Kentsel dönüşüm projelerinde paydaş ilişkilerine aktör ağ teorisi ile kavramsal yaklaşim
Conceptual approach to stakeholder relations in urban regeneration projects with actor network theory
- Tez No: 942550
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CANDAN ÇITAK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Aktör-ağ, kentsel dönüşüm, ağ haritalama, konut üretimi, paydaş ilişkileri, İlişki ağları, Actor-network, urban regeneration, network mapping, housing production, stakeholder relationship, Urban transformation, Relationship networks
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yapı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kentsel alanlar, dinamik ve karmaşık sistemlerdir. Kentsel dönüşüm olgusu, hızla gelişen kentleşmenin beraberinde getirdiği sorunlar nedeniyle giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Kentsel dönüşüm uygulamaları, ekonomik, toplumsal ve çevresel boyutları ele alan kapsamlı ve bütünleşik yaklaşımlar kullanan ve sürdürülebilir gelişim üzerinde farklı etkiler oluşturan paydaş yelpazesine sahiptir. Gelişen toplumsal ve fiziksel dönüşümler nedeniyle, kentlerde meydana gelen küresel karmaşıklık ve dinamik kalkınma şekillerine uygun bilimsel yaklaşımların geliştirilmesi gerekmektedir. Kentsel dönüşüm projelerinde paydaşların katılımını içeren fiziksel, ekonomik ve sosyal yeniden yapılandırma süreçlerini ve süreçlere ilişkin karar verme modellerinin geliştirilmesinde, paydaşlar arası ilişki ağlarını anlamak çok önemlidir. Bu çalışmanın temel amacı, kentsel dönüşüm projeleri süreçlerinde paydaş ilişkilerinin ve bağlantılarının“Aktör-ağ teorisi”(ANT) bağlamında kavramsal bir yaklaşım geliştirilmesidir. Bu kurgulanan kavramsal çerçeve model üzerinden kolaylaştırıcı, geliştirilebilir ve farklı dinamiklere sahip dönüşüm süreçlerine uyarlanabilir esnek bir ağ haritalaması üzerinden paydaşlar arası ilişkiler ağının oluşturulması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, meta analizi kapsamında kentsel dönüşüm uygulamaları araştırılmış ve dinamik paydaş ilişkilerinin analizini gerçekleştirmek üzere, paydaşlar arası ilişkisel sistemleri ve etkileşimlerini inceleyen kuramsal ve analitik bir çerçeve oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında, kentsel dönüşüm alanlarında paydaşlar arası ilişkisel sorunların çözümüne yönelik ANT yaklaşımının benimsendiği bir ağ haritalaması üzerinden karar verme sistem çerçeve modeli ve bileşenlerinin geliştirilme olanağı tartışılmıştır. Sistem çerçeve modelinde amaç, farklı dinamiklere sahip dönüşüm süreçlerinde yer alan tüm paydaşlara yönelik oluşturulan analitik çerçeve bileşenleri üzerinden işler karar verme modelleri geliştirilmesidir. Model geliştirme aşamasında, örnek alan çalışmalarında analitik çerçevenin uygulanabilirliği ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Karar verme sürecinde yer alan paydaşların potansiyellerini ortaya çıkaran ilişkiler ağında, paydaş ilişkilerinin ağ haritalamasının web portalı üzerinden görselleştirilmesi yapılmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen bulguların, kentsel alanlarda dönüşüm uygulamalarına yönelik karar verme modellerinin geliştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Böylelikle kentsel dönüşüm projelerinde paydaşlar arası ilişkisel sorunlar, ANT yaklaşımı açısından ele alınarak; çözümüne yönelik olarak dijital ağ haritalaması geliştirilmiş ve karar verme sistem çerçeve modeli ve bileşenleri önerisi sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
Urban areas are dynamic and complex systems. The phenomenon of urban regeneration is gaining more and more importance as a response to challenges posed by rapid urbanization. Urban regeneration practices involve various stakeholders who employ comprehensive and integrated approaches to address economic, social, and environmental dimensions, resulting in diverse effects on sustainable development. Due to social and physical transformations, it is necessary to develop scientific approaches appropriate to the global complexity and dynamic development patterns occurring in cities. Understanding the networks of relationships between stakeholders is critical in developing physical, economic, and social restructuring processes and decision-making models related to the processes that involve the participation of stakeholders in urban transformation projects. The main goal of this study is to create a new way of thinking about how stakeholders are connected in urban transformation projects using“Actor-network theory”(ANT). The goal is to build a network of connections between stakeholders using a flexible mapping method that can help, grow, and adjust to different changes in urban transformation projects. To achieve this, urban transformation projects were conducted through a meta-analysis and developed a framework to understand how stakeholders interact and relate to each other, allowing us to analyze their changing relationships. The study focused on building a model for decision-making and its parts by using network mapping based on the Actor-network theory (ANT) to address relationship problems between stakeholders in urban transformation areas. The goal of the system framework model is to create effective decision-making models using analytical components designed for all stakeholders involved in transformation processes that have different characteristics. During the model development phase, we conducted sample field studies to assess the applicability and evaluation of the analytical framework. In the network of relations that revealed the potential of the stakeholders in the decision-making process, the visualization of stakeholder relationships was made via the web portal for network mapping. It is thought that the findings obtained because of the study will contribute to the development of decision-making models for transformation applications in urban areas. As a result, the issues between different stakeholders involved in urban transformation projects were looked at using the ANT approach; a digital network map was created to help solve these issues, and a framework model for decision-making and its components were suggested.
Benzer Tezler
- Antakya tarihi ticaret merkezi mekansal yapı değişim ve gelişim sürecinin kent ticaret merkezi planlamasına etkinliği
The Effectiveness of spatial structural chance and development period of the historical trade center of Antakya in the urban trade planning
NEVİN TURGUT
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURCAN UYDAŞ
- Çukurova bölgesinde biyoklimatik veriler kullanılarak açık ve yeşil alan sistemlerinin belirlenmesi ilkeleri üzerinde bir araştırma
A research on the determination of the principles in open and green spaces systems by using the bioclimatic data in Çukurova region
MEHMET FARUK ALTUNKASA
Doktora
Türkçe
1987
Çevre MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDOĞAN GÜLTEKİN
- İmara ilişkin bağışlamaların gelişimi ve değerlendirilmesi
Evoution et evaluation des amnisties concernant le constructions et le development du territoire
AHMET LÜTFİ UZEL
Doktora
Türkçe
1986
Şehircilik ve Bölge PlanlamaGazi ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM BOYNUKALIN
- Kentsel yakın çevre alanlarının rekreasyonel amaçlı düzenleme kararlarını belirleyen etmenler ve Antakya (Hatay) kentsel yakın çevresinde uygulanması
The Faktors defininig the recreational planning of the urban nearby regions and the application at Antakya (Hatay) urban nearby regions
ERDOĞAN YAŞLICA
- Anıtkabir çevresi yapılaşma düzeni ve çevre ilişkilerinin görsel değerlendirilmesi üzerinde uygulamalı bir araştırma
Structural developments around Anıtkabir and a research on visual evaluation of environmental relations
IŞIK UÇMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Şehircilik ve Bölge PlanlamaAnkara ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YALÇIN MEMLUK