Acil serviste uzamış yatışlarda mortalite ve komplikasyon gelişiminin değerlendirilmesi
Evaluation of mortality and complication development in prolonged emergency department stays
- Tez No: 962773
- Danışmanlar: PROF. DR. MÜGE GÜNALP ENEYLİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Acil servis, geriatri, uzamış yatış, kırılganlık skorları, mortalite, komplikasyon, Emergency department, geriatrics, prolonged stay, frailty scores, mortality, complications
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Acil Serviste Uzamış Yatışlarda Mortalite ve Komplikasyon Gelişiminin Değerlendirilmesi Amaç: Çalışmamızın temel amacı, acil serviste uzamış yatış sürelerinin 65 yaş üstü hastalarda mortalite ve komplikasyon gelişimi üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Araştırmada, acil servis başvurusundan itibaren 24 saatten uzun süre acil serviste takip edilen 65 yaş ve üzeri hastalar ile 24 saatten daha kısa sürede yataklı servis yatışı yapılan aynı yaş grubundaki hastalar karşılaştırılarak, mortalite ve hastane içi komplikasyonlar açısından farklılıkların belirlenmesi hedeflenmektedir. Bu araştırma; 65 yaş üzeri hasta grubunda acil servis yatış sürelerinin optimize edilmesi, uzamış acil servis takibi durumlarında yatış için öncelik oluşturabilmek, mortalite ve komplikasyonların önlenmesi için yeni stratejilerin geliştirilmesine yönelik bilimsel bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır. Ayrıca, elde edilen verilerin acil servis yönetim protokollerinin iyileştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Gereç ve Yöntem: Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Servisi'nde 15.03.2025 – 30.06.2025 tarihleri arasında acil servis başvurusundan itibaren en az 24 saat acil serviste takip edilen 65 yaş ve üzeri hastalar ile aynı yaş grubundaki acil servis başvuru anından itibaren 24 saat içerisinde yataklı servise yatışı yapılanlardan oluşan toplam 732 hasta çalışmaya dahil edildi. Araştırma tek merkezli ve prospektif bir çalışma olarak yürütüldü. Hastaların başvuru anında demografik verileri, başvuru şikayetlerinin türü, vital bulguları, bilinen komorbid hastalıkları, veri toplama formuna kaydedildi. Charlson Komorbidite İndeksi (CCI), National Early Warning Score 2 (NEWS-2) , Pan İmmun İnflamasyon Skoru (PIV) ve Klinik Kırılganlık Skoru (CFS) hesaplanarak veri toplama formuna kaydedildi. Çalışmanın primer sonlanım noktası, 30 günlük hastane içi mortalite oranı olarak belirlendi. Sekonder sonlanım olarak ise acil servis ve yataklı servis grubunda hastane içi enfeksiyon, akut böbrek hasarı (ABH), disnatremi, düşme, akut miyokardiyal enfarktüs (AMI), serebrovasküler olay (SVO), derin ven trombozu (DVT), pulmoner tromboemboli (PTE) ve bası yarası gelişimi gibi komplikasyonların gelişim sıklığının karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 732 hastanın cinsiyet dağılımı incelendiğinde katılımcıların %51,1'i (n=374) erkek, %48,9'u (n=358) kadın olduğu saptandı. Yaş grubu dağılımı incelendiğinde, hastaların %49,18'i (n=360) 65–74 yaş aralığında, %32,78'i (n=240) 75–84 yaş aralığında ve %18,03'ü (n=132) 85 yaş ve üzerinde olduğu görüldü. Primer sonlanım açısından karşılaştırıldığında acil serviste 24 saatten uzun süre takip edilen 65 yaş üzeri hastalarda mortalite oranı %13,7 iken yataklı servis grubunda %5,7 olarak belirlenmiş olup anlamlı fark saptandı (p <0,001). Sekonder sonlanımda komplikasyon gelişimi sıklığı acil servis grubunda %32,5 iken yataklı servis grubunda %21 olarak belirlenmiş olup anlamlı fark saptandı (p <0,001). En sık görülen komplikasyonlar sırasıyla hastane içi enfeksiyon (%16,1), ABH (%16,1) ve disnatremi (%15) olarak belirlendi. Hastaların başvuru nedenleri arasında en sık görülenler enfeksiyonla ilişkili şikayetler (%50,7) ve solunumsal şikayetler (%44,0) olarak belirlendi. Başvuru nedenleri değerlendirildiğinde enfeksiyonla ilişkili şikayetleri, solunumsal şikayetleri ve genel durum bozukluğu (GDB) olan hastalarda komplikasyon ve mortalite gelişimi açısından anlamlı fark saptanmış olup kardiyovasküler, nörolojik şikayetler ve travma sebebiyle başvuran hastalarda istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Hastalarda en sık rastlanan komorbidite hipertansiyon olup 487 hastada (%66,5) mevcut olup bunu 373 hastada (%51,0) iskemik kalp hastalığı ve 318 hastada (%43,4) diyabetes mellitus (DM) izledi. Komorbiditeler açısından komplikasyon ve mortalite gelişimi değerlendirildiğinde kronik böbrek hastalığı, demans ve SVO hastalığı bulunanlarda istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı. Ayrıca erken uyarı ve kırılganlık skorları değerlendirildiğinde CCI, NEWS-2 ve CFS skorları için komplikasyon ve mortalite gelişimi açısından anlamlı fark saptandı, PIV skoru için anlamlı fark saptanmadı. Sonuç: Bu çalışmada, acil serviste 24 saatten uzun süre takip edilen 65 yaş ve üzeri hastalarda hem mortalite hem de komplikasyon gelişme oranlarının anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı. Komplikasyon gelişimini öngören modelde; NEWS-2, Charlson Komorbidite İndeksi, Klinik Kırılganlık Skoru, GDB, enfeksiyon varlığı ve kronik böbrek hastalığı gibi faktörlerin belirleyici olduğu görüldü. ROC analizinde elde edilen AUC değeri 0.790, modelin güçlü bir ayırt edici güce sahip olduğunu göstermektedir. Risk faktörü sayısının artmasıyla birlikte özgüllük ve pozitif prediktif değerde belirgin artış izlendi. Bu sonuçlar, ileri yaş grubunda komplikasyon riskinin erken dönemde belirlenmesinde bu değişkenlerin yol gösterici olabileceğini ve hasta yönetiminin bireyselleştirilmesi açısından klinik karar süreçlerine katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Evaluation of Mortality and Complication Development in