الشيخ عبد الله الأنصاري جهوده في التفسير وعلوم القرآن
Şeyh Abdullah el-Ensari'nin Kur'an ilimleri ve tefsir alanındaki çalışmaları
- Tez No: 958531
- Danışmanlar: PROF. DR. SÜLEYMAN AYDIN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Tefsir, Tefsir Çalışmaları, Tefsir Metodu, Kur'an İlimleri, Abdullah El-Ensari, Tafsir, Exegetical Efforts, Methodology of Tafsir, Quranic Sciences, Abdullah al-Ansari
- Yıl: 2025
- Dil: Arapça
- Üniversite: Yalova Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Katar Devleti âlimlerinden Şeyh Abdullah el-Ensârî'nin Kur'an ilimleri ve tefsir sahasındaki katkılarını mercek altına almaktadır. Şeyh'in müstakil bir tefsir kitabı bulunmamakla birlikte, televizyon ve radyo programları ile Cuma hutbelerinden oluşan dersleri mevcuttur. Bu derslerde Bakara sûresi, Âl-i İmran sûresi ile hac, cihad ve oruç gibi muhtelif konularla ilgili çeşitli âyetleri tefsir etmiştir. Şeyh'in tefsir faaliyetlerinde başvurduğu temel kaynaklar şunlardır: et-Taberî, İbn Kesîr, el-Kurtubî ve İbn Hayyân. Araştırma üç ana bölümden müteşekkildir. Birinci bölümde Şeyh Abdullah el-Ensârî'nin kişisel hayatı, ilmî birikimi ve toplumsal ıslah çabaları değerlendirilmiştir. İkinci bölümde Şeyh elEnsârî'nin Kur'an ilimleri ve tefsir alanındaki hizmetleri analiz edilmiş, tefsir yaklaşımının hedefleri, uygulama örnekleri ve tercihleri ortaya konulmuştur. Üçüncü ve son bölümde ise tefsir metodolojisi detaylı şekilde incelenmiş; kullandığı tefsir yöntemleri, Kur'an ilimlerine yaklaşımı, akîdevî ve fıkhî perspektifin tefsir anlayışına yansıması ve genel tefsir ilkeleri değerlendirilmiştir. Bu araştırmanın ortaya koyduğu temel bulgular şu şekildedir: Şeyh, sade ve etkili vaaz üslubuyla Katar toplumunda dinî bilinci geliştirmede kayda değer bir rol oynamıştır. Kur'an âyetlerini günlük yaşamın somut gerçekleriyle ilişkilendiren yaklaşımı, mesajın toplumsal karşılık bulmasını sağlamıştır. Bu bağlamda, dönemin yaygın bid'at ve şirk anlayışlarına karşı halkın akîdesini saflaştırma konusunda önemli katkılar sunmuştur. Şeyh'in güçlü akîdevî temeli ve derin fıkhî birikiminin tefsir yaklaşımına belirgin etkisi görülmektedir. Müfessirlerin görüşlerini objektif şekilde aktaran Şeyh, bunlar arasında tercihte bulunarak pratik fetvalar vermiştir. Bu fetvalarının ayırt edici özelliği, teyîs (kolaylaştırma) ilkesi çerçevesinde şekillenmiş olmasıdır.
