Geri Dön

Evde sağlık hastalarında farklı ölçekler ile malnütrisyon varlığı ile günlük yaşam aktivite düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi

Evaluation of the relationship between malnutrition and activities of daily living levels using different scales in home care patients

  1. Tez No: 943374
  2. Yazar: YUSUF ÇALIŞKAN
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP ÖKSÜZ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Evde Sağlık Hizmetleri, Malnütrisyon, Günlük Yaşam Aktiviteleri, Home Health Services, Malnutrition, Daily Living Activities
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
  10. Enstitü: İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmanın amacı, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Evde Sağlık Hizmetleri Birimine başvuran hastalarda farklı ölçekler ile malnütrisyon varlığı ile günlük yaşam aktivite düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Yöntem: Tanımlayıcı kesitsel nitelikte olan bu çalışmaya, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Evde Sağlık Hizmetleri Birimine başvuran 65 yaş ve üzeri gönüllü bireyler alındı. Örneklem büyüklüğü open epi size örneklem hesaplama aracıyla, %95 güven aralığında %5 hata payı ve %10 fire eklendiğinde en az 376 kişi olarak hesaplanmıştır. Çalışmaya 376 kişi alınmıştır. Verilerin toplanmasında Sosyodemografik Veri Formu, MUST (Malnütriyon Evrensel Tarama Aracı), MNA (Mini Nütrisyonel Değerlendirme) Ölçeği, Nutrisyonel Tarama Testi-2002 (NRS-2002), Barthel Günlük Yaşam Aktiviteleri İndeksi kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; Kolmogorov-Smirnov testi, Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, Fisher'ın Kesin Testi, Ki-Kare ve Spearman korelasyon testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan 376 kişinin 102'si (%27,1) erkek, 274'ü (%72,9) kadındı. Katılımcıların yaş ortalaması 82,9±7,3 yıl, vücut kitle indeksi (VKİ) ortalaması ise 26,09±5,95 olarak saptandı. MUST Ölçeği düzeylerine göre hastaların %51,9'u malnütrisyon açısından yüksek risk, %34,3'ü düşük risk ve %13,8'i orta risk düzeyinde yer aldı. MNA-SF puanı'na göre hastaların %38,6'sının malnütrisyon riski altında, %34,8'inin malnütrisyonlu ve %26,6'sının normal nütrisyon durumunda olduğu tespit edildi. MNA Uzun Form puanı'na göre ise hastaların %43,4'ü malnütrisyon riski altında, %32,2'si malnütrisyonlu ve %24,4'ü normal nütrisyon durumunda yer almaktaydı. NRS-2002 Ölçeği'ne göre hastaların %58,2'sinde malnütrisyon riski bulunduğu, %41,8'inde ise malnütrisyon riski bulunmadığı belirlendi. Günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyi değerlendirildiğinde, hastaların %45,5'i ileri derecede, %40,2'si tam, %13,0'ı orta derecede, %0,8'i hafif derecede bağımlı ve %0,5'i tam bağımsız olarak sınıflandırıldı. Nütrisyonel tarama testleri ile günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyi arasındaki ilişkilere bakıldığında; MUST Ölçeği ile bağımlılık düzeyi arasında negatif yönde ve zayıf düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edildi (p<0,05). NRS-2002 Ölçeği ile bağımlılık düzeyi arasında ise negatif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulundu (p<0,05). MNA-SF puanı ile bağımlılık düzeyi arasında pozitif yönde ve orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptandı (p<0,05). MNA Uzun Form puanı ile günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyi arasında ise pozitif yönde ve güçlü düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,05). Sonuçlar: Çalışmamızda, literatürde yer alan birçok araştırmayla uyumlu olarak, evde sağlık hizmetlerine başvuran yaşlı bireylerde malnütrisyon varlığı ile günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyi arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. MNA Uzun Form puanı ile günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyi arasında pozitif yönde ve güçlü düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bu bulgu, malnütrisyon riski arttıkça günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık düzeyinin de arttığını göstermektedir.

