Tehlike altındaki endemik Tripleurospermum heterolepis (Freyn & Sint.) Bornm. ve T. repens (Freyn & Sint.) Bornm. (Asteraceae) türlerinin mikroçoğaltımı ve korunması
Micropropagation and conservation of threatened endemic Tripleurospermum heterolepis (Freyn & Sint.) Bornm. and T. repens (Freyn & Sint.) Bornm. (Asteraceae) species
- Tez No: 935183
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN İNCEER
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, endemik ve nesli tehlike altında olan Tripleurospermum heterolepis (Freyn & Sint.) Bornm. ve Tripleurospermum repens (Freyn & Sint.) Bornm. türlerinin mikroçoğaltım ile ex situ koruması yapılmıştır. Mikroçoğaltımı yapılan bitkilerin genetik stabilitesi kromozom sayımı, akım sitometri ve stoma analizi ile test edilmiştir. Her iki türün akenlerinin in vitro ortamda çimlendirilmesiyle elde edilen bitkicikler eksplant kaynağı olarak kullanılmıştır. Sürgün çoğaltımında, 0,25, 0,5, 1,0 mg L−1 6-BA, 0,25, 0,5, 1,0 mg L−1 KIN, 0,25, 0,5, 1,0 mg L−1 2iP ile 0,1 mg L−1 IBA ve 0,1 mg L−1 NAA'nın kombinasyonlarını içeren MS besiyeri kullanılmıştır. Tripleurospermum heterolepis'de ortalama en fazla sürgün sayısı (5,25 ± 1,57) 0,25 mg L−1 6-BA + 0,1 mg L−1 NAA içeren MS besiyeri ortamından elde edilmiştir. Tripleurospermum repens'de ise ortalama en fazla sürgün sayısı (3,80 ± 1,15) 0,25 mg L−1 2iP + 0,1 mg L−1 IBA içeren MS besiyeri ortamından elde edilmiştir. Köklendirmede 0,25, 0,5 ve 1,0 mg L−1 IBA ile 0,25, 0,5 ve 1,0 mg L−1 NAA'nın kombinasyonlarını içeren MS besiyeri kullanılmıştır. Tripleurospermum heterolepis'de ortalama en fazla kök sayısı (2,19 ± 0,98) 1,0 mg L−1 NAA içeren MS besiyeri ortamından elde edilmiştir. Tripleurospermum repens'de ise ortalama en fazla kök sayısı (4,95 ± 1,10) 1,0 mg L−1 IBA içeren MS besiyeri ortamından elde edilmiştir. In vitro çoğaltımı yapılan T. heterolepis ve T. repens'in genetik stabilitesi kromozom sayımı, akım sitometri ve stoma analizleri ile test edilmiştir. Tripleurospermum heterolepis ve T. repens'in nuklear DNA miktarı sırasıyla 8,38 pg/2C ve 8,66 pg/2C olarak, kromozom sayısı ise 2n = 4x = 36 olarak belirlenmiş ve böylece her iki türün genetik olarak stabil olduğu görülmüştür. Benzer şekilde, in vitro olarak çoğaltılan bitkiler ile doğal populasyonların stoma uzunluğunun benzer olduğu görülmüştür. Aklimatizasyon başarı oranı T. heterolepis'in %82, T. repens'in %83 olarak belirlenmiştir. Bitkiler dış ortama aktarıldıktan iki yıl sonra çiçeklenmiş ve aken oluşturmuşlardır. Elde edilen bu veriler ile T. heterolepis ve T. repens'in koruma biyolojisine katkılar sağlanmıştır.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the endemic and endangered species Tripleurospermum heterolepis (Freyn & Sint.) Bornm. and Tripleurospermum repens (Freyn & Sint.) Bornm. were protected ex situ by micropropagation. The results of chromosome counting, flow cytometry and stomata analysis and stability tests of the plants propagated in vitro were carried out. Plantlets obtained by germinating the achenes of both species in vitro were used as explant sources. For shoot multiplication, MS medium containing a combinations of 0,25, 0,5 and 1,0 mg L−1 6-BA, 0,25, 0,5 and 1,0 mg L−1 KIN, 0,25, 0,5 and 1,0 mg L−1 2iP with 0,1 mg L−1 IBA and 0,1 mg L−1 NAA was used. In T. heterolepis, the highest average shoot number (5,25 ± 1,57) was obtained from MS medium containing 0,25 mg L−1 6-BA + 0,1 mg L−1 NAA. In T. repens, the highest average shoot number (3,80 ± 1,15) was obtained from MS medium containing 0,25 mg L−1 2iP + 0,1 mg L−1 IBA. For rooting, an MS medium individually containing combinations of 0,25, 0,5 and 1,0 mg L−1 IBA and 0,25, 0,5 and 1,0 mg L−1 NAA was used. In T. heterolepis, the highest average root number (2.19 ± 0.98) was obtained from MS medium containing 1,0 mg L−1 NAA. In T. repens, the highest average root number (4.95 ± 1.10) was obtained from MS medium containing 1,0 mg L−1 IBA. The genetic stability of in vitro propagated T. heterolepis and T. repens was tested by chromosome counting, flow cytometry and stomatal analysis. The nuclear DNA amounts of T. heterolepis and T. repens was determined as 8.38 pg/2C and 8.66 pg/2C, respectively, and the chromosome number was determined as 2n = 4x = 36, thus showing that both species were genetically stable. Similarly, it was observed that stomatal lengths of in vitro propagated plants and natural populations were similar. Acclimatization success rate was determined as 82% for T. heterolepis and 83% for T. repens. Two years after being transferred to the external environment, the plants flowered and formed achenes. With these data, contributions were made to the conservation biology of T. heterolepis and T. repens.
Benzer Tezler
- Sürücülerde kandaki alkol miktarı ile trafik kazası arası ilişki
Başlık çevirisi yok
Z.SEMRA GÜMRÜKÇÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
UlaşımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. RIDVAN EGE
- İş kazaları: Genel değini ve üç örnek iş kolu incelemesi
Başlık çevirisi yok
SERPİL ERÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Mikrobiyoloji laboratuvarlarında kaza nedeni oluşan enfeksiyonlar
Başlık çevirisi yok
ŞENAY TÜRE
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
MikrobiyolojiGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. KAZIM KURTAR
- Türkiye'de yaşlılık ve emeklilik ile ilgili sosyal güvenlik müesseselerinin mukayese ve tetkiki
Başlık çevirisi yok
LEVENT MUTLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriİstanbul ÜniversitesiEndüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SABAHADDİN ZAİM
- Havadaki kükürt dioksit tayin metotlarının uygulanabilirlik ve hassasiyetlerinin karşılaştırılmalı incelenmesi
A Comparative study of the methods used for the determination ot sulphur dioxide in air in terms of applicability and precision
MURAT İLİM