Tıp fakültesi öğrencilerinde uyku kalitesi ve algılanan stres düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality and perceived stress levels in medical students
- Tez No: 965501
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR ÜRÜN ÜNAL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Tıp Fakültesi Öğrencileri, Uyku Kalitesi, Algılanan Stres, Medical Students, Sleep Quality, Perceived Stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Tıp öğrencilerinin kapsamlı eğitimleri, zorlu pratik ve teorik sınavlara maruz kalmaları uyku kalitelerini oldukça kötü etkilemekte, kötü uyku düzeni de stres düzeylerini arttırmaktadır. Bu çalışmada tıp fakültesi öğrencilerinde uyku kalitesini ve algılanan stres düzeyini saptamak, bunları etkileyen faktörleri belirlemek ve buna yönelik öneriler geliştirmek amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu tanımlayıcı kesitsel çalışma Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik kurulunun 13.02.2024 tarihli toplantısında 2024/85 sayılı kararı ile onaylandı. Araştırmanın evrenini Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde 2023-2024 eğitim öğretim yılında Ocak-Mayıs döneminde öğrenim görmekte olan tıp fakültesi öğrencileri oluşturdu. Çalışma sırasında Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde kayıtlı toplam 1466 öğrenci bulunmaktaydı. Bunlardan 249 öğrenci dışlama kriterlerinden en az birini karşıladığı için analizlere dahil edilmedi. Analizler toplam 1217 katılımcı (tüm öğrencilerin %83'ine) üzerinde tamamlandı. Katılımcılara sosyodemografik veri formu, Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ölçeklerini içeren 43 soruluk anket formu uygulandı. Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) versiyon 25.0 istatistik paket programında değerlendirildi. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalamaları 21,64±2,26 yıl idi. Öğrencilerin %56,4'ü kadın, %43,6'sı erkek idi. Çalışmaya katılan öğrencilerin %41,2'si iyi uyku kalitesine sahip iken, %58,8'i kötü uyku kalitesine sahipti. Sınıflara göre uyku kalitesi değerlendirildiğinde 6.sınıf öğrencilerinin iyi uyku kalitesi diğer sınıf öğrencilerine göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti (p<0,001). Erkek öğrencilerin iyi uyku kalitesi kadın öğrencilere göre anlamlı düzeyde yüksekti (p=0,019). Kötü uyku kalitesi sigara ve alkol kullanan öğrencilerin kullanmayanlara göre anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0,05). Katılımcıların algılanan stres ölçeğine göre %0,9'u stressiz, %41,2'si düşük düzeyde stresli, 53,2'si orta düzeyde stresli, %4,7'si yüksek düzeyde stresli olduğu saptandı. Kadın öğrenciler erkek öğrencilere göre algılanan stres düzeyi anlamlı derecede yüksekti (p=0,003). Fiziksel aktivite yapan öğrencilerin algılanan stres düzeyinin yapmayanlara göre anlamlı derecede düşük saptandı (p<0,001). Öğrencilerden alkol kullananların kullanmayanlara göre algılanan stres düzeyi istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p=0,006). Çalışmada öğrenciler arasında bilinen tanılı hastalığa sahip olmanın ve ilaç kullanımının, algılanan stres düzeyini arttırdığı anlamlı olarak tespit edildi (p<0,001). Çalışmamızda tıp öğrencilerinin uyku bozukluğu yaşama sıklığı, öznel uyku kalitesi, gündüz işlev bozukluğu sıklığı, uyku latansı, uyku süresi ve uyku etkinliği düzeyi ile algılanan stres ölçeğinden aldıkları puanlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,001). Yaş ile PUKİ ve ASÖ puanları arasında negatif yönde zayıf düzeyde korelasyon belirlendi. Sınıf ile PUKİ ve ASÖ puanları arasında negatif yönde zayıf düzeyde korelasyon belirlendi. PUKİ puanı ile ASÖ puanı arasında pozitif yönde orta düzeyde korelasyon bulundu. Uyku kalitesi puanlarının artması uyku kalitesinin düşüklüğünü gösterdiğinden, kötü uyku kalitesi olması stresinde yükseleceğini göstermektedir. Sonuç: Tıp fakültesi öğrencileri uzun ve yoğun çalışma saatleri, sınav yükü, yaşam düzensizliği, hasta yönetimi sorumlulukları nedeniyle yüksek düzeyde psikolojik strese sahiptir. Bu nedenler tıp fakültesi öğrencilerinin fizyolojik yapısına etki etmekte algılanan stres düzeylerinin yüksek olması uyku kalitelerini kötü etkilemektedir. Uyku kalitesinin iyileştirilmesi için öğrencilere uyku hijyeni konusunda bilgilendirici eğitim programları düzenlenmelidir. Tıp fakültesi öğrencilerine stresle baş etme yöntemleri hakkında eğitim verilmeli, bilişsel duygu düzenleme becerilerini kazanmaları sağlanmalıdır.
