Sağlık çalışanlarının tıbbi atık bilgi, tutum ve davranışlarının incelenmesi
Investigation of medical waste knowledge, attitudes and behaviors of health workers
- Tez No: 930885
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE ÖNTÜRK AKYÜZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hastane enfeksiyonları, Tehlikeli atıklar, Tıbbi atık, Yardımcı sağlık personeli, Hazardous wastes, Medical waste, Allied health personnel
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bitlis Eren Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Acil Durum ve Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sağlık hizmetleri sağlığımızı, yaşamımızı ve refahımızı sürdürmek için hayati öneme sahip olmasına rağmen sağlık hizmetlerinin sürdürülmesi sırasında ortaya çıkan atıklar; hastalık yayma potansiyelinin yüksek olması nedeniyle tehlikeli olabilir. Tıbbi atıkların verimli bir şekilde yönetilip bertaraf edilebileceği konusunda gerekli eğitim ve atık planının yapılması hedeflenmelidir. Bu çalışmada sağlık personelinin tıbbi atık bilgi, tutum ve davranışlarının incelenmesi hedeflendi. Çalışma kesitsel tanımlayıcı tipte gerçekleştirildi. Araştırma toplam 484 katılımcıdan oluşmaktadır. Katılımcıların %53,9 oranla kadınlar oluşturmakta olup, %46,1'lik kısmını erkek katılımcılar kapsamaktadır. Yaş dağılımlarının büyük bir kısmını %49,8'lik bir oran ile 32 yaş ve üzeri yani orta yaş grubu oluşturmaktadır. Katılımcıların büyük çoğunluğunu lisans mezunu olup lisansüstü eğitim alanların oranı %12,2'dir. Katılımcıların görev dağılımlarına bakılacak olursa, %86,8'i sağlık personeli olarak çalışırken, katılımcıların %58,9'u 7 yıl ve üzeri süredir görevine devam etmekte olup, 4-6 yıl çalışanların oranı ise %22,7 iken, 3 yıl ve altı çalışanların oranı %18,4'tür. Özet olarak, bu çalışmaya ait sosyo-demografik veriler, çalışmanın uygulandığı sağlık alanındaki katılımcıların çeşitli yaş gruplarına, eğitim düzeyleri ve deneyim seviyelerine sahip olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak kadınların ve tecrübeli personelin çalışmada ağırlıklı bir yer tuttuğu da söylenebilmektedir. Çalışma kapsamında elde edilen verilerin analizleri için SPSS 25 paket programı kullanılmıştır. Demografik özelliklerin belirlenmesi için frekans ve yüzde analizi kullanılmıştır. Elde edilen puanlamada çalışan düzeylerinin belirlenmesi için ortalama-standart analizi yapılmıştır. Verilerin dağılımı için merkezi limit teoremi ve basıklık-çarpıklık analizi yapılmıştır. Ölçeğin güvenirliliği için Cronbach Alpha analizi yapılmıştır. Ölçeğin demografik parametrelere göre farklılaşma olup olmadığını test etmek için bağımsız T testi ve tek yönlü Anova analizi yapılmıştır. Araştırma kapsamında toplam 484 sağlık çalışana ulaşılmış olup çalışanların %53.90'ının kadın (n=261) ve %46.10'unu erkek (n=223) oluşturmaktadır. Yapılan analiz sonuçlarına göre demografik bilgi açısından; cinsiyet, yaş, eğitim durumu, katılımcının görevi ve çalışma sürelerinde anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmekteyken katılımcıların görev yeri ile tıbbi atık bilgi, tutum ve davranış arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Although healthcare services are vital for maintaining our health, life, and well-being, the waste generated during the provision of these services can be hazardous due to its high potential for disease transmission. Effective management and disposal of medical waste, along with necessary training and waste planning, should be prioritized. This study aims to examine healthcare workers' knowledge, attitudes, and behaviors regarding medical waste. The study was conducted as a cross-sectional descriptive research. The research involved a total of 484 participants. Of these, 53.9% were female and 46.1% were male. The majority of participants (49.8%) were in the middle-aged group, aged 32 and above. Most participants had a bachelor's degree, and 12.2% had postgraduate education. Regarding the distribution of roles, 86.8% of participants worked as healthcare professionals, with 58.9% having worked for 7 years or more, 22.7% having 4-6 years of experience, and 18.4% having worked for 3 years or less. In summary, the socio-demographic data of this study indicates that the participants in the healthcare field have diverse age groups, education levels, and experience levels. Additionally, it can be stated that women and experienced staff were predominant in the study. For the analysis of the data obtained, the SPSS 25 software was used. Frequency and percentage analysis were employed to determine the demographic characteristics. To assess the participant levels in the obtained scoring, average-standard deviation analysis was conducted. Central limit theorem and kurtosis-skewness analysis were performed to examine data distribution. Cronbach's Alpha analysis was used to test the reliability of the scale. To check whether the scale differed according to demographic parameters, independent T-tests and one-way Anova were conducted. A total of 484 healthcare workers were reached in the research, with 53.90% being female (n=261) and 46.10% male (n=223). According to the analysis results, there was no significant difference in demographic information regarding gender, age, education level, participant's role, and work experience. However, a significant difference was found between the participants' workplace and their knowledge, attitudes, and behaviors regarding medical waste.
Benzer Tezler
- Hastane çalışanlarının tıbbi atık bilgi düzeylerinin incelenmesi özel bir sağlık grubu örneği
Examination of meical waste knowledgelevels of hospital workersexample of a private health group
MUSTAFA KEMAL BOZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Sağlık Kurumları YönetimiAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUT ÇİMEN
- Sağlık çalışanlarının tıbbi atıklara yönelik tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi: İstanbul ili örneği
Evaluation of healthcare workers' attitudes and behaviors toward medical waste: the case of Istanbul province
ÖZGENUR DİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sağlık Yönetimiİstanbul Yeni Yüzyıl ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ITIR ERKAN
- Hastane temizlik çalışanlarının hastane enfeksiyonları ve korunma ile ilgili bilgi, tutum ve davranışları
Knowledge, attıtudes and behavıors of hospıtal cleanıng staff about hospıtal ınfectıon and protectıon
SAFİYE ERSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Halk SağlığıErciyes ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FEVZİYE ÇETİNKAYA
- Çevre-sağlık ilişkisi ekseninde tıbbi atık yönetimi
The medical waste management in the origin of environment health relationship
DEMET DOĞAN CANSARAN
Doktora
Türkçe
2010
Kamu YönetimiAnkara ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü
DOÇ. DR. AYKUT NAMIK ÇOBAN
- Gaziantep ilinde kamu ve özel hastane temizlik çalışanlarının hastane enfeksiyonları ve korunma ile ilgili bilgi, tutum ve davranışları
Knowledge, attitude and behavior of public and private hospital cleaning employees in Gaziantep region about nosocomial infections and prevention
MUSTAFA TEKİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Halk SağlığıGaziantep ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİRGÜL ÖZÇIRPICI