Ondokuzuncu yüzyıl Osmanlı düşüncesinde Beşir Fuad
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 92959
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MÜMTAZ`ER TÜRKÖNE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Beşir Fuad, Düşünce tarihi, Osmanlı Dönemi, Beşir Fuad, Thought history, Ottoman Period
- Yıl: 2000
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
107 ÖZET Ondokuzuncu yüzyıl Osmanlı düşüncesinde Beşir Fuad'ın yerini incelemeye çalışan bu tez çalışmasının birbiriyle bağlantılı iki amacı vardır: Bunlardan birincisi Beşir Fuad'ın fikirlerini incelemek, ikincisi ise incelenen bu fikirler üzerinden son dönem Osmanlı düşünce tarihi üzerine birtakım açıklamalar getirmektir. Bu açıklamalar için Beşir Fuad'ı seçmemizin nedeni, gerek düşünce ve eserleri gerekse diğer aydınların bu düşünce ve eserlere yönelik eleştirileriyle 19. yüzyılın ikinci yarısındaki Osmanlı düşünce ve edebiyat hayatının seyrini değiştirdiği şeklindeki düşüncemizden kaynaklanmaktadır. Beşir Fuad, yaşadığı döneme damgasını vuran güçlü bir kişilik, felsefi derinlikler taşıyan düşünceleri olan, evrenin ve toplumsal yaşamın nesnel ve bilimsel açıklamalarını vermeye çalışan bir Osmanlı düşün adamıdır. Yazı hayatı üç yıl gibi kısa bir süreden oluşmasına karşın, 16 kitap ve 200'ü aşkın makale yazarak yaşadığı dönemin fikri ve edebi yönelimlerini belirleyen Fuad, Türk düşünce tarihindeki ilk pozitivist ve materyalist olarak karşısına çıkan her türlü soruna bilimsel açıdan yaklaşmış; nesnelliğe, gerçekçi olmaya, deney ve gözleme önem vermiş, metafizik ve hayalcilikten uzak durmuştur. Kuşku ve eleştirinin küfürle özdeş tutulduğu, felsefe geleneği bulunmayan bir toplumda bilimsel kuşku ve gerçeği arama düşüncesiyle hareket eden Beşir Fuad, felsefî düşüncenin yerleşmesi için çaba harcamış bir düşünürdür. Diğer taraftan Fuad, yaşadığı dönemin hakim edebi akımı olan romantizme karşı çıkarak fennî bir edebiyatın gerekliliğini ileri sürmüş ve realizm ile natüralizmin Türkiye'deki ilk savunucusu olmuştur. Edebiyat konusundaki bu muhalif tavrı nedeni ile döneminin aydınları ile birçok polemiğe girmiş ve eleştiri düşüncesinin oluşmasına zemin hazırlamıştır. Ayrıca, yaşadığı dönemdeki ve daha sonraki yıllardaki aydınlar üzerinde -ne108 yazık ki bugüne kadar üzerinde gerektiği kadar durulmayan - geniş çaplı bir etkisi olmuştur. Sonuç olarak yaşadığı dönemin çok ilerisinde bir düşün adamı olan Beşir Fuad, deney ve gözlemi, nesnelliği, duygu ve öznelliğe yeğleyerek zamanının mistik ve romantik eğilimlerine karşı çıkmış, Türk düşüncesine bilimi ve felsefî düşünceyi yerleştirmeye çalışmıştır.
Özet (Çeviri)
109 SUMMARY İn this thesis we tried to focus on Beşir Fuad, who was an Ottoman intellectuel. He lived in the 19th century when Ottomans made intensive contacts with the West. This thesis have two aims which related to each other: Firstly, to examine Beşir Fuad's opinion. Secondly to put forward some explanations about the Ottoman thought history. Why did we select Beşir Fuad to make these explanations? The reason of this stems from the our opinion that Beşir Fuad transformed the life of the Ottomans thought and literature in the secod half of 19 th century, whether his ideas and his works or the criticis of the other Ottomans intellectuals related to his ideas and works. Beşir Fuad made effort to make objective and scientific explainations about the cosmos and social life which he living in it. Approximately his writing life went on three years. In this short time, however, he cramed in sixteen books and two-hundred articles. He oriented the tendecies of mental and literary with these works. As first positivist and materialist in the history of Turk's thought, Fuad had approached from the scientific point of view to confronted with difficulties. On the other hand he had kept away from metaphysics and image. All of his life he attached importance to be realistic. In addition he tried to become established the philosophical thought. Furhermore, objecting the romantism which it was the main literary current in that time he bring forward necessity the scientific literature. Therefore he became the first spokesman of the realism and naturalism in Turkey. Because of his opposite attitude, engaging in polemics with his colleagues he brought into the idea of criticism. In the consequence, Beşir Fuad as an Ottoman intellectual, prefering the experiment.observation and objectivism to the sense and subjectivism, he had objected the mystical and romantic tendencies and he aimed to developing the scientific and philosophical thought.
Benzer Tezler
- Use of iron as a new building material in nineteenth century western and Ottoman architecture
Başlık çevirisi yok
A.SEVİL ENGİNSOY
- Typological transformation in Turkish architecture during the process of pheriperilisation
Çevreleşme sürecinde Türk mimarlığının tipolojik dönüşümü
ŞENİZ E. ÇIKIŞ
- A Comparative study of sharecropping system throughout the ages in the Ottoman Empire
Tarih boyunca Osmanlı İmparatorluğu'nda ortakçılığın karşılaştırmalı çalışması
CANAY ŞAHİN
- “Cumhuriyet dönemi”modern Türk seramiği
Başlık çevirisi yok
AYFER KALSIN
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Güzel SanatlarMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiUygulamalı Sanatlar Ana Bilim Dalı
PROF. BERİL ANILANMERT
