Geriatrik okupasyonel denge ölçeği geliştirilmesi ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi
Development and psychometric testing of the geriatric occupational balance questionnaire
- Tez No: 944361
- Danışmanlar: PROF. DR. GAMZE EKİCİ ÇAĞLAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ergoterapi, Occupational Therapy
- Anahtar Kelimeler: Ergoterapi, Psikometri, Yaşlılar, Ölçekler, Psychometrics, Elderly, Scales
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ergoterapi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ergoterapi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, geriatrik bireylerde okupasyonel dengeyi değerlendiren geçerli ve güvenilir Türkçe bir ölçek geliştirmektir. Ölçülecek özelliklerin ve kavramsal yapının belirlemesi için literatürde yer alan okupasyonel denge ile ilgili ölçekler incelendi. İçerik (Kapsam) geçerliliğinin belirlenmesi için 10 uzman paneliste Davis tekniğine göre uyarlanmış içerik geçerlilik formu iki kez uygulandı. İçerik geçerliliği sonrasında oluşturulan deneme formuna pilot çalışma uygulandıktan sonra yeniden düzenlenen form 482 bireye uygulandı. 120 bireye iki hafta sonra tekrar test uygulandı. Madde analizi ile ölçeğin iç tutarlığı değerlendirildi. Ölçeğin yapı geçerliğini incelemek için Açıklayıcı (Keşfedici) Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) teknikleri kullanıldı. Ölçeğin içerik geçerlilik indeksi 0,968 bulundu. Faktör analizi sonucu, 17 maddeden oluşan ölçeğin, toplam varyansın %43,18'ni açıklayan 2 faktörlü bir yapı gösterdiği görüldü. Doğrulayıcı faktör analizinde ise faktör birleştirme tekniğiyle oluşturulan yapıya ait model uyum indeksleri Ki Kare Minimum Uyumsuzluk/Serbestlik Derecesi Oranı [Chi-square Minimum Discrepancy divided by Degrees of Freedom (CMIN/df )]=1,702; Tahminin Kök Hata Kareler Ortalaması [Root Mean Square Error of Approximation (RMSEA)]=0,066; Uyum İyiliği İndeksi [Goodness-of-Fit Index (GFI)]=0,876; Normlaştırılmış Uyum İndeksi [Normed Fit İndex (NFI)]=0,830; Karşılaştırmalı Uyum İndeksi [Comparative Fit Index (CFI)]=0,937; Tucker-Lewis Index (TLI)=0,924; Artımlı uyum indeksi [Incremental Fit Index (IFI)]=0,938 olarak elde edilmiş olup; standardize ilişki katsayılarının kabul edilebilir düzeyde maddelere ilişkin elde edilen tüm t değerlerinin olması ve model iyiliği kriterleri göz önüne alındığında; ölçüm modelinin uyumunun sağlandığı bulundu. Ölçeğin güvenilirlik hesaplamasında ölçek için Sınıf İçi Korelasyon Katsayısı [Intraclass Correlation Coefficient (ICC)]:0,911 ve Cronbach alfa:0,900 bulundu. Ön test ve son testler arasında çok güçlü korelasyon katsayıları bulunmuş olup iki ölçüm arası ilişki istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,001). Bland- Altman grafikleri incelendiğinde iki uyum sınırları içinde olduğu için rastgelelik olduğu görüldü. Sonuç olarak, geliştirilmiş 2 boyuttan oluşan 17 maddelik bir ölçek yapısının geçerliliği doğrulanmıştır. Geliştirilen“Geriatrik Okupasyonel Denge Ölçeği”geriatrik bireylerde okupasyonel dengeyi değerlendiren geçerli ve güvenilir bir ölçektir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to develop a valid and reliable scale to assess occupational balance in geriatric individuals. Scales related to occupational balance in the literature were examined to determine the characteristics and conceptual structure to be measured. To determine the content validity, the content validity form adapted according to the Davis technique was applied twice to 10 expert panelists. After the pilot study was applied to the trial form created after the content validity, the revised form was applied to 482 individuals. 120 individuals were retested two weeks later. The internal consistency of the scale was evaluated by item analysis. Exploratory Factor Analysis and Confirmatory Factor Analysis techniques were used to examine the construct validity of the scale. The content validity index of the scale was 0.968. Factor analysis revealed that the scale consisting of 17 items showed a 2-factor structure explaining 43.18% of the total variance. In the confirmatory factor analysis, the model fit indices of the structure created with the factor combination technique were obtained as Chi-square Minimum Discrepancy divided by Degrees of Freedom (CMIN/df)=1.702; Root Mean Square Error of Approximation (RMSEA)=0.066; Goodness-of-Fit Index (GFI)=0.876; Normed Fit İndex (NFI)=0.830; Comparative Fit Index (CFI)=0.937; Tucker-Lewis Index (TLI)=0.924; Incremental Fit Index (IFI)=0.938 and considering the standardized correlation coefficients at an acceptable level, all t values obtained for the items and the model goodness criteria; it was found that the measurement model fit was achieved. In the reliability calculation of the scale, Intraclass Correlation Coefficient (ICC):0.911 and Cronbach's alpha:0.900. Very strong correlation coefficients were found between the pre-test and post-test and the correlation between the two measurements was statistically significant (p<0.001). When the Bland- Altman graphs were analyzed, it was seen that there was randomness as the two fits were within the limits. As a result, the validity of a 17-item scale structure consisting of 2 dimensions was confirmed. The developed scale is a valid and reliable scale that assesses occupational balance in geriatric individuals.
Benzer Tezler
- Geriatrik hastaların intraoküler cerrahi girişimlerinde genel anestezi ile modifiye neurolept analjezinin karşılıklı değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
M.ERCÜMENT OZAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1986
Anestezi ve ReanimasyonTrakya ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
- Sağlıklı kişilerde yaşa bağlı olarak nöromüsküler cevapların değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
FATİH ERBAHÇECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonHacettepe ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA KAYIHAN
- Kayseri Sağlık Grup Başkanlığı'na bağlı Caferbey Sağlık Ocağı bölgesinde 65 ve üzeri yaş grubundaki populasyonun medikososyal sorunlarının değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
KEMAL HOŞGEÇİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1991
Halk SağlığıErciyes ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF ÖZTÜRK
- Metropolitan bir kentte huzurevlerinde mediko sosyal bir çalışma
Başlık çevirisi yok
YURDUSEV ALANKAYA
- Kaplanmış partiküler içeren süspansiyonlar üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
FATMA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
1991
Eczacılık ve FarmakolojiAnkara ÜniversitesiFarmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KANDEMİR CANEFE