Özet (Çeviri)
Objective: The extensive education and exposure to challenging practical and theoretical examinations that medical students undergo have been found to have a negative impact on their sleep quality. Furthermore, poor sleep patterns have been identified as a contributing factor to increased stress levels among this demographic. The objective of this study was to ascertain the quality of sleep and perceived stress levels experienced by medical students, to identify the factors influencing these outcomes, and to formulate recommendations to address them. Materials and Methods: This descriptive cross-sectional study was approved by the Selçuk University Faculty of Medicine Ethics Committee at its meeting on 13 February 2024, with the decision numbered 2024/85. The study population comprised medical faculty students enrolled at Selçuk University Faculty of Medicine during the January to May period of the 2023-2024 academic year. At the time of the study, there were a total of 1466 students enrolled in Selçuk University Faculty of Medicine. Of these, 249 students were not included in the analyses because they met at least one of the exclusion criteria. Analyses were completed on a total of 1217 participants (83% of all students). A 43-question questionnaire including sociodemographic data form, Pittsburg Sleep Quality Index (PSQI) and Perceived Stress Scale (PSS) scales was applied to the participants. The data were evaluated using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) version 25.0 statistical package programme. Statistical significance was accepted as p < 0.05. Results: The mean age of the participants was 21.64±2.26 years. The student population was 56.4% female and 43.6% male. The study revealed that 41.2% of the students surveyed reported good sleep quality, while 58.8% indicated poor sleep quality. When sleep quality was evaluated according to the grades, the good sleep quality of 6th grade students was statistically significantly higher than the other grades (p<0.001). Good sleep quality of male students was significantly higher than that of female students (p=0.019). Poor sleep quality was found to be significantly higher in students who smoked and drank alcohol than in those who did not (p<0.05). As indicated by the Perceived Stress Scale, 0.9% of the participants exhibited no stress, 41.2% demonstrated low stress, 53.2% displayed moderate stress, and 4.7% displayed high stress. The female students exhibited a markedly elevated level of perceived stress in comparison to their male counterparts (p=0.003). The students who engaged in physical activity exhibited a significantly lower perceived stress level than those who did not (p < 0.001). The perceived stress level of students who had consumed alcohol was found to be statistically significantly higher than that of students who had not consumed alcohol (p=0.006). In the study, it was found that having a known diagnosed disease and drug use increased the perceived stress level among the students (p<0.001). The results of our study demonstrated a statistically significant correlation between the frequency of sleep disturbance, subjective sleep quality, frequency of daytime dysfunction, sleep latency, sleep duration and sleep efficiency level of medical students and their scores on the Perceived Stress Scale (p < 0.001). A weak negative correlation was observed between age and PSQI and PSS scores. A weak negative correlation was observed between grade and PSQI and PSS scores. A moderate positive correlation was observed between the PSQI score and the PSS score. Since an increase in sleep quality scores indicates poor sleep quality, poor sleep quality indicates an increase in stress. Conclusion: Medical students are prone to elevated levels of psychological stress as a consequence of prolonged and arduous working hours, an onerous examination schedule, a lack of personal organisation, and the assumption of patient management responsibilities.These factors impact the physiological structure of medical students, and elevated levels of perceived stress have been linked to 71 poor sleep quality. In order to enhance the quality of sleep experienced by students, it is recommended that educational programmes on sleep hygiene be implemented. It is imperative that medical students receive comprehensive education on effective stress management techniques, including the development of cognitive emotion regulation skills.
Benzer Tezler
- Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinde algılanan stres düzeyi ile bireylerin iyi oluş, psikolojik sağlamlık ve bilinçli farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between perceived stress levels and well-being, psychological resilience, and mindfulness among final year medical students
HİDAYET MURAT CEM KOPACAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Halk SağlığıSağlık Bilimleri ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN HÜSEYİN EKER
PROF. DR. GÜVEN BEKTEMÜR
- Association of physical activity and other lifestyle factors with academic achievement of medical students
Fiziksel aktivite ve diğer yaşam tarzı faktörlerinin tıp öğrencilerinin akademik başarıları ile ilişkisi
SOBHIA UNAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
NörolojiBahçeşehir ÜniversitesiSinirbilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE YAVUZ
- Gençlerde dikkat işlevleri üzerine etkili olan faktörler
Factors affecting attention in youths
ANIL ALP
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriHacettepe ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAŞARAN DEMİR
- Adolesanlarda emosyonel yeme ve ilişkili faktörlerin araştırılması
Evaluation of emotional eating and related factors in adolescents
ZEHRANUR ÜNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEMNUNE ÇİĞDEM APAYDIN KAYA
- Tıp öğrencilerinde erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunun yaygınlığı ve ilişkili etkenler
Attention deficit hyperactivity disorder in medical students and associated factors
ECE YALDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
PsikiyatriCumhuriyet ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESİM KUĞU