Kronik kas-iskelet sistemi ağrısıyla ilişkili hareket veya aktivite korkusu yaşayan bireylerde kabul ve kararlılık terapisi yönelimli bir psikoeğitimin biyopsikososyal etkileri: Randomize kontrollü bir çalışma
Investigating the biopsychosocial impacts of an acceptance and commitment therapy-oriented psychoeducation in individuals who experience fear of movement or activity related to chronic musculoskeletal pain: A randomized controlled trial
- Tez No: 962503
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FÜSUN GÖKKAYA, DOÇ. DR. EBRU ALDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psikiyatri, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Psychology, Psychiatry, Physical Medicine and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Bilinçli farkındalık, Bilişsel davranış terapileri, Bilişsel duygu düzenleme, Fiziksel aktivite, Fizyoterapi, Kas-iskelet ağrısı, Kronik ağrı, Psikofizyoloji, Stres yönetim teknikleri, Yaşantısal kaçınma, Mindfulness, Cognitive behaviour therapy, Cognitive emotion regulation, Physical activity, Physiotherapy, Musculoskeletal pain, Chronic pain, Psychophysiology, Techniques of the stress management, Experiential avoidance
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Tınaztepe Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, kronik kas-iskelet sistemi ağrısı (KİSA) ile ilişkili hareket veya aktivite korkusu yaşayan bireylerde kabul ve kararlılık terapisi (ACT) yönelimli kısa süreli bir psikoeğitim geliştirilmiş ve bu psikoeğitimin biyopsikososyal etkililiği incelenmiştir. 50 katılımcı rastgele atama yöntemiyle deney ve kontrol gruplarına (25-25) ayrılmıştır. Çalışma, 2 (zaman) x 2 (grup) karışık desenli tek kör bir araştırma modelidir. Çalışma verileri, Demografik ve Klinik Bilgi Formu, TKÖ, Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ), Kronik Ağrı Kabul Formu (KAKF) ve Ağrı Felaketleştirme Ölçeği (AFÖ) ile toplanmıştır. Polar H10 kalp hızı sensörü yoluyla katılımcıların vagus siniri modülasyonunu gösteren kalp hızı değişkenliği (KHD) incelenmiştir. TKÖ, ASÖ ve KHD ölçümlerinde zaman ve grup değişkenleri arasında anlamlı bir etkileşim tespit edilmiştir. Deney grubunda KHD değerleri anlamlı olarak artarken, TKÖ ve ASÖ puanları azalmıştır. Kontrol grubunda, bu ölçümlerde anlamlı bir değişim gözlenmemiştir. KAKF puanları için marjinal düzeyde anlamlı bir zaman x grup etkileşimi bulunmuştur. Hem deney hem de kontrol grubunda KAKF puanları anlamlı olarak artarken, deney grubundaki KAKF artışı kontrol grubuna göre daha belirgindir. Özellikle, KAKF'nin“aktiviteleri yerine getirme”alt boyutunda zaman x grup etkileşimi tespit edilmiştir. Bu kapsamda, deney grubunda“aktiviteleri yerine getirmede”anlamlı bir artış yaşanırken, kontrol grubunda anlamlı bir değişim olmamıştır. Ayrıca, deney grubunda AFÖ puanları anlamlı olarak azalmıştır. Bununla birlikte, bu değişim zaman ana etkisinden kaynaklanmaktadır.
Özet (Çeviri)
In this research, acceptance and commitment therapy (ACT)-oriented brief psychoeducation has been developed for individuals who experience fear of movement or activity related to chronic musculoskeletal pain (MP) and the biopsychosocial effectiveness of this psychoeducation has been examined. The 50 participants were divided into experimental and control groups (25-25) by a random assignment method. The data were collected by the Demographic and Clinical Information Form, Pain Assessment Form, TSK, Perceived Stress Scale (PSS), Chronic Pain Acceptance Form (CPAF), and Pain Catastrophization Scale (PCS). Heart rate variability (HRV), which indicates vagus nerve modulation of the participants, was assessed using the Polar H10 heart rate sensor. A significant interaction between time and group variables has been detected in the measurements of TSK, PSS, and HRV. While HRV values increased significantly in the experimental group, TSK and PSS scores decreased. In the control group, no significant change in these measures was observed. A marginally significant time x group interaction was found for CPAF scores. While CPAF scores increased significantly in both the experimental and control groups, the increase in CPAF in the experimental group was more pronounced than in the control group. In particular, time x group interaction has been detected in the“activity engagement”sub-dimension of CPAF. In this context, while there was a significant increase in“activity engagement”in the experimental group, there was no significant change in the control group. Moreover, PCS scores significantly decreased in the experimental group. However, this change is due to the main effect of time.
Benzer Tezler
- Aksiyel spondiloartropatili hastalarda torakolomber fasya morfolojisinin ultrasonografik değerlendirilmesi ve miyofasyal tetik nokta varlığı ile ilişkisinin kontrol grubu ile karşılaştırılması: Pilot çalışma
Ultrasonographic evaluation of thoracolumbar fascia morphology in axial spondyloarthropathy and controls: a pilot study with clinical assessment of myofascial trigger points
YUZLEM GYUNER SIDZHIMLI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
RomatolojiAnkara ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEBNEM ATAMAN
- Kronik bel ağrılı bireylerde ayak pedobarografik değerlendirme ve posturel analiz sonucunda ortak disfonksiyonların belirlenmesi
Determination of common dysfunction as a result of foot pedobarographic evaluation and postural analysis in individuals with chronic low back pain
TÜRKER BIYIKLI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Fizyoterapi ve Rehabilitasyonİstanbul Gelişim ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ ÇAYPINAR
- Romatoid artritli hastalarda osteosarkopeninin kinezyofobi ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of osteosarcopenia on kinesiophobia and quality of life in patients with rheumatoid arthritis
FATMA YILDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ COŞKUN ZATERİ
- Kronik boyun ağrısı olan hastalarda baş önde postür ve skapular diskinezi arasındaki ilişki
Relationship between forward head posture and scapular dyskinesia in patients with chronic neck pain
MEHMET AKİF GÜLER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BARIŞ NACIR
- Kronik kas iskelet sistemi ağrısı olan sağlık çalışanlarında ağrı ile başa çıkma stratejileri ile ağrı inançları, kinezyofobi, vücut farkındalığı ve iş tatmininin ilişkisi
The relationship between pain coping strategies and pain beliefs, kinesiophobia, body awareness, and job satisfaction in health care professionals with chronic musculoskeletal pain
ECENUR ŞİRİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Ortopedi ve TravmatolojiHacettepe ÜniversitesiKas İskelet Fizyoterapisi ve Rehablitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GİZEM İREM KINIKLI