 969758
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL BAYRAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Bakım, duygusal zekâ, hasta merkezli bakım, hemşire, yetkinlik, Care, emotional intelligence, patient-centered care, nurse, competence
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ordu Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı; hemşirelerin duygusal zekâ düzeyleri ile hasta merkezli bakım yetkinlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipteki araştırma, Karadeniz bölgesinde bir ilin Devlet Hastanesi'nde çalışmakta olan hemşireler ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini; bir devlet hastanesinde çalışan dahili ve cerrahi servislerde 132, yoğun bakım birimlerinde 112, diğer özellikli birimlerde (acil, ameliyathane, diyaliz) 117 hemşire olmak üzere toplam 361 hemşire oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi, evreni bilinen popülasyondan örneklem hesaplaması formülü uygulanarak 187 hemşire olarak bulunmuştur. Araştırma sürecinde %10 veri kaybı düşünülerek, örneklem büyüklüğü 206 hemşire olarak belirlenmiştir. Araştırmaya 228 hemşire dahil edilmiştir. Araştırmanın verileri“Kişisel Bilgi Formu”,“Duygusal Zekâ Ölçeği (DZÖ)”,“Hasta Merkezli Bakım Yetkinlik Ölçeği (HMBYÖ)”ile Mayıs- Haziran 2024 tarihleri arasında yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak araştırmacı tarafından toplanmıştır. Veriler, bilgisayarda uygun istatistik programında uzman istatistikçi tarafından analiz edilmiş ve p˂0.05 güven aralığında değerlendirilmiştir. Bulgular: Hemşirelerin yaş ortalaması 38.17±8.88 olup %80.3'ü kadın, %71.3'ü evli, %68.6'sı çocuk sahibidir. Hemşirelerin meslekteki çalışma yıl ortalaması 15.90±9.31 olup %65.5'i mesleğinde 10 yıldan fazla çalışmakta ve %92.8'i biriminde klinik hemşiresi olarak görev yapmaktadır. Çalışma kapsamındaki hemşirelerin %33.2'sinin hasta bakım oranı %51-75 olup, %53.4'ü biriminde görev paylaşımı/hasta merkezli çalışmaktadır. Ayrıca hemşirelerin %32.3'ü duygusal zekâ konusunda ve %55.6'sı hasta merkezli bakım konusunda eğitim almıştır. Hemşirelerin DZÖ toplam puanı 96.32±18.02, HMBYÖ toplam puanı 70.73±8.83'dir. DZÖ'nde ''İyi Oluş'' alt boyutunda en yüksek puan, ''Duygusallık'' alt boyutundan en düşük puanı; HMBYÖ' nde ''Hasta Bakış Açılarına Saygı Duymak'' alt boyutunda en yüksek puan, ''Hasta Haklarını Savunmak'' alt boyutundan en düşük puanı aldıkları görülmüştür. Hemşirelerin DZÖ toplam puanı ile HMBYÖ toplam puanı arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki olduğu belirlenmiştir (r= 0.311, p< 0.01). Ayrıca, DZÖ toplam puanı HMBYÖ toplam puanındaki değişimin %9.3'ünü açıklamaktadır. Sonuçlar: Bu araştırmada, hemşirelerin duygusal zekâ düzeylerinin orta düzeyde, hasta merkezli bakım yetkinlik düzeylerinin yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Hemşirelerin duygusal zekâ ölçeği ve hasta merkezli bakım yetkinlik ölçeği arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki saptanmıştır. Hemşirelerin duygusal zekâ düzeyi arttıkça hasta merkezli bakım yetkinliği de artmaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study is to investigate the relationship between nurses' emotional intelligence levels and their patient-centered care competencies. Material and Method: This descriptive and correlational study was conducted with nurses working at State Hospital in a province in the Black Sea region. The population of the study consists of a total of 361 nurses working in internal and surgical wards (132 nurses), intensive care units (112 nurses), and other specialized units such as emergency, operating room, and dialysis (117 nurses) the State Hospital. The sample size was determined to be 187 nurses using the sample calculation formula from the known population. Considering a 10% data loss during the research process, the sample size was increased to 206 nurses. A total of 228 nurses were included in the study. Data were collected through face-to-face interviews by the researcher between May and June 2024, using