Özet (Çeviri)
This research examines the scholarly contributions of Sheikh Abdullah Al-Ansari, one of the distinguished scholars of the State of Qatar. Rather than authoring a comprehensive tafsir work, Sheikh Al-Ansari's exegetical legacy consists of televised and radio programs alongside Friday sermons. Through these platforms, he provided commentary on Surah Al-Baqarah, Surah Al Imran, and various dispersed verses relating to themes such as pilgrimage (hajj), jihad, and fasting. The Sheikh's interpretative framework primarily drew upon the seminal works of classical exegetes: Al-Tabari, Ibn Kathir, Al-Qurtubi, and Ibn Hayyan. The study is structured across three comprehensive chapters. Chapter One examines Sheikh Abdullah Al-Ansari's personal biography, scholarly formation, and reformist endeavors. Chapter Two analyzes the Sheikh's contributions to Quranic sciences and exegesis, exploring his interpretative objectives, exemplary commentary, and methodological preferences. Finally, Chapter Three investigates his exegetical methodology, examining his interpretative approaches, attention to Quranic sciences, the influence of doctrinal and jurisprudential perspectives on his commentary, and his overarching hermeneutical framework. The research yields several significant findings: Sheikh Al-Ansari exercised considerable influence in fostering religious consciousness among the Qatari populace through his accessible homiletical style that resonated with audiences. His practice of contextualizing Quranic verses within contemporary lived experience facilitated meaningful engagement with the text. Furthermore, he played a pivotal role in purifying popular religious belief from the prevalent innovations (bid'ah) and polytheistic practices of his era. The Sheikh's robust doctrinal foundation, combined with his jurisprudential expertise, markedly influenced his exegetical approach. He systematically presented the views of various commentators, exercised scholarly preference among competing interpretations, and issued legal rulings characterized by the principle of facilitation (taysir).
Benzer Tezler
- منهج الشيخ عبد الله سراج الدين في التفسير الموضوعي
Abdullah Sirâcüddîn'in konulu tefsire yaklaşımı
MUHAMED SABAĞ
Yüksek Lisans
Arapça
2024
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAHADDİN DARTMA
- منية الأديب من كتاب مغني اللبيب للعلامة النحوي الشيخ الحاج عبد الله بن الحاج رسول دراسة وتحقيق
Munyetu'l-Edîp Min Kitâbi Muğni'l-Lebîb adlı eserin tahkik ve değerlendirilmesi
SHAFI DHAM ABD AL-ISAWI
Yüksek Lisans
Arapça
2024
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMED TAHA WAHBA RADWAN
- النقد في التفسير عند مستجي زاده في كتابه“المعيار لما في تفسير القاضي من الأغيار”(سورة الفاتحة والبقرة وآل عمران نموذجا)/Mestçizade'nin“el-Mi'yâr li-mâ fî Tefsîri'l-Kâdî mine'l-Ağyâr”Adlı Eserinde Tefsir Eleştirisi (Fâtiha, Bakara ve Âl-i İmrân Sûreleri Özelinde)
The critical approach of mestçizade's quran interpretation in his book 'al-mi'yar lima fi tafsiri al-qadi min al-aghyar': A study of surahs Al-Fatiha, Al-Baqarah, and Al ʿİmrān.
AHMET AKIL
Doktora
Arapça
2024
DinVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYATİ AYDIN
- الشَّيْخُ عَبْدُ الكَرِيْمِ المدرسُ وَأَسْبَابُ النُّزُوْلِ في تَفْسِيْرِهِ مَواهبِ الرَّحْمَنِ في تَفْسِيْرِ القُرْآنِ دِرَاسَةً موضوعيَّةً
Şeyh Abd al-Kerim al-Mudaris ve yorumunda soyundan gelme nedenleri el-Rahman'ın Kuran'ı yorumlamadaki yetenekleri nesnel bir çalışma / Sheikh Abd al-Karim al-Mudaris and the reasons for descent in his interpretation the talents of al-Rahman in the interpretation of the Qur'an An objective study
OMAR HAWAS MESHAAL
Yüksek Lisans
Arapça
2021
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HOSSAM MOUSSA MOHAMED SHOUSHA
- الشيخ عبد الكرمي الدابن التكرييت ومكانته يف التفسري
Eş-Şeyh Abdu'l-Kerîm ed-Debbân et-Tıkrîtî'nin tefsirdeki yeri / Sheikh Abdul Karim al-Dabban al-Tıkriti in interpretation
HASEEB HAMMAD HASAN HASAN
Yüksek Lisans
Arapça
2021
DinBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NUSRET DEDE