Acil servise travma ile başvuran hastalarda tomografi anjio ile tanı konulmuş ekstremite arter yaralanmaların tanı, tedavi ve yönetimi
Diagnosis, treatment and management of extremity arterial injuries diagnosed by tomographic angiography in trauma patients presenting of the emergency department
- Tez No: 930237
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SELÇUK COŞKUN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı tomografi, Computed tomography
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ACİL SERVİSE TRAVMA İLE BAŞVURAN HASTALARDA TOMOGRAFİ ANJİO İLE TANI KONULMUŞ EKSTREMİTE ARTERYAL YARALANMALARIN TANI, TEDAVİ VE YÖNETİMİ Amaç: Bu çalışmanın amacı, acil servise travma nedeniyle başvuran ve bilgisayarlı tomografi anjiyografi (BTA) ile tanı konulan ekstremite arteriyel yaralanmalarının tanı, tedavi ve yönetim süreçlerini değerlendirmek, mevcut yönetim stratejilerini analiz etmek ve bu yaralanmaların klinik sonuçlarına olan etkilerini ortaya koymaktır. Gereç ve Yöntem: Retrospektif, gözlemsel ve tanımlayıcı bir tasarımla yapılan çalışma, Ankara Şehir Hastanesi Acil Servisi'nde 2019-2024 yılları arasında gerçekleştirildi. Travma nedeniyle başvuran, doppler USG ve invaziv anjiyo yapılmadan BTA çekilen, ekstremite BTA sonuçlarında arteriyel yaralanma görülen hastaların verileri retrospektif olarak incelendi. Demografik özellikler, travma mekanizması, laboratuvar bulguları, tedavi yöntemleri ve acil servis sonlanımları analiz edildi. İstatistiksel analizlerde p<0,05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 168 hastanın yaş ortalaması 37 ± 15 yıl olup, %86,3'ü erkekti. Travma mekanizmaları %44,6 penetran, %38,1 künt travma ve %17,3 ateşli silah yaralanması olarak sınıflandırıldı. Üst ekstremite yaralanması %45,2, alt ekstremite yaralanması %54,8 oranında görüldü. Hastaların %63,7'sinde cerrahi operasyon ihtiyacı olduğu görülmüş olup bunlar içinde en çok primer onarım (%51,2) tercih edildi. Penetran ve ateşli silah yaralanması ile başvuran hastalarda daha fazla cerrahi işlem gerekliliği gözlemlendi (%76,0-%65,5). Acil servis sonlanımlarda %29,2 hasta taburcu edilirken, %31,5 hasta ameliyata alındı. Ekstremite amputasyon oranları %3,6 olarak belirlendi. Üst ekstremite arteriyel yaralanması olan hastaların mortalite oranları %2,6, üst ekstremite arteriyel yaralanması olan hastaların %3,3 olarak görüldü. Nabızsızlık, hipoestezi ve hematom bulgularının olması kötü sonlanım (Amputasyon-Mortalite) ile ilişkili saptandı. Alt ekstremite yaralanması olan hastalarda femoral arter ve popliteal arter yaralanması 14 olan hastalarda daha fazla kan transfüzyon ihtiyacı görüldü (Sırası ile %48-%33). Üst ekstremite yaralanması olan hastalarda ise brakiyal arter yaralanması olan hastalarda daha fazla kan transfüzyonu ihtiyacı olduğu görüldü (%66,7). Sonuç: Ekstremite arteriyel yaralanmalarında erken ve doğru tanı, uygun tedavi yönetimi ile mortalite ve morbiditenin azaltılması mümkündür. BTA, başka diğer görüntüleme yöntemlerine ihtiyaç duyulmadan arteriyel yaralanmaların değerlendirilmesinde kullanılabilir. Tedavi yaklaşımı, yaralanmanın ciddiyetine ve hastanın genel durumuna bağlı olarak şekillendirilmelidir. Çalışma sonuçları, hızlı tanı ve uygun tedavi yöntemlerinin ekstremite arteriyel yaralanmalarında mortalite (%3) ve morbidite oranlarını azaltmada kritik öneme sahip olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study is to evaluate the diagnostic, treatment, and management processes of extremity arterial injuries diagnosed using computed tomography angiography (CTA) in trauma patients presenting to the emergency department; to analyze existing management strategies; and to assess their impact on clinical outcomes. Materials and Methods: This retrospective, observational, and descriptive study was conducted in the Emergency Department of Ankara City Hospital between 2019 and 2024. Data from patients who presented due to trauma, underwent CTA without Doppler ultrasound or invasive angiography, and were found to have arterial injuries on extremity CTA were analyzed retrospectively. Demographic