Türkiye korku sineması ikonlarının Osmanlı dönemi minyatürlerindeki insanüstü varlık tasvirleri ile bağlantılılığının Charles Sanders Peırce'in göstergebilim kuramıyla incelenmesi
An analysis of the relation between the horror cinema icons of Turkey and the depictions of supernatural in Ottoman period miniatures with the semiotic theory of Charles Sanders Peirce
- Tez No: 956240
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERKAN ÇİÇEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sahne ve Görüntü Sanatları, Güzel Sanatlar, Radyo-Televizyon, Performing and Visual Arts, Fine Arts, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Sanat ve Tasarım Sanat Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye korku sineması, yerel, kültürel öğeleri ve İslami unsurları bünyesinde barındırarak kendine özgü bir estetik ve anlatı dili geliştirmiştir. Bu çalışma, Türkiye korku sineması literatüründen seçilen üç film üzerinden, sinematik ikonların Osmanlı dönemi minyatür sanatında tasvir edilen insanüstü varlıklarla olan bağlantısını Charles Sanders Peirce'in göstergebilim kuramı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda seçilen filmler belirli amaçlar doğrultusunda belirlenmiştir. Dabbe, Türkiye'de en çok izlenen korku filmi olması ve modern korku sinemasının yerel kültürle olan bağını güçlü bir şekilde yansıtması nedeniyle seçilmiştir. Drakula İstanbul'da filmi günümüze ulaşabilmiş, bilinen, ilk Türk korku filmi olarak, sinema tarihindeki öncü rolü ve Batılı bir mitin yerel bir bağlamda yeniden yorumlanması açısından önem taşımaktadır. 2024 yapımı film ise güncel bir örnek olarak, modern korku sinemasının geleneksel unsurlarla nasıl etkileşime girdiğini göstermektedir. Minyatür kaynağı olarak, Osmanlı dönemine ait Metâli'ü's-Sa'âde ve Yenâbi'ü's Siyâde eseri incelenecektir. Bu eser, insanüstü varlıkların tasvirleri açısından zengin bir kaynak olup, sinematik ikonlarla olan görsel ve sembolik benzerlikleri ortaya koymak için kullanılacaktır. Peirce'in göstergebilimsel yaklaşımı, sinema ve minyatür sanatı arasındaki bu benzerlikleri analiz etmek için bir araç olarak kullanılacaktır. Özellikle görüntüsel gösterge, belirti ve simge kavramları üzerinden, sinematik ve minyatür tasvirleri arasındaki kültürel süreklilik ve dönüşüm süreçleri incelenecektir. Bu çalışma, Türk korku sinemasının görsel dilinin kökenlerini anlamak ve kültürel mirasla olan bağlantısını ortaya koymak açısından önem taşımaktadır. Sonuç olarak, sinema ve geleneksel sanat arasındaki disiplinlerarası bağlantıyı göstergebilimsel bir perspektifle ele alarak, Türk korku sinemasının kültürel ve tarihsel derinliğine ışık tutmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
Turkish horror cinema has developed a unique aesthetic and narrative language by incorporating local, cultural and Islamic elements. This study aims to examine the connection between cinematic icons and superhuman beings depicted in Ottoman period miniature art within the framework of Charles Sanders Peirce's semiotics theory through three films selected from the Turkish horror cinema literature. In this context, the selected films were determined in line with certain objectives. Dabbe was chosen because it is the most watched horror movie in Turkey and it strongly reflects the connection of modern horror cinema with local culture. Dracula in Istanbul, as the first known surviving Turkish horror film, is important for its pioneering role in the history of cinema and its reinterpretation of a Western myth in a local context. The 2024 film is a contemporary example of how modern horror cinema interacts with traditional elements. As a source of miniatures, the Ottoman-era work Metâli'ü's-Sa'âde ve Yenâbi'ü's Siyâde will be analyzed. This work is a rich source for the depiction of superhuman beings and will be used to reveal the visual and symbolic similarities with cinematic icons. Peirce's semiotic approach will be used as a tool to analyze these similarities between cinema and miniature art. In particular through the concepts of icon, index and symbol, cinematic and miniature depictions This study is important in terms of understanding the origins of the visual language of Turkish horror cinema and revealing its connection with cultural heritage. As a result, it aims to shed light on the cultural and historical depth of Turkish horror cinema by addressing the interdisciplinary connection between cinema and traditional art from a semiotic perspective.
Benzer Tezler
- Postmodern sinema bağlamında Türkiye'de korku sineması
Horror cinema in Turkey in the context of postmodern cinema
ÜMİT TERZİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Sahne ve Görüntü SanatlarıGazi ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERDAR ÖZTÜRK
- Avrupa ve Türkiye'de korku sineması imgelerinin kültürel ve tematik analizi
Cultural and thematic analysis of horror cinema image in Europe and Turkey
TUĞÇE YALDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Sahne ve Görüntü SanatlarıTrakya ÜniversitesiGörsel Kültür Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENGİN BEKSAÇ
- Türkiye sahası halk anlatmaları (Masal-efsane) ve Türk korku sineması üzerine karşılaştırmalı arketip incelemesi
Folk narratives (Fairy tales-legend) in Turkish field and comparative archetypal analysis in Turkish scary movies
ŞEYMA SOYYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve Edebiyatıİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BÜLENT AKIN
- Türkiye korku sinemasının kültürel kodlarına dair bir alımlama analizi
A reception analysis on the cultural codes of Turkish horror cinema
AYSUN GÜMÜŞ
Doktora
Türkçe
2025
Radyo-TelevizyonMaltepe Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLÇİN ÇAKICI ÖZTÜRK
- Türkiye'deki toplumsal değişimin korku duygusu üzerinden film örneklemiyle incelenmesi (1950-1999)
Studying social change in Turkey through fear feeling with film sample (1950-1999)
OĞUZHAN DURSUN
Doktora
Türkçe
2023
TarihFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA GÖLEÇ