أثر قاعدة (الأمور بمقاصدها) على حكم المسائل الفقهية المعاصرة (الخلايا الجذعية و تيك توك ) نموذجًا
İşlerin hükmü maksatlarına göredir kaidesinin güncel fıkhî meselelere etkisi: Kök hücre ve TikTok örneği
- Tez No: 938736
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KHALED DERSHWI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Arapça
- Üniversite: Karabük Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada,“İşlerin hükmü maksatlarına göredir (الأمور بمقاصدها)”ilkesi ve bunun günümüzdeki bazı meselelerdeki fıkhî hükümlere olan etkisi ele alınmaktadır. Bunu, zamanın bütün modern alanlarda hızla değişmesi karşısında, ortaya yeni meseleler çıkması ve dolayısıyla bunlarla başa çıkarken şeriatın amaçlarının da göz önünde bulundurulması gerektiği ilkesi zorunlu hale getirmiştir. Çalışmanın önemi, adı geçen ilkenin yerini ortaya koymada ve güncel meselelerde aldığı aktif rolün belirlenmesinde kendisini göstermektedir. Araştırma aynı zamanda ilgili kaidenin temellendirilmesini, analizini ve fıkhî kaidelerin kök hücre ve Youtube ile Tiktok gibi sosyal medya platformları gibi güncel meselelerdeki etkisini ortaya koymayı da hedeflemektedir. Araştırmanın problemi ise, son dönemlerde ciddi biçimde artan ve farklılaşan güncel fıkhî meseleler ile bu meselelerde açıklanmaya ihtiyaç duyulan yerleri açıklamak ve“İşlerin hükmü maksatlarına göredir (الأمور بمقاصدها)”kaidesinin bunlar üzerindeki etkisini göstermeye odaklanmaktadır. Bu araştırmada tümevarım, karşılaştırmalı ve analiz metotlarından istifade edilmiştir. Tümevarım yöntemi konuyla ilgili metin ve görüşlerin toplanması, karşılaştırmalı yöntem konularla ilgili var olan fıkhî ihtilafların belirlenmesi ve analiz yöntemi ise ilgili kaidenin etkisinin değerlendirilmesi konusunda kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda elde edilen sonuçlardan en önemli bazıları şöyle ifade edilebilir: Araştırmada temel olarak ele alınan kaide kök hücre nakline ilişkin konuya doğrudan etki etmektedir. Öyle ki hüküm bu işlemi yapacak olan kişinin niyetine ve maksadına bağlı olarak belirlenmektedir. Eğer amaç tedavi ve başka birinin hayatının kurtarılması ise zikredilen ilkeler ışığında meşrudur ve cevaz verilir. Ancak işlemdeki amaç sadece ticari kaygılar veya başka etik olmayan sebeplerden oluşuyor ise cevaz verilmeyip yasaklanmaktadır. Aynı zamanda çalışmada ele alınan ilgili kaide içerik üretme konusuna da doğrudan etkilemektedir. Zira üretilen içerik faydalı ise meşru kabul edilip zararlı ise yasaklanıp engellenmektedir. Son olarak bu içerik ve ilanlardan gelir elde edilmesi konusunda da yayılan ilanlar meşru değilse elde edilen gelir de yasaklanmıştır. Eğer her iki yöne de etki etmesi imkânı olan bir içerik üretilmişse, bu ve bunun ilanlarından gelir elde etmek tercih edile görüşe göre meşrudur.
Özet (Çeviri)
This study discusses the Islamic legal maxim“Actions are judged by intentions (الأمور بمقاصدها)”and its significant role in shaping legal (fiqh) rulings on contemporary issues. With the rapid development of modern life, many new and complex situations have emerged, making it necessary to refer to the objectives of Sharia when addressing them. The research emphasizes the relevance of this principle in dealing with current matters, particularly in areas such as stem cell research and digital content creation on platforms like YouTube and TikTok. The aim of the study is to define, establish, and analyze the principle, while demonstrating its application and influence on modern legal issues. The research employs inductive, comparative, and analytical methods: collecting relevant texts and scholarly views, comparing different fiqh opinions, and assessing how this principle affects specific rulings. The findings show that the permissibility of actions, such as stem cell use, depends on the underlying intention—if done for medical treatment or saving lives, it is allowed; if for commercial or unethical purposes, it is prohibited. Likewise, the principle applies to content creation: beneficial content is legitimate, while harmful or misleading content is not. Regarding income from ads, if the ads and the content are both acceptable, the income is considered lawful.
Benzer Tezler
- مراعاة فقه الواقع في عهد الصحابة (الخلفاء الراشدون أنموذجاً)
Ashap döneminde realite fıkhına riayet -Raşid Halifeler dönemi örnekliği-
AMEEN ABDULLAH AHMED AHMED
Yüksek Lisans
Arapça
2023
DinÇankırı Karatekin ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANAN AKKO
- أثر المذهبية الفقهية في تفسير آيات الأحكام - سورة النور نموذجاً
Nur Suresi bağlamında ahkam ayetlerinin tefsirinde fıkhi mezheblerin etkisi
BAHA EDDİN ALJASEM
Yüksek Lisans
Arapça
2015
DinKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AHMET ABAY
- اثر القرءان في بناء شخصيت الانسان رساءل النور نموزج
İnsan şahsiyetinin oluşumunda Kur'ân tefekkürünün rolü: Risâle-i Nur örneği
ESRA AHMED SALİH AHMED
Yüksek Lisans
Arapça
2015
DinSüleyman Demirel ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSHAK ÖZGEL
- أثر القواعد الفقهية الكبرى في السلطة القضائية مجلة األحكام العدلية أنموذجا
Eseru'l- kavâidi'l-fıkhiyye el-kübrâ fi's-sultati'l-kadâiyye Mecelletü'l-ahkâmil-adliyye enmüzecen
OTHMAN SAEED HOURAN
- أثر الإختلافات اللغوية في المسائل العقدية المعتزلة و الأشاعرة نموذجا دراسة لغوية تحليلية
Mezheplerın inşasında Kur'an-ı Kerîm kaynaklı dilsel ihtilaflar (Eşarî ve Mu'tezile örneğı)
SHAHO TAWFEEQ GHAFOUR
Yüksek Lisans
Arapça
2017
DinBingöl ÜniversitesiTemel Bilimler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM USTA