Özet (Çeviri)

Aim: The aim of this study is to examine the relationship between the presence of malnutrition, assessed using different scales, and the levels of daily living activities in patients applying to the Home Care Services Unit of İzmir Katip Çelebi University Atatürk Education and Research Hospital. Method: This descriptive cross-sectional study included voluntary individuals aged 65 years and older who applied to the Home Healthcare Services Unit of İzmir Katip Çelebi University Atatürk Education and Research Hospital. The sample size was calculated using the OpenEpi sample size calculator, with a 95% confidence interval, a 5% margin of error, and an additional 10% attrition rate, resulting in a minimum required sample of 376 participants. A total of 376 individuals were included in the study. Data were collected using the Sociodemographic Data Form, Malnutrition Universal Screening Tool (MUST), Mini Nutritional Assessment (MNA) Scale, Nutritional Risk Screening 2002 (NRS-2002), and the Barthel Index of Activities of Daily Living. For data analysis, the Kolmogorov-Smirnov test, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis test, Fisher's Exact Test, Chi-Square test, and Spearman correlation test were employed. Results: Among the 376 individuals included in the study, 102 (27.1%) were male and 274 (72.9%) were female. The mean age of the participants was 82.9 ± 7.3 years, and the mean body mass index (BMI) was calculated as 26.09 ± 5.95. According to the MUST risk classification, 51.9% of the patients were at high risk of malnutrition, 34.3% at low risk, and 13.8% at moderate risk. Based on the MNA-SF score, 38.6% of the patients were at risk of malnutrition, 34.8% were malnourished, and 26.6% were in a normal nutritional state. According to the MNA Long Form, 43.4% were at risk of malnutrition, 32.2% were malnourished, and 24.4% had a normal nutritional status. Based on the NRS-2002 classification, 58.2% of the patients were identified as being at risk of malnutrition, while 41.8% had no such risk. Regarding functional status in activities of daily living, 45.5% of the patients were classified as severely dependent, 40.2% as fully dependent, 13.0% as moderately dependent, 0.8% as mildly dependent, and 0.5% as fully independent. When evaluating the relationships between nutritional screening tools and levels of functional dependency, a statistically significant negative and weak correlation was found between the MUST score and dependency level (p < 0.05). A negative and moderate correlation was also observed between the NRS-2002 score and dependency level (p < 0.05). In contrast, a statistically significant positive and moderate correlation was found between the MNA-SF score and functional dependency (p < 0.05), while a positive and strong correlation was identified between the MNA Long Form score and level of dependency in daily living activities (p < 0.05). Conclusion: In our study, consistent with many findings in the literature, a significant relationship was observed between the presence of malnutrition and the level of dependency in activities of daily living among older individuals receiving home healthcare services. A statistically significant positive and strong correlation was found between the MNA Long Form score and the level of dependency in activities of daily living. This finding indicates that as the risk of malnutrition increases, the level of dependency in daily living activities also increases.

Benzer Tezler

  1. Kronik karaciğer hastalarında ev temelli aerobik egzersiz ve dirençli egzersiz eğitimi kombinasyonunun oksijen tüketimi, periferik kas fonksiyonu, kırılganlık, yaşam kalitesi ve sağlıkla ilişkili yaşam biçimine etkilerinin araştırılması

    Investigation of the effects of home based aerobic exercise and resistant exercise training combination on oxygen consumption, peripheral muscle function, frailty, quality of life and health related lifestyle in chronic liver disease

    BİLGE TAŞKIN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe Üniversitesi

    Kalp ve Solunum Fizyoterapisi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NACİYE VARDAR YAĞLI

  2. Psikiyatrik hasta popülasyonunda aile içi fiziksel şiddet: Prevalans, sosyodemografik, kültürel ve psikiyatrik özellikler

    Başlık çevirisi yok

    ÖZGE DOĞANAVŞARGİL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    PsikiyatriEge Üniversitesi

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. IŞIL VAHİP

  3. Çocuk acil servisi hastalarında hastane yatışlarının tahmininde PEWS, POPS ve ED-PEWS skorlamalarının etkinliğinin karşılaştırılması

    Comparison of the effectiveness of PEWS, POPS and ED-PEWS scoring in predicting hospitalisations in paediatric emergency department patients

    RAMAZAN TALŞİK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖVGÜ BÜKE

  4. Evde sağlık hizmetleri biriminden hizmet alanların hizmetten faydalanma durumlarının yaşam kalitelerine etkisi: İshakoğlu çayeli ve Rize devlet

    Effects of qualifications of service benefits on life quality of service fields from home health services unit:İshakoglu Cayeli and Rize state hospital sample

    DERYA ERDOĞDU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HemşirelikAvrasya Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ OSMAN YILDIZLAR

  5. Hematopoetik kök hücre transplantasyonu yapılan talasemi majör tanılı hastalarda uzun dönem yaşam kalitesinin değerlendirilmesi

    Assessment of long-term quality of life in patients with thalassemia major diagnosis following hematopoetic stem cell transplantation

    ORUÇALI GULIYEV

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    HematolojiEge Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SERAP AKSOYLAR