characteristics, trauma mechanisms, laboratory findings, treatment methods, and emergency department outcomes were evaluated. Statistical significance was accepted at p<0.05. Results: The study included 168 patients with a mean age of 37 ± 15 years, 86.3% of whom were male. Trauma mechanisms were classified as 44.6% penetrating trauma, 38.1% blunt trauma, and 17.3% firearm injuries. Upper extremity injuries were observed in 45.2% of cases, while lower extremity injuries accounted for 54.8%. Surgical intervention was required in 63.7% of patients, with primary repair being the most common procedure (51.2%). Patients presenting with penetrating and firearm injuries demonstrated a higher need for surgical procedures (76.0% and 65.5%, respectively). Among emergency department outcomes, 29.2% of patients were discharged, and 31.5% underwent surgery. The rate of extremity amputations was determined to be 3.6%. Mortality rates were 2.6% for patients with upper extremity arterial injuries and 3.3% for those with lower extremity arterial injuries. The presence of pulselessness, hypoesthesia, and hematoma was found to be 16 associated with poor outcomes (amputation or mortality). Patients with lower extremity injuries involving the femoral and popliteal arteries had a greater need for blood transfusion (48% and 33%, respectively). Similarly, among patients with upper extremity injuries, those with brachial artery injuries required blood transfusion more frequently (66.7%). Conclusion: Early and accurate diagnosis, coupled with appropriate management, can significantly reduce mortality and morbidity rates in patients with extremity arterial injuries. Extremity angio-CT has demonstrated high sensitivity and specificity in the evaluation of arterial injuries. Treatment approaches should be individualized based on the severity of the injury and the patient's overall condition. Our study results showed that rapid diagnosis and appropriate treatment methods are critical in reducing mortality (3%) and morbidity rates in extremity arterial injuries.
Benzer Tezler
- Acil servise başvuruları kulak burun boğaz acili olarak değerlendirilen hastaların epidemiyolojik açıdan incelenmesi
Epidemiology of otorhinolaryngology emergencies admitted to emergency deparment of Uludağ University Medical Faculty
ENGİN ERTEK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
İlk ve Acil YardımUludağ ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. EROL ARMAĞAN
- Acil servise spinal travma nedeniyle başvuran hastalarda nexus ve the canadıan c-spıne kriterlerinin bilgisayarlı tomografi ile retrospektif olarak değerlendirilmesi
Investigation of nexus and the canadian c-spine criteria as retrospective with computerized tomography in patients who apply to the emergency department for spinal trauma
ÇİLEM ÇALTILI
- Acil servise travma ile başvuran ve tüm vücut bilgisayarlı tomografi çekilen hastalarda hangi kriterlerin tanısal değerli olduğunun araştırılması
Investigation of diagnostic value of the parameters in patients who admit to the emergency department with trauma and were performed whole body computed tomography
SELMA ADIGÜZEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
İlk ve Acil YardımSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN AKSEL
- Acil servise multitravma ile başvuran hastalarda tüm vücut bilgisayarlı tomografi (TVBT) çekme kararı vermede vittel kriterlerinin kullanılabilirliği
Role of vittel criteria in multiple trauma patients presenting to the emergency department; making the decision to perform whole body scanni̇ng
SEMA ÖZTÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET DEMİRCAN
- Acil serviste travma dışı nedenler ile başvuran ve beyin bilgisayarlı tomografi istenilen hastalarda echs skorlamasının validasyonu: prospektif eksternal validasyon çalışması
Validation of echs scoring in patients admitted to the emergency department with non-traumatic causes and requested cerebral computed tomography: a prospective external validation study
EVRİM KAR DAŞDELEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERKAN EMRE EROĞLU