the 'Personal Information Form,' 'Emotional Intelligence Scale (TEIQue-SF),' and 'Patient-Centered Care Competence Scale (PCC).' The data were analyzed by an expert statistician using appropriate statistical software and evaluated within a confidence interval of p<0.05. Results: The average age of the nurses was 38.17±8.88 years; 80.3% were women, 71.3% were married, and 68.6% had children. The average length of professional experience was 15.90±9.31 years; 65.5% had been working in their profession for more than 10 years, and 92.8% served as clinical nurses in their units. Regarding patient care, 33.2% of the nurses reported a patient care rate of 51-75%, and 53.4% worked in a unit with task sharing/patient-centered work. Additionally, 32.3% of the nurses had received training on emotional intelligence, and 55.6% had received training on patient-centered care. The total score for Emotional Intelligence (TEIQue-SF) was 96.32±18.02, and the total score for the Patient-Centered Care Competence Scale (PCC) was 70.73±8.83. In the EQ scale, the highest score was in the 'Well-being' subdimension, and the lowest was in the 'Emotionality' subdimension. In the PCC, the highest score was in the 'Respecting Patient Perspectives' subdimension, and the lowest was in the 'Advocating for Patient Rights.' A positive, low-level correlation was found between the total scores of TEIQue-SF and PCC (r= 0.311, p< 0.01). Furthermore, the total score of TEIQue-SF explained 9.3% of the variance in the total score of PCC. Conclusions: In this study, it was found that nurses' emotional intelligence levels were at a moderate level, while their patient-centered care competencies were at a high level. A statistically significant, positive, and low-level relationship was identified between the nurses' emotional intelligence scale and the patient-centered care competency scale. As nurses' emotional intelligence levels increase, their patient-centered care competencies also improve.
Benzer Tezler
- Cerrahi hemşirelerinin duygusal zeka düzeyleri ve profesyonel değerlerinin duygusal emek davranışları üzerine etkisi
Effect of surgical nurses' emotional intelligence levels and professional value perceptions on their emotional labor behaviors
KÜBRA ÇALHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikNevşehir Hacı Bektaş Veli ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLDEN KÜÇÜKAKÇA ÇELİK
- Vicdani zekâ ve duygusal emeğin hasta beklentilerini yönetme becerisi üzerine etkisi
The effect of conscientious intelligence and emotional labor on the skills of managing patient expectations
KÜBRA YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Sağlık YönetimiSağlık Bilimleri ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUT BEYLİK
- Hemşirelerin yaşlı hastalara yönelik tutumları ve duygusal zekâ düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between nurses' attitudes towards elderly patients and emotional intelligence levels
EBRU KIRDI
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Hemşirelikİstanbul Okan ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUNDA BÜYÜKYILMAZ
- Son sınıf hemşirelik öğrencilerinin hemşirelik değerleri, duygusal zeka düzeyleri ve bireyselleştirilmiş bakım algılarının incelenmesi
Examination of nursing values, emotional intelligence levels andindividualized care perceptions of senior nursing students
YELİZ ÇULHA
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiHemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RENGİN ACAROĞLU
- Algılanan iş stresinin iletişim becerilerine etkisinde duygusal zekanın rolü: Erzurum Araştırma ve Eğitim Hastenesinde çalışan sağlık personeline yönelik bir uygulama
The role of emotional intelligence in the effect of perceived business stress on communication skills: An application for health personnel working in Erzurum Research and Training Hospital
KEVSER ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Halkla İlişkilerAtatürk ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SERDAR ERCİŞ