Prolonged Emergency Department Stays Objective: The primary aim of this study is to evaluate the effects of prolonged emergency department stays on mortality and complication development in patients aged 65 years and older. By comparing elderly patients who were monitored in the emergency department for more than 24 hours with those admitted to inpatient wards within 24 hours of emergency department presentation, the study aims to determine differences in in-hospital mortality and complications. This research seeks to provide a scientific basis for optimizing emergency department length of stay in the elderly, prioritizing hospital admissions in prolonged emergency department follow-ups, and developing new strategies to prevent mortality and complications. Additionally, the findings are expected to contribute to improvements in emergency department management protocols. Materials and Methods: A total of 732 patients aged 65 and older who were either monitored in the Ankara University Medical Faculty Emergency Department for ≥24 hours between March 15 and June 30, 2025, or admitted to inpatient wards within 24 hours of emergency department admission were included in this prospective, single-center study. Data including demographic characteristics, chief complaints, vital signs, and comorbidities were collected. Scores such as the Charlson Comorbidity Index (CCI), National Early Warning Score 2 (NEWS-2) , Pan-Immune-Inflammation Value (PIV), and Clinical Frailty Score (CFS) were also recorded. The primary outcome was 30-day in-hospital mortality. Secondary outcomes included the frequency of in-hospital complications such as infections, acute kidney injury (AKI), dysnatremia, falls, acute myocardial infarction (AMI), cerebrovascular events (CVE), deep vein thrombosis (DVT), pulmonary thromboembolism (PTE), and pressure ulcers. Results: Among the 732 patients, 51.1% were male and 48.9% were female. The age distribution showed that 49.18% were aged 65–74, 32.78% were 75–84, and 18.03% were 85 and older. The mortality rate was significantly higher in the prolonged emergency department stay group (13.7%) compared to the control group (5.7%) (p < 0.001). Complication rates were also higher in the prolonged stay group (32.5%) compared to controls (21%) (p < 0.001). The most common complications were in-hospital infections (16.1%), AKI (16.1%), and dysnatremia (15%). The most frequent presenting complaints were infections (50.7%) and respiratory issues (44%). Statistically significant differences in complication and mortality rates were found in patients presenting with infection, respiratory symptoms, and general condition impairment. The most common comorbidity was hypertension (66.5%), followed by ischemic heart disease (51%) and diabetes mellitus (43.4%). Complications and mortality were significantly associated with chronic kidney disease, dementia, and CVE. Among early warning and frailty scores, CCI, NEWS-2, and CFS were significantly associated with adverse outcomes, whereas PIV was not. Conclusion: This study found that prolonged ED stays (≥24 hours) in patients aged 65 and older were significantly associated with higher rates of both mortality and complications. Predictive models indicated that NEWS-2, Charlson Comorbidity Index, Clinical Frailty Score, general condition impairment, presence of infection, and chronic kidney disease were significant predictors of complications. The AUC value of 0.790 from the ROC analysis demonstrated strong discriminatory power. As the number of risk factors increased, specificity and positive predictive value also improved. These findings suggest that identifying high-risk patients early may guide individualized clinical decision-making and enhance patient management strategies in the elderly.
Benzer Tezler
- Acil servise şiddetli hiponatremi ile başvuran kanser hastalarının klinik seyri
Clinical course of cancer patients presenting to the emergency department with severe hyponatremia
HATİCE TUĞÇE KÖKSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OSMAN İNAN
- Çocuk acil serviste kreatin kinaz (CK) yüksekliği saptanmış hastalarda klinik ve laboratuvar bulgularının değerlendirilmesi
“evaluation of clinical and laboratory findings in patients with elevated creatine kinase (CK) levels in the pediatric emergency department”
ELİF YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUNDA KURT
- Acil serviste kontrastlı bilgisayarlı tomografi çekilen hastalarda kontrast ilişkili akut böbrek hasarı gelişim sıklığı ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the development of contrast-associated acute kidney damage and risk factors in patients who received contrast computed tomography in the emergency department
EBU SEFA CÖMERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Acil TıpBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. KAAN ÇELİK
- Acil serviste intravenöz fentanil uygulanan hastalarda fentanilin QTC değeri üzerine etkisinin gözlenmesi
Observation of the effect of fentanyl on QTc value in patients administered intravenous fentanyl in the emergency department
AYŞE YEKTA ÖZTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYFER KELEŞ
- Acil serviste kapalı kırık ve çıkık redüksiyonlarında analgo-sedasyon uygulamasında fentanil-midazolam ve meperidine midazolam kombinasyonlarının karşılaştırılması
Comparison of fentanyl and meperidine in combination with midazolam in conscious sedation in closed-reduction of fracture and dislocation
SUNA SOYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2000
İlk ve Acil YardımDokuz Eylül Üniversitesiİlk ve Acil Yardım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ GÜNERLİ
YRD. DOÇ. DR. ÖZGÜR KARCIOĞLU