Geri Dön

Topikal kortikosteroid kullanan hastalarda steroid fobisinin değerlendirilmesi: TOPICOP ölçeği Türkçe geçerlilik-güvenirlik çalışması

Evaluation of steroid phobia in patients using topical corticosteroids: Turkish validity-reliability study of TOPICOP scale

PDF İndir

  1. Tez No: 941633
  2. Yazar: ESRA ŞERİFE ŞENOL SEYİRCİ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. GÖKÇE İŞCAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Topikal Kortikosteroid Fobisi, TOPICOP Ölçeği, Geçerlilik, Güvenirlik, Topical Corticosteroid Phobia, TOPICOP Scale, Validity, Reliability
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Topikal steroid fobisi, zayıf uyum, kötüleşen hastalık sonuçları ve tamamlayıcı ve alternatif tıp kullanımı ile ilişkili bulunmuş olup ayrıca topikal kortikosteroidler ile tedavinin başarısız olmasına yol açabilmekte ve bunun sonucunda kalıcı hastalık ve tedavinin sistemik ajanlara (metotreksat ve siklosporin gibi) veya daha maliyetli ilaçlara (dupilumab) yükseltilmesiyle sonuçlanabilmektedir. Bu çalışmada topikal kortikosteroid kullanan hastalarda topikal kortikosteroid fobisini değerlendirmek amacıyla ''TOPICOP'' ölçeğinin Türkçe çevirisinin yapılıp geçerlik ve güvenirliğinin kanıtlanarak ölçeğin hastalarda kullanılması amaçlanmıştır. Metodolojik ve kesitsel olarak yapılan bu çalışmaya 500 kişi dahil edildi. Araştırma Ekim 2024 – Mart 2025 tarihleri arasında Isparta Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Polikliniğinde yüz yüze görüşme yöntemiyle anket uygulanarak yapıldı. Veriler SPSS 26 paket programı ve SPSS AMOS 21 programları kullanılarak değerlendirildi. Tanımlayıcı istatistikler sayı, yüzde, ortalama±standart sapma şeklinde verildi. Verilerimizin normallik varsayımları Kolmogorov-smirnov testi ile araştırıldı. Kategorik verilerde Chi-Square analizi, ölçek skorları kategorik verilere göre incelendiğinde iki gruplu verilerde Mann-Whitney-U, ikiden fazla grubun olduğu verilerde Kruskal Wallis analizleri ile gerekli karşılaştırmalar yapıldı. Ölçek puanları arasındaki ilişkileri incelemek adına dağılımları normal olmadığından Spearman Korelasyon analizi kullanıldı. İstatistiksel önemlilik açısından p<0,05 kabul edildi. TOPICOP Ölçeğinin yapı geçerliliği kapsamında hesaplanan KMO değerinin 0,864 ve Bartlett Sphericity testinin χ2= 1518,673, p<0,001 olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Çalışmamızda Türkçe TOPICOP ölçeği için yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi ve Doğrulayıcı Faktör Analizi yöntemleri ile bulunan sonuçlara göre orijinal ölçeğin yapısıyla paralellik gösterdiği görülmüş ek olarak yapılan literatür incelemesine göre Türkçe TOPICOP ölçeğinin yapısal geçerlilik yeterliliğini sağladığı görülmüştür. Çalışmamızda TOPICOP ölçeği için Cronbach alfa katsayısı 0,82, ''İnançlar'' alt boyutu için 0,70 ve ''Endişeler'' alt boyutu için ise 0,80 olarak bulunmuştur. Çalışmamızda ölçeğin güvenirliği ayrıca Test-Tekrar Test yöntemiyle de test edilmiş olup iki uygulama arasındaki toplam puan korelasyonu r=0,910, p<0,001 olarak bulunmuştur. Çalışmamızın tüm bu güvenirlik analizi bulguları, TOPICOP ölçeğinin literatürde ulaşılabilen sınırlı sayıdaki dilsel doğrulama ve güvenirlik çalışmalarının bulguları ile karşılaştırılabilir düzeyde olduğu görülmüş ve güvenirlik ilişkili diğer literatür bulguları ile birlikte değerlendirildiğinde Türkçe TOPICOP ölçeği kabul edilebilir veya iyi seviyede güvenilir olarak bulunmuştur. Tüm bu sonuçlar ışığında Türkçe'ye uyarlanmış TOPICOP ölçeği genel topikal kortikosteroid kullanıcıları açısından geçerli ve güvenilir olduğu ve ülkemizde kullanılabileceği görüldü.

Özet (Çeviri)

Topical steroid phobia has been associated with poor adherence, worsening disease outcomes and use of complementary and altenative medicine, and may also lead to treatment failure with topical corticosteroids,resulting in persistent disease and treatment ascalation to systemic agents (such as methotrexate and cyclosporine) or more costly drugs (dupilumab). In this study, we aimed to evaluate topical corticosteroid phobia in patients using topical corticosteroids by translating the ''TOPICOP'' scale into Turkish, proving its validity and reliability, and using the scale in patients. In this methodological and cross-sectional study, 500 people were included. The study was conducted between October 2024 and March 2025 in Isparta Suleyman Demirel University Faculty of Medicine, Family Medicine Polyclinic by face-to-face interwiev method. Data were evaluated using SPSS 26 package program ans SPSS AMOS 21 programs. Descriptive statistics were given as number, percentage, mean±standart deviation. Normality assumptions of our data were investigated by Kolmogorv-smirnov test. Chi square analysis was used for categorical data, Mann-Whitney U analysis was used for data with two groups and Kruskal-Wallis analysis was used for data with more than two groups when scale scores were analyzed according to categorical data. Spearmen Correlation analysis was used to examine the relationship between the scale scores since their distribution was not normal. For statistical significance, p<0,05 was accepted. It was determined that tho KMO value calculated within tho scope of construct validity of the TOPICOP Scale was 0,864 and the Barlett Sphericity test was significant as χ2= 1518,673, p<0,001. According to the results of the Exploratory Factor Analysis and Conformatory Factor Analysis methods fort he Turkish TOPICOP scale in our study, it was seen that it was parallel with the structure of the original scale, and in addition, according to the literatüre review, ,t was seen that the Turkish TOPICOP scale provided the adequacy of structural validity. In our study, Cronbach's alfa coefficient fort he TOPICOP scale was found to be 0,82, 0,70 for the ''beliefs''sub-dimension and 0,80 for the ''worries'' sub-dimension. In our study, the reliability of the scale was also tested with the test-retest method and the totalscore correlation between two applications wasfound to be r=0,910, p<0,001. All these reliability analysis findings of our study were comparable to the findings of the limited number of linguistic validation and reliability-related literatüre findings, the Turkish TOPICOP scale was found to be acceptable or good reliablity. In the light of all these results, the Turkish adapted TOPICOP scale was found to be valid and reliable for general topical corticosteroid users and could be used in our country.

Geri Dön