Talebin olasılıklı olduğu durumlarda envanter modelleri ve bir uygulama
Probabilistic inventory models and an application
- Tez No: 94336
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖNER ESEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Benzetim, Envanter, Envanter kontrolü, Maliyet, Maliyet kontrolü, Simulation, Inventory, Inventory control, Cost, Cost control
- Yıl: 2000
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Muhasebe ve Finansman Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sayısal Yöntemler Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Günümüz ekonomisinde, özellikle maliyetlerin düşürülmesi ve daha sistemli bir organizasyonun sağlanabilmesi için envanter kontrolünün gerekliliği gün geçtikçe önem kazanmaktadır. Kontrol sisteminin sağlıklı bir şekilde işleyebilmesi için bir çok matematiksel ve kantitatif modeller geliştirilmiştir. Bu modeller, talebin değişken veya sabit olmasına göre farklı yaklaşım ve faktörlerden etkilenerek meydana getirilmektedir. Deterministik envanter modelleri, diğer ifadesi ile klasik envanter modelleri, talebin belirli veya sabit olduğu noktasından hareketle probleme yaklaşmaktadır. Olasılıklı envanter modellerinde ise talebin değişken veya olasılıklı olması göz önüne alınarak problemin çözümü söz konusudur. Gerçek hayatın ekonomik şartları ve rekabet koşulları düşünüldüğünde talebin kontrol altına alınması çok zor olmaktadır. Talep dağılımının olasılıklı olduğu durumlarla daha çok karşılaşılmaktadır. Talebin değişkenlik gösterdiği ve olasılığın ihmal edildiği durumlarda, eğer klasik envanter modelleri kullanılırsa, ortaya büyük maliyetler çıkabilmektedir. Bu tez çalışmasında, talebin olasılıklı olduğu durumlarda uygulanan olasılıklı envanter modelleri incelenmektedir. Envanter modellerinde, problem içerisinde karşılaşılan iki sorunun cevabı araştırılmaktadır. Birincisi verilen sipariş miktarı, ikincisi ise siparişin ne zaman verileceğinin tespit edilmesidir. Burada amaç, karşılaşılan toplam maliyetin minimum değerine ulaşmaktır. Yukarıda bahsedilen iki cevap ise maliyetin minimum olduğu noktadaki optimal değerleri ifade etmektedir. I. Bölüm'de, geliştirilmesi gereken envanter modellerinin yapısı, etkilendiği faktörler ve karşılaşılan maliyetlerin detaylı açıklaması yapılmaktadır. Çünkü modellerde kullanılan kriterler, benzerlik gösterirken çalışma sistemlerinde farklılık görülmektedir. Özellikle talep, tedarik süresi, karşılaşılan maliyetler, her bir model için aynı anlama gelmektedir.II. Bölüm'de ise üç temel model ve her bir modelin farklılık arzeden diğer kısımları incelenmektedir. Bu modellerde ortak özellik, talebin olasılıklı yani bilinen bir olasılık fonksiyonu şeklinde dağılım göstermesidir. Bunlar tek periyotlu sipariş modelleri, sabit sipariş nokta modeli ve sabit gözden geçirmeli periyod modelidir. Tek periyodlu sipariş modelinde sipariş bir kez yapılmakta ve sezon sonuna kadar verilen tek sipariş kullanılmaktadır. Sabit sipariş nokta modelinde ise optimal sabit bir sipariş miktarı ile yeniden sipariş noktası tespit edilmektedir. Son olarak sabit gözden geçirmeli periyod modelinde, sipariş miktarının tamamlanacağı sabit bir nokta ve sabit gözden geçirme süresi tespit edilerek model çalıştırılmaktadır. III. Bölüm'de, talebin her zaman bilinen bir olasılık dağılımına ait olmadığından hareketle farklı ama benzer kriterleri kullanan simulasyon modeli incelenmektedir. Simulasyon modeli, Excel'de yapılan iki program ile uygulama şeklinde açıklanmakta ve çalıştırılan programın sonuçları değerlendirilmektedir. ut yükseköğretim SöJlöTLU
Özet (Çeviri)
ABSTRACT In today's economy in order to reduce costs and construct a more systematic organization, the necessity of inventory control gained importance in performing that. Since inventory control is carried out successfully, many mathematical and quantitative models have been developed. These models have been developed according to not only the trend of demand that can be both variable and constant but also different approach and various important factors. Deterministic inventory models or classical inventory models approach to problems in the case of that demand is fixed or constant. On the other hand, in probabilistic models it is assumed that demand is variable or uncertain. When real world conditions and competition are taken into consideration, it is very difficult to control demand and faced with more cases that demand is uncertain. In the case of variability in demands if deterministic inventory models are. used, since uncertainly is neglected, big quantity of costs can emerge. In the subject of this thesis, probabilistic or indeterministle inventory models will be mentioned about. In inventory models, two questions faced whitin problems are tried to answer. One of them is order quantity and the other is time to place order. The goal is to reach the minimum value of total cost. Answers of two questions mentioned above are expressed as optimal values at the point of minimum total cost. In the first section, the structure of inventory models, factors affected and costs faced with will be explained. As criteria used in the models shows similarity, it is seen that working systems are different. Especially there is a similarity in understanding demand, lead time and costs. In the second section, three main models and their different sections will be explained. These models have common features. They take into consideration the cases of demands uncertain but havingknown certain probability distributions. These models are single period models, fixed reorder point models and fixed review period models. In the single period models, single order is placed and this given single order is used until the end of season. In the fixed reorder point models, optimal fixed order quantity and reorder point are determined. In the fixed review period models, a fixed target point and a fixed review time are determined. Finally in the third section, in the case of demand not having known certain probability distribution, simulation model using same criteria will be examined. Simulation model, with two programs developed in Excel, will be explained in terms of an application and the results of programs will be evaluated. IV
Benzer Tezler
- Tedarik süresi ve/veya talebin belirsiz olduğu durumlarda emniyet stokunun belirlenmesi
Başlık çevirisi yok
ÖZCAN GÖKÇEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiGazi ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FEVZİ KUTAY
- Optimum stok düzeyinin belirlenmesinde simülasyon tekniği ve bir kurubakliyat tasnif, işleme, muhafaza ve paketleme işletmesinde uygulaması
Determining optimal inventory level by simulation technique and its application in an establishment of calibrating, processing and packaging of pulses
MUSTAFA KIZILKAYA
- Eğitim amaçlı iletişim ve videonun işlevleri: Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesinde örgütsel uygulama model önerisi
Başlık çevirisi yok
MURAT BARKAN
- Theory and practice in logistics activities and A BI-criteria model application
Başlık çevirisi yok
FÜSUN ÜLENGİN