Sürdürülebilirlik bağlamında enerji sektöründe kümeleme, sıralama ve performans ölçümü uygulamaları
Clustering, ranking, and performance measurement applications in the energy sector within the sustainability framework
- Tez No: 950263
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BÜLENT ÇEKİÇ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, enerji sektöründe sürdürülebilirlik bağlamında yürütülen analizlere kümeleme, sıralama ve performans ölçümü olmak üzere üç farklı metodolojik yaklaşım sunarak OECD ve G20 ülkeleri özelinde kapsamlı bir değerlendirme gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır. Üç ayrı çalışmanın birleştirilmesiyle oluşturulan bu tez kapsamında, enerji şirketlerinin çevresel, sosyal ve yönetişim (ÇSY) performansları, enerji üretim kaynaklarının çevresel etkileri ve enerji girişimciliği performansı incelenmiştir. İlk çalışmada, OECD ülkelerindeki enerji şirketleri K-means kümeleme algoritmasıyla gruplandırılarak ÇSY performans örüntüleri analiz edilmiştir. Elde edilen kümeler hem sektör hem ülke düzeyinde sürdürülebilirlik performansına ilişkin farkları ortaya koymuştur. İkinci çalışmada, G20 ülkelerinin enerji üretim bileşenleri ve karbon emisyonları, literatürde yaygın olarak kullanılan Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden TOPSIS yaklaşımı ile değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme hem eşit ağırlıklı hem de çevre odaklı senaryolarla karşılaştırmalı bir analiz sunmuş; sürdürülebilir enerji politikaları geliştirme açısından politika yapıcılara yol gösterici nitelikte sonuçlar ortaya koymuştur. Son çalışmada, OECD ülkelerindeki enerji girişimciliği ENTROPY tabanlı TOPSIS ve Veri Zarflama Analizi (VZA) yöntemleriyle analiz edilmiştir. Böylelikle, performans sıralamasının yanı sıra, kaynak kullanım etkinliği de değerlendirilmiş; finansman desteklerinin girişim çıktısına dönüşüm potansiyeli irdelenmiştir. Tüm analizler birlikte ele alındığında, sürdürülebilirliğin enerji sektöründe çok boyutlu bir değerlendirmeyi gerektirdiği ve bütünleşik yaklaşımların bu alandaki politika tasarımı açısından kritik bir rol üstlendiği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This study aims to provide a comprehensive assessment of OECD and G20 countries by offering three different methodological approaches to sustainability analysis in the energy sector as clustering, ranking and performance measurement. This thesis, which is a combination of three independent research studies, analyzes the environmental, social and governance (ESG) performance of energy companies, the environmental effects of energy generation sources and energy entrepreneurship performance. In the first research, energy companies in OECD countries are grouped using a K-means Clustering Algorithm, and their ESG performance patterns are examined. The obtained clusters revealed differences in sustainability performance at both the sector and country levels. In the second research, the energy production components and carbon emissions of G20 countries are evaluated with the TOPSIS approach, a widely used Multi-Criteria Decision Making (MCDM) methodology in the literature. This evaluation presents a comparative analysis of both equally weighted and environmentally oriented scenarios, providing guiding results for policymakers the development of sustainable energy policies. Finally, in the third research, energy entrepreneurship in OECD countries is analyzed using ENTROPY-based TOPSIS and Data Envelopment Analysis (DEA). In this way, not only performance ranking but also resource utilization efficiency is assessed, and the potential for funding support to translate into entrepreneurship output is evaluated. Overall, the results demonstrate that achieving sustainability in the energy sector requires multidimensional assessment and that integrated approaches are essential to efficient policy development.
Benzer Tezler
- Otomotiv sektöründe sürdürülebilirlik raporları ve ESGC entegrasyonu: Küresel trendler ve gelecek perspektifleri
Sustainability reporting and ESGC integration in the automotive sector: Global trends and future perspectives
DAMLA ÇETİNER SALTIK
- Evidence-based analysis of Türkiye's energy efficiency obligation scheme: sectoral applications, energy poverty, flexibility options and policy implications
Türkiye enerji verimliliği yükümlülükleri sisteminin kanita dayali analizi: sektörel uygulamalar, enerji yoksulluğu, esneklik seçenekleri ve politika çikarimlari
RABİA CİN
Doktora
İngilizce
2025
Enerjiİstanbul Teknik ÜniversitesiEnerji Bilimi ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERMİN ONAYGİL
- Agrivoltaik sistemler ile elektrikli traktörleri şarj etmek için doğru arazilerin saptanması
Determining the right lands to charge electric tractors with agrivoltaics
SAMED PEKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Enerjiİstanbul Teknik ÜniversitesiEnerji Bilimi ve Teknolojileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLHAN KOCAARSLAN
- Synthesis and characterization of carbon nanomaterial(S) by hydrothermal carbonization of various wastes
Farklı atık türlerinin hidrotermal karbonizasyon yöntemi ile karbon nanomalzemelerine sentezi ve karakterizasyonu
MONIKA SHARMA
Doktora
İngilizce
2025
Bilim ve TeknolojiSakarya ÜniversitesiNanobilim ve Nanomühendislik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİYE SUNA ERSES YAY
- Dijital dönüşüm ve yeşil inovasyon uygulamalarının sürdürülebilirlik üzerindeki etkileri: Ambalaj sektöründe bir örnek olay çalışması
The effects of digital transformation and green innovation practices on sustainability: A case study in the packaging industry
GİZEM KILIÇ PEKŞEN