Taşeli masallarında toplumsal cinsiyet rolleri
Gender roles in Taşeli fairy tales
- Tez No: 962363
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÖNÜL REYHANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Folklore
- Anahtar Kelimeler: Toplumsal cinsiyet, Türk masalları, Gender, Turkish tales
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Masallar, toplumların kültürel mirasını, inançlarını, değerlerini ve kolektif hayal gücünü yansıtan edebi eserlerdir. Masal ile toplum arasındaki ilişki, bu metinlerin yalnızca bir eğlence aracı olmaktan öte, eğitici ve toplumsal düzeni pekiştirici işlevler üstlenmesinden kaynaklanmaktadır. Bu bağlamda, masalların toplum üzerindeki etkileri çok yönlü bir şekilde ele alınabilir. Bu nedenle, çalışmamızda masalların toplumsal cinsiyet rolleri bağlamındaki etkilerine odaklanmayı uygun bulduk. Masallar, diğer sözlü kültür ürünleri gibi, toplumsal cinsiyet araştırmaları için zengin veriler sunmaktadır. Çalışmamızda, Ali Berat Alptekin'in Taşeli Masalları adlı eseri temel kaynak olarak kullanılmıştır. Alptekin ve öğrencileri, Mersin il ve ilçelerinden köylere uzanan geniş bir coğrafyada saha araştırmaları gerçekleştirmiş, masal metinlerini kaynak kişilerden derlemiş ve bu metinleri kitap haline getirmiştir. Bu masallarda yer alan kadın ve erkek karakterlerin toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında üstlendikleri işlevler tespit edilmiş, aynı zamanda masalların üslubu sorgulanarak toplumsal cinsiyetçi yapıları nasıl ve ne yönde sağladığı analiz edilmiştir. Çalışmamızın yöntemini feminist kuram ve özelinde feminist eleştiri yöntemi oluşturmaktadır. Feminist kuram, kadınların deneyimlerini, toplumsal yapılarını, kültürlerini ve güç ilişkilerini analiz ederken, toplumsal cinsiyetin yalnızca biyolojik değil, aynı zamanda toplumsal ve kültürel olarak inşa edilmiş bir kategori olduğunu savunur. Sonuç olarak, masallar toplumsal cinsiyet rollerinin oluşturulmasında ve aktarılmasında etkili bir araçtır. Masallarda kadın karakterler genellikle pasif, kurtarılmayı bekleyen, itaatkâr ve nesneleştirilmiş bir konumda tasvir edilirken; erkek karakterler aktif, sorumluluk sahibi ve otoriteyi temsil eden bir rol üstlenmektedir. Bu tasvirler, toplumsal cinsiyet normlarının pekiştirilmesinde masalların önemli bir işlev gördüğünü ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Fairy tales are literary works that reflect the cultural heritage, beliefs, values, and collective imagination of societies. The relationship between fairy tales and society stems from the fact that these texts serve not only as a means of entertainment, but also as educational tools that reinforce social order. In this context, the effects of fairy tales on society can be examined in a multifaceted way. Therefore, we found it appropriate to focus on the effects of fairy tales in the context of gender roles in our study. Like other products of oral culture, fairy tales provide rich data for gender studies. In our study, Ali Berat Alptekin's work Taşeli Masalları (Taşeli Fairy Tales) was used as the primary source. Alptekin and his students conducted field research across a wide geographical area stretching from the province of Mersin to the surrounding villages, collecting fairy tale texts from source individuals and compiling them into a book. The functions assumed by female and male characters in these fairy tales within the context of gender roles were identified, and the style of the fairy tales was examined to analyze how and in what ways they reinforce gendered structures. The methodology of our study is based on feminist theory and, more specifically, feminist criticism. Feminist theory analyzes women's experiences, social structures, cultures, and power relations, arguing that gender is not only biological but also a socially and culturally constructed category. As a result, fairy tales are an effective tool in the creation and transmission of gender roles. In fairy tales, female characters are often depicted as passive, waiting to be rescued, obedient, and objectified, while male characters take on active, responsible, and authoritative roles. These depictions reveal that fairy tales play an important role in reinforcing gender norms.
Benzer Tezler
- Masallarda toplumsal cinsiyet bağlamında kadın ve erkek (Mersin örneği)
Women and men in the context of gender roles in fairy tales (The case of Mersin)
GÜNNUR ULUSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıGaziantep ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BEHİYE KÖKSEL
- İnce taneli sementasyon çeliklerinde sıcak şekil verme ve ısıl işleminin ostenit tane büyüklüğüne etkisi
Başlık çevirisi yok
MERAL ŞANLI
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Metalurji MühendisliğiUludağ ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ GÜNGÖR
- Peptik ülserli hastaların MMMPI profil özellikleri
Başlık çevirisi yok
YALÇIN KİREÇÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
GastroenterolojiUludağ ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUNA TANELİ
- Peptik ülserli hastaların porschach kişilik test ile incelenmesi ve kontrol grubu ile karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
ŞEBNEM ERGUN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
GastroenterolojiUludağ ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUNA TANELİ
- Peptik ülserli hastaların ve kontrol grubunun resim çizme testlerinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
GÜLSEN ERBEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
GastroenterolojiUludağ ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUNA TANELİ