Kanser hastalarının spiritüel iyilik hallerinin psikolojik dayanıklılık ve umutsuzluk üzerine etkisi
Spiritual well-being of cancer patients on psychological resilience and hopelessnes
- Tez No: 955903
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İSMAİL KASIM, DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ŞİMŞEK
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Kanser hastaları, Maneviyat, Psikolojik sağlamlık, Umutsuzluk, Family practice, Cancer patients, Spirituality, Resilience, Hopelessness
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kanser Hastalarının Spiritüel İyilik Hallerinin Psikolojik Dayanıklılık ve Umutsuzluk Üzerine Etkisi Amaç: Kanser tanısı alan bireyler, hastalık sürecinde tıbbi, sosyal, psikolojik ve ekonomik birçok sorunla karşı karşıya kalabilmektedirler. Kanserle mücadele sürecinde bireyin spiritüel ihtiyaçlarında da artış gözlenebilmektedir. Bu ihtiyaçları karşılanmayan onkolojik hastalar, kanser ve tedavilerinin neden olduğu psikososyal yan etkilerden daha çok etkilenmekte ve psikolojik dayanıklılıklarında düşüş izlenebilmektedir. Kanser tanısı alan bireyler için stresle mücadelede önemli sosyal destek sistemleri bulunmaktadır. Bu çalışmayı yapmaktaki amacımız kanserli hastaların sosyal destek mekanizmalarını ve bu mekanizmalardan etkilenme düzeylerinin psikolojik dayanıklılık, spiritüel iyi oluş ve umutsuzluk seviyelerini ölçen ölçekler üzerinden tespiti ayrıca sosyal destek mekanizmalarının birbirileriyle etkileşimlerini ve bu mekanizmaları olumlu veya olumsuz etkileyen faktörleri tespit etmektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız tek merkezli, prospektif gözlemsel tipte kesitsel bir anket çalışması olup 20/03/2024-15/08/2024 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Onkoloji Servisi Ayaktan Kemoterapi Ünitesi ve Palyatif Servise başvuran 18-85 yaş arası yetişkin grubundaki kanser tanısı almış 309 hasta ile rastgele kontrolsüz çalışılmıştır. Çalışmada; Anket formu, Spiritüel İyi Oluş Ölçeği (SİOÖ), Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (PDÖ) ve Beck Umutsuzluk Ölçeği (BUÖ) kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan bireylerin %41,4'ü erkek, %58,6'sı kadındır. Bireylerin yaş ortalamasının 56,90±12,03 yıl olduğu belirlenmiştir. Bireylerin %5,2'si bekar, %86,4'ü evli, %8,4'ü boşanmıştır. Bireylerin %12,3'ü çalışmakta, %87,7'si çalışmamaktadır. Bireylerin %39,8'i ilkokul mezunu, %10,4'ü ortaokul mezunu, %24,6'sı lise mezunu, %18,7'si üniversite ve üzeri mezunu iken, %6,5'i mezun değildir. Bireylerin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği toplam puan ortalaması 101,21±6,67'dir. Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği alt boyut puan ortalamaları Kendilik Algısı 18,34±2,46, Gelecek Algısı 11,62±2,49, Yapısal Stil 13,16±2,85, Sosyal Yeterlilik 19,05±2.33, Aile Uyumu 18,89±3,39, Sosyal Kaynaklar 20,15±3,07 olduğu belirlenmiştir. Beck Umutsuzluk Ölçeği puan ortalaması 15,44±3,88, minimum puan 1,0, maksimum puan 19 olduğu belirlenmiştir. Bireylerin Spiritüel İyi Oluş Ölçeği toplam puan ortalaması 131,94±10,44'tür. Spiritüel İyi Oluş Ölçeği alt boyut puan ortalamalarına bakıldığında Aşkınlık 73,23±6,38, Doğa ile Uyum 34,82±0,80, Anomi 17,87±6,27 olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Umutsuzluk düzeyi yüksek olan bireylerin hissettikleri umutsuzluk ve stresten kaçış mekanizması olarak kullandıkları spiritüalite kaynaklı spiritüel iyi oluş düzeylerinin de yükseldiği tespit edilmiştir. Spiritüel iyi oluş düzeyi artan hastaların psikolojik dayanıklılık düzeyleri de artmaktadır. Bu durum, manevi kaynakların (psikolojik dayanıklılık ve spiritüel iyi oluşun), stres (umutsuzluk) ile baş etmede koruyucu bir işlev gördüğünü desteklemektedir. Kanser gibi stres yükü fazla olan bir kronik hastalık için stresten korunma mekanizmalarının hastaların hayatına entegre edilmesi hastalara oldukça fayda sağlayacaktır. Bu doğrultuda sağlık politikalarının sadece biyomedikal tedavi süreçlerine değil, hastaların biopsikososyal ve spiritüel ihtiyaçlarını da kapsayacak şekilde yeniden yapılandırılması, bütüncül sağlık hizmetlerinin etkinliğini artıracaktır. Bütüncül hasta yaklaşımı ilkesi çerçevesinde, kanser hastalarının sadece fiziksel tedavi süreçleri değil; psikolojik ve spiritüel gereksinimleri de sistematik olarak değerlendirilmelidir.
Özet (Çeviri)
Spiritual Well-Being of Cancer Patients on Psychological Resilience and Hopelessnes Objective: Individuals diagnosed with cancer may face many medical, social, psychological and economic problems during the course of the disease. An increase in the individual's spiritual needs can also be observed during the fight against cancer. Oncological patients whose needs are not met are more affected by the psychosocial side effects caused by cancer and its treatments, and a decrease in their psychological resilience can be observed. There are important social support systems for individuals diagnosed with cancer in the fight against stress. Our aim in conducting this study is to determine the social support mechanisms of cancer patients and the level of their being affected by these mechanisms through scales measuring psychological resilience, spiritual well-being and hopelessness levels, and also to determine the interactions of social support mechanisms with each other and the factors that affect these mechanisms positively and/or negatively. Materials and Methods: Our study is a single-center, prospective observational cross-sectional survey study, and was conducted in a randomized, uncontrolled manner with 309 adult patients aged 18-85 years who were diagnosed with cancer and who applied to Ankara Bilkent City Hospital Oncology Service Outpatient Chemotherapy Unit and Palliative Service between 20/03/2024 and 15/08/2024. In the study, a questionnaire form, Spiritual Well-Being Scale (SWS), Psychological Resilience Scale (PSS) and Beck Hopelessness Scale (BHS) were used. Results: Of the individuals participating in the study, 41.4% were male and 58.6% were female. The average age of the individuals was determined to be 56.90±12.03 years. 5.2% of the individuals were single, 86.4% were married, and 8.4% were divorced. 12.3% of the individuals were working, and 87.7% were unemployed. 39.8% of the individuals were primary school graduates, 10.4% were secondary school graduates, 24.6% were high school graduates, 18.7% were university graduates or above, and 6.5% were not graduates. The total average score of the individuals on the Psychological Resilience Scale was 101.21±6.67. The mean scores of the sub-dimensions of the Psychological Resilience Scale were determined as Self-Perception 18.34±2.46, Future Perception 11.62±2.49, Structural Style 13.16±2.85, Social Competence 19.05±2.33, Family Cohesion 18.89±3.39, Social Resources 20.15±3.07. The mean score of the Beck Hopelessness Inventory was determined as 15.44±3.88, the minimum score was 1.0, and the maximum score was 19. The total mean score of the Spiritual Well-Being Scale of individuals was 131.94±10.44. When the mean scores of the Spiritual Well-being Scale sub-dimensions were examined, it was determined that Transcendence was 73.23±6.38, Harmony with Nature was 34.82±0.80, and Anomie was 17.87±6.27. Conclusion: It has been determined that the spiritual well-being levels of individuals with high hopelessness levels, which they use as an escape mechanism from the hopelessness and stress they feel, also increase. The psychological resilience levels of patients with increased spiritual well-being also increase. This supports the idea that spiritual resources (psychological resilience and spiritual well-being) serve a protective function in coping with stress (hopelessness). Integrating stress protection mechanisms into the lives of patients for a chronic disease with a high stress load such as cancer will be very beneficial to patients. In this direction, restructuring health policies to include not only biomedical treatment processes but also biopsychosocial and spiritual needs of patients will increase the effectiveness of holistic health services. Within the framework of the principle of a holistic patient approach, not only the physical treatment processes of cancer patients; their psychological and spiritual needs should also be systematically evaluated.
Benzer Tezler
- 1981 Türkiye tarımsal yapısının önemli bileşenleri ve tarımsal bölgelerin elde edilmesi
Principle components of Turkey's agricultural structure and to determine agricultural rigions in 1981
İHSAN KARABULUT
- Kreatin kinaz izozimlerinin sıçan kalbinden saflaştırılması kinetik özelliklerinin ve nitrozolu karsinojen bileşiklerin etkilerinin araştırılması
The Investigation on creatine kinase isozymes purfied from mouse liver kinetic properties and the effects of carcinogen nitroso compounds
YÜKSEL KOCA
- Pseudamanas syringae ve pathavarlarının tanılanmalarında biyokimyasal ve morfolojik özelliklerin belirlenmesi üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
A.ALEV GÖKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatEge ÜniversitesiBitki Koruma Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HİKMET SAYGILI