Geri Dön

Türkiye'de afet yönetimi ve afet müdahale planı üzerine bir değerlendirme

An assessment of disaster administration and disaster response plans in Turkey

  1. Tez No: 956671
  2. Yazar: ENSAR GÜLÜM
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HASAN YILMAZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Kamu Yönetimi, Public Administration
  6. Anahtar Kelimeler: Afet, Yönetim, Yönetişim, Kamu Yönetimi, Afet yönetimi, Kriz Yönetimi, Risk Yönetimi, Afet Müdahale Planı, Disaster, Administration, Governance, Public Administration, Disaster Administration, Crisis Administration, Risk Administration, Disaster Response Plan
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İnönü Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Afet yönetimi, yönetim biliminin özel bir alt disiplini olarak değerlendirilebilir. Afetler; doğal ya da insan kaynaklı etkenlerle ortaya çıkan ve toplum üzerinde kısa ya da uzun vadeli etkiler yaratabilen olgulardır. İnsanlık tarihi boyunca süregeldiği gibi, afetlerin varlığı da dünyanın varoluşuyla paralel biçimde devam etmektedir. Ancak günümüzde teknolojik gelişmelerin hız kazanması ve insan faaliyetlerinin çeşitlenmesiyle birlikte yalnızca doğal afetler değil, savaşlar, terör eylemleri ve salgın hastalıklar gibi insan kaynaklı afetler de gündeme gelmiş ve afet yönetimi açısından önemli birer sorun alanı hâline gelmiştir. Bu durum, gelişen teknolojiyle birlikte afetlere karşı hızlı önlemler almayı sağlayacak sistemlerin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu gereklilik, afetlere hazırlık, önleyici tedbirlerin alınması, afet öncesi planlama, risk ve kriz yönetimi gibi kavramların önemini belirgin biçimde artırmıştır. Öte yandan küreselleşmenin etkisiyle, uluslararası düzeyde kamu yönetimi anlayışında köklü değişiklikler yaşanmış; daha şeffaf, etkili, ekonomik ve hesap verebilir yönetim yaklaşımları ön plana çıkmıştır. Bu dönüşüm doğrultusunda, Türkiye'de de kamu yönetimi sistemi küresel piyasa dinamiklerine uyum sağlayacak şekilde yönetişim odaklı bir yapıya evrilmiş ve afet yönetimi bu kamu yönetimi paradigması çerçevesinde yeniden şekillenmeye başlamıştır. Türkiye'de afet yönetimi genellikle yaşanan büyük afetlerin ardından edinilen deneyimlere dayanarak şekillenmiştir. Bu doğrultuda, 1939 Erzincan Depremi, 1999 Marmara Depremi ve 2011 Van Depremi gibi yıkıcı olaylar sonrasında ortaya çıkan ağır sonuçlar, afet risklerinin azaltılması ve afet öncesi hazırlık çalışmalarının sistematik bir biçimde yürütülmesi gerektiğini açık biçimde ortaya koymuştur. Bu ihtiyaçlara yanıt olarak; afet öncesi risklerin belirlenmesi ve azaltılması sürecini planlayan Türkiye Afet Risk Azaltma Planı (TARAP), afet ve acil durumlara yönelik müdahale süreçlerinde görev alacak çalışma grupları ile koordinasyon birimlerinin yetki ve sorumluluklarını tanımlayan Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP), afet sonrası iyileştirme sürecini yapılandıran ve zarar gören bireylerin, toplumun ve çevrenin yeniden işlevsel hâle getirilmesini amaçlayan Türkiye Afet Sonrası İyileştirme Planı (TASİP) ile yerel düzeyde risklerin daha etkili şekilde yönetilmesini hedefleyen İl Afet Risk Azaltma Planı (İRAP) gibi kapsamlı planlama araçları geliştirilmiştir. Tüm bu çalışmaların çatı belgesi niteliğindeki Türkiye Afet Yönetimi Strateji Belgesi ve Eylem Planı ise, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda tamamlanarak, afet yönetiminde bütüncül ve modern bir yaklaşıma geçişin temelini oluşturmuştur. Bu çalışmada afetler ile ilişkili kavramlar açıklanarak Uluslararası afet yönetimi ve Türkiye'de ki afet yönetim sistemi incelenerek, tarihsel süreçte afet yönetimi çalışmaları derlenmiş ve yaşanılan afetler sonrası gözlemler ile bütünlük oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma ile Türkiye gibi doğal afetlerin etkisi altında kalan bir ülkede afet yönetiminin ivedilikle profesyonel ve disiplinli bir yapıya kavuşturulması, afet yönetimi içerisinde yer alan paydaşların, sivil toplum örgütlerinin ve diğer kuruluşların eğitimlerine dikkat edilerek, özel sektör ve gönüllülerin de sisteme entegre edilmesi daha profesyonel, sonuç odaklı ve AFAD'ın üzerindeki iş ve işlem karmaşasını ortadan kaldıran bir bütünleşik afet yönetim sistemi oluşturulması ve Türkiye genelinde mevcut yapı stokunun bir an önce güçlendirme çalışmaları ya da dönüşüm çalışmaları ile tekrardan yapılarak, teknolojik, bilimsel ve yasal alt yapının oluşturularak, afetler ile içiçe olan bu toplumun ivedilikle afetlere dirençli bir yapıya dönüştürülmesi önerilerek, Türkiye Afet Yönetimi Strateji Belgesi'nin tüm aşamalarının tamamlanarak uygulamaya geçirilmesiyle, ülke genelinde bütünleşik bir afet yönetimi anlayışının tesis edilmesi ve bu alanda modern, sürdürülebilir bir yapının oluşturulmasının gerekli olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca çalışma sonucunda Türkiye Afet Yönetim Sisteminin reaktif modelden, proaktif bir modele dönüştürülebilmesi adına atılacak adımlar üzerime önerilerde bulunulmuştur.

Özet (Çeviri)

Disaster administration can be considered as a special sub-discipline of administration science. Disasters are phenomena that occur due to natural or man-made factors and can have short or long term effects on society. As it has continued throughout human history, the existence of disasters continues in parallel with the existence of the world. However, today, with the acceleration of technological developments and diversification of human activities, not only natural disasters but also man-made disasters such as wars, terrorist acts and epidemics have come to the agenda and have become an important problem area in terms of disaster administration . This situation necessitates the development of systems that will enable rapid measures to be taken against disasters with the developing technology. This necessity has significantly increased the importance of concepts such as disaster preparedness, taking preventive measures, pre-disaster planning, risk and crisis administration . On the other hand, with the impact of globalization, fundamental changes have been experienced in the understanding of public administration at the international level; more transparent, effective, economic and accountable administration approaches have come to the forefront. In line with this transformation, the public administration system in Turkey has evolved into a governance-oriented structure to adapt to global market dynamics and disaster administration has started to be reshaped within the framework of this new public administration paradigm. Disaster administration in Turkey has generally been shaped based on the experiences gained after major disasters. Accordingly, the severe consequences of devastating events such as the 1939 Erzincan Earthquake, 1999 Marmara Earthquake and 2011 Van Earthquake have clearly demonstrated the need for systematic disaster risk reduction and pre-disaster preparedness activities. In response to these needs; Turkey Disaster Risk Reduction Plan (TARAP), which plans the process of identifying and reducing pre-disaster risks; Turkey Disaster Response Plan (TAMP), which defines the authorities and responsibilities of working groups and coordination units that will take part in response processes for disasters and emergencies, Comprehensive planning tools such as the Turkish Post-Disaster Recovery Plan (TASIP), which structures the post-disaster recovery process and aims to make damaged individuals, society and the environment functional again, and the Provincial Disaster Risk Reduction Plan (IRAP), which aims to manage risks more effectively at the local level, have been developed. The Turkish Disaster Administration Strategy Document and Action Plan, which is the umbrella document of all these efforts, was completed under the coordination of the Disaster and Emergency Administration Presidency (AFAD) and laid the foundation for the transition to a holistic and modern approach in disaster administration . In this study, the concepts related to disasters are explained, international disaster administration and disaster administration system in Turkey are examined, disaster administration studies are compiled in the historical process and integrity is tried to be created with observations after the disasters experienced. With this study, in a country like Turkey, which is under the impact of natural disasters, disaster administration should be urgently brought into a professional and disciplined structure, the training of stakeholders, non-governmental organizations and other organizations involved in disaster administration should be paid attention to, the private sector and volunteers should be integrated into the system, a more professional, result-oriented and integrated disaster administration system that eliminates the confusion of work and transactions on AFAD should be established and the existing building stock throughout Turkey should be rebuilt as soon as possible with retrofitting works or transformation works, It is recommended that this society, which is in close contact with disasters, should be transformed into a disaster-resilient structure urgently by establishing technological, scientific and legal infrastructure, and it is concluded that it is necessary to establish an integrated disaster administration understanding throughout the country and to establish a modern and sustainable structure in this field by completing and implementing all stages of the Turkey Disaster Administration Strategy Document. Additionally, the study recommends steps to be taken to transform Turkey's Disaster Administration System from a reactive model to a proactive one.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    95857

    Management of environmental information in a geographic information system framework

    Coğrafi bilgi sistemi çerçevesinde çevresel enformasyon yönetimi

    ZÜBEYDE GARİPOĞLU

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2000

    Su ÜrünleriDokuz Eylül Üniversitesi

    Su Ürünleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ORHAN USLU

  2. Tez No

    214429

    Afet ve acil durum yönetimi:Bolu belediyesi örneği

    Disaster and emergency state management:The case of the municipality of Bolu

    BARIŞ ÇAKIR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Kamu YönetimiAbant İzzet Baysal Üniversitesi

    Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. ARİF ERENÇİN

  3. Tez No

    238429

    Risk society and planning: the case of flood disaster management in Turkish cities

    Risk toplumu ve planlama: Türk kentlerinde sel felaketi yönetimi

    MELTEM ŞENOL BALABAN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2009

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Bölümü

    PROF. DR. MURAT BALAMİR

  4. Tez No

    410635

    Application of management engineering for disaster management in Turkey

    Türkiye'de afet yönetimi için mühendislik yönetimi uygulamaları

    YUNUS EMRE ERGENÇ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Endüstri ve Endüstri MühendisliğiDokuz Eylül Üniversitesi

    Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SEREN ÖZMEHMET TAŞAN

  5. Tez No

    457726

    Türkiye'de kentsel dönüşüm uygulamaları için matematiksel bir model önerisi

    A mathematical model suggestion for urban transformation in Turkey

    HALİL İBRAHİM POLAT

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaYıldız Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. CANDAN ÇITAK

  6. Tez No

    539068

    Afet sonrası geçici yerleşim yerlerinin planlanmasındaki faktörlerin incelenmesi : Karşıyaka örneği

    Examining the allocation of post-disaster shelter areas: A case study in Izmir Karsiyaka district

    HÜSEYİN MARAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaGediz Üniversitesi

    Kentsel Yenileme Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. YENAL AKGÜN

